Το φεστιβάλ του Ρίφκιν

Ο διανοούμενος Μορτ Ρίφκιν (Γουάλας Σον) συνοδεύει τη σύζυγο του Σου (Τζίνα Γκέρσον) στο διάσημο ισπανικό Φεστιβάλ Κινηματογράφου του Σαν Σεμπαστιάν, ανησυχώντας για το ξεμυάλισμα της με τον νεαρό σκηνοθέτης Φιλίπ (Λουί Γκαρέλ). Στο πίσω μέρος του μυαλού του, ο Μορτ ελπίζει ότι η αλλαγή περιβάλλοντος θα δώσει σπίθα στο πρώτο του φιλόδοξο μυθιστόρημα.

Από τη στιγμή που ο Γούντι Άλεν αυτοεξορίστηκε στην Ευρώπη, διαπιστώνοντας ότι η Αμερική δεν ήταν πλέον τόσο φιλόξενη απέναντι του, αποφάσισε να γυρίσει εκεί την επόμενη ταινία του. Το δίλημμα μου ήταν το εξής: να κάνει δράμα ή κωμωδία; Η λύση δόθηκε από την ίδια την ζωή, λογικό συμπέρασμα που βγαίνει και μέσα από το φιλμ.

Όσο η η Σου ασχολείται παθιασμένα με τον γοητευτικό Φιλίπ, ο Μορτ συναντά τη γλυκιά Δρ. Ρόχας και κάτι μέσα του αλλάζει. Στο γαϊτανάκι της ζωής το δράμα δίνει τη θέση του στην κωμωδία και τούμπαλιν.

Μπορεί σε μια πρώτη ανάγνωση το «Φεστιβάλ του Ρίφκιν» να μοιάζει με ανάλαφρη, ψυχαγωγική κομεντί αλλά τα βασικά κομμάτια της είναι βγαλμένα από φιλοσοφικές αναζητήσεις και υπαρξιακά άγχη δεκαετίων στη ζωή και το έργο του διάσημου νεοϋορκέζου δημιουργού. Η διάθεση αναθεώρησης της ζωής μέσα από τη δύναμη του κλασικού σινεμά και την σουρεαλιστική ματιά πάνω στα πράγματα αναζωπυρώνει την ελπίδα του ήρωα για το μέλλον. Το ζητούμενο είναι η συνέχιση της ζωής με κάθε μέσο.

Η οξυδέρκεια, το εξομολογητικό ύφος, η σχέση αγάπης-μίσους που έχει με την ψυχανάλυση (σε μεγάλο τμήμα του φιλμ ο ήρωας βρίσκεται στον καναπέ της ψυχολόγου του), ο σαρκασμός με τον οποίο αντιμετωπίζει τα μεγάλα βάσανα, τα όνειρα και οι φοβίες, το χάσμα των γενεών, η αμείλικτη φθορά του χρόνου…

Ο Αλεν είναι αποφασισμένος να μιλήσει για όλα και σε αρκετά ικανοποιητικό βαθμό τα καταφέρνει αν και πολλά από τα σκετς του θα φανούν ως επαναλήψεις στο εξασκημένο μάτι του έμπειρου θεατή. Όμως η διασκέδαση είναι εξασφαλισμένη και πάλι ενώ ενισχύεται από την σπουδαία παράσταση του Γουάλας Σον.

Για τον πρωταγωνιστή του με τον οποίο έχει δουλέψει ξανά στο παρελθόν ο Άλεν είπε: «Κυρίως, έχει μία γνήσια διανοητική ποιότητα. Μερικοί ηθοποιοί που είχα στο μυαλό μου ήταν διανοούμενοι, αλλά δεν εξέπεμπαν αυτή την ενέργεια. Και σκέφτηκα ότι μπορώ να δουλέψω με έναν πραγματικό διανοούμενο. Μόλις πήρα την απόφαση, βρήκα τον άνθρωπο που γεννήθηκε να παίξει αυτόν τον ρόλο».