Retro Movies &TV 10: Οι Σκλάβοι στα δεσμά τους

«Οι Σκλάβοι και τα Δεσμά τους», σε σκηνοθεσία του Τώνη Λυκουρέση, είναι μια ομολογουμένως σημαντική ταινία εποχής, που σάρωσε τα κινηματογραφικά βραβεία του Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης το 2008 . Ως βάση της έχει το σπουδαίο ομότιτλο μυθιστόρημα του Κωνσταντίνου Θεοτόκη.

Η υπόθεση του έργου διαδραματίζεται στην Κέρκυρα των αρχών του 20ού αιώνα. Μέσα από την ένταση των ερωτικών σχέσεων και τα πάθη που αυτές προκαλούν, εκτυλίσσεται η δραματική πτώση της αρχοντικής οικογένειας των Οφιομάχων και, παράλληλα, η άνοδος της νέας αστικής τάξης του ελληνικού κράτους. Ο έρωτας δυο νέων ανθρώπων –του ρομαντικού διανοούμενου Άλκη Σωζόμενου και της όμορφης αρχοντοπούλας Ευλαλίας Οφιομάχου– θυσιάζεται στο βωμό μιας ωμής οικονομικής συναλλαγής. Οι καταχρεωμένοι Οφιομάχοι, βάζοντας στην άκρη αρχές κι αισθήματα, δίνουν την κόρη τους νύφη στον πλούσιο γιατρό και βουλευτή Αριστείδη Στεριώτη προκειμένου να διασωθούν. Τίποτα όμως δεν θα μπορέσει να αποτρέψει τον ηθικό ξεπεσμό και την οικονομική καταστροφή που θα συντρίψει την οικογένειά τους.

Ο ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ

“Οι σκλάβοι στα δεσμά τους” είναι ένα μυθιστόρημα που διακρίνεται για τη δραματικότητα της αφήγησης και τη ρεαλιστική απόδοση της ζωής σε μια ηθογραφική ατμόσφαιρα, που διαπνέεται και από φιλοσοφική διάθεση.

Το θέμα της σύγκρουσης ανάμεσα στην ανερχόμενη αστική τάξη και την φθίνουσα αριστοκρατία, ενώ παράλληλα το σοσιαλιστικό κίνημα αναδύεται, μοιάζει να βγαίνει μέσα από τη ζωή του ίδιου του συγγραφέα Κωνσταντίνου Θεοτόκη. Ο συγγραφέας γεννήθηκε στην Κέρκυρα το 1872 (όπου διαδραματίζεται και το μυθιστόρημα) και υπήρξε γόνος σημαντικής αριστοκρατικής οικογένειας. Παρ’ όλ’ αυτά, ασπάστηκε τις σοσιαλιστικές ιδέες, από τις οποίες διαπνέονται τα έργα του.

Παράλληλα, υποστήριξε το κίνημα για τη χειραφέτηση των γυναικών. Οι Σκλάβοι στα δεσμά τους είναι ένα έργο, στο οποίο η καταπίεση της γυναίκας παρουσιάζεται με δραματικότητα και ιδιαίτερη ακρίβεια.

Οι «Σκλάβοι στα δεσμά τους» (1922) είναι το τελευταίο έργο του Θεοτόκη. Πέθανε στην Κέρκυρα λίγο αργότερα, τον Ιούλιο του 1923 από καρκίνο.

Η ΤΑΙΝΙΑ

86 χρόνια αργότερα, ο κόσμος της Κέρκυρας του Θεοτόκη, με τα πολιτικά πιστεύω, τις ταξικές συγκρούσεις και την καταπίεση της γυναίκας, ζωντάνεψε στην μεγάλη οθόνη από τον Τώνη Λυκουρέση.

Το σενάριο της ταινίας συνυπογράφουν οι Ιωάννης Μαρούδας, Μαρία Βαρδάκα και ο ίδιος ο σκηνοθέτης Τώνης Λυκουρέσης. Ο σκηνοθέτης έχει εμπειρία στο να παρουσιάζει με τα εργαλεία του σινεμά άλλες εποχές και μέσω των ιστορικών ντοκιμαντέρ που έχει δημιουργήσει (Ύμνος εις την Ελευθερία, Το τραγούδι της ζωής).

Η Διεύθυνση Φωτογραφίας είναι του Παναγιώτη Σαλαπάτα και το μοντάζ του Γιώργου Τριανταφύλλου. Η μουσική του Μίνωα Μάτσα, τα σκηνικά του Κωνσταντίνου Ζαμάνη και τα κοστούμια της Μπιάνκας Νικολαρείζη.

Πρωταγωνιστούν στην ταινία οι Ρηνιώ Κυριαζή (Ευλαλία Οφιομάχου), Γιάννης Φέρτης (Αλέξανδρος Οφιομάχος), Άκης Σακελλαρίου (Αριστείδης Στεριώτης), Δήμητρα Ματσούκα (Αιμιλία Βαλσάμη), Ειρήνη Ιγγλέση (Μαρία Οφιομάχου), Χρήστος Λούλης (Γιώργης Οφιομάχος), Κωνσταντίνος Παπαχρόνης (Άλκης Σωζόμενος), Γιώργος Βούτος (Μίμης Χανδρινός), Ελένη Κοκκίδου (ερωμένη Αλέξανδρου Οφιομάχου), Λένα Παπαληγούρα (Λουΐζα Οφιομάχου), Γιώργος Τζώρτζης (Γουλιέλμος Αρκούδης)

Η ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΕΜΦΑΝΙΣΗ ΣΤΟ ΣΙΝΕΜΑ ΤΟΥ Κ. ΠΑΠΑΧΡΟΝΗ

Στο έργο αυτό παίζει και ο Κωνσταντίνος Παπαχρόνης, ένα από τα μεγάλα ταλέντα της ελληνικής υποκριτικής, που έφυγε πρόωρα από τροχαίο την χρονιά που βγήκε κι η ταινία στους κινηματογράφους . Ειρωνεία της τύχης λοιπόν: «Οι Σκλάβοι στα δεσμά τους» που αποτέλεσαν το λογοτεχνικό κύκνειο άσμα του συγγραφέα τους, ήταν και το κινηματογραφικό κύκνειο άσμα του Παπαχρόνη.

Ο Παπαχρόνης στο έργο ερμήνευσε δεξιοτεχνικά το ρόλο του ρομαντικού και φιλάσθενου διανοούμενου Άλκη Σωζόμενου, με τον οποίο είναι ερωτευμένη η όμορφη κόρη του κόντε Οφιομάχου, η Ευλαλία (Ρηνιώ Κυριαζή). Αλλά, για να ξαλαφρώσει η οικογένεια από τα χρέη που την πνίγουν, η κοπέλα εξαναγκάζεται να παντρευτεί τον ελάχιστα γοητευτικό, πραγματιστή και φοβερά φιλόδοξο γιατρό Αριστείδη Στεργιώτη (Άκης Σακκελαρίου). Γύρω από αυτόν τον εξαναγκασμό, που καταστρέφει ένα ρομαντικό ειδύλλιο, περιστρέφεται ένα δράμα με έντονες κοινωνικοπολιτικές αιχμές.

ΒΡΑΒΕΙΑ ΚΑΙ ΚΡΙΤΙΚΕΣ

Η ταινία σάρωσε τα κρατικά Βραβεία Ποιότητας Κινηματογράφου στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης 2008 με δέκα βραβεύσεις. Αναλυτικά, οι «Σκλάβοι στα δεσμά τους» απέσπασαν το 2ο βραβείο μυθοπλασίας μεγάλου μήκους το βραβείο σκηνοθεσίας, το βραβείο σεναρίου και το βραβείο ερμηνείας πρώτου ανδρικού ρόλου για τον Γιάννη Φέρτη. Τα υπόλοιπα έξι βραβεία ήταν ερμηνείας δεύτερου ανδρικού ρόλου ( Χρήστος Λούλης), ερμηνείας δεύτερου γυναικείου ρόλου ( Δήμητρα Ματσούκα ), σκηνογραφίας ( Κωνσταντίνος Ζαμάνης ), μουσικής ( Μίνως Μάτσας ), ήχου ( Νίκος Μπουγιούκος) και ενδυματολογίας (Μπιάνκα Νικολαρεΐζη).

Παρά το γεγονός ότι σάρωσε τα βραβεία, οι κριτικές που πήρε ήταν ανάμικτες. Υπήρχαν κινηματογραφικοί κριτικοί που στάθηκαν στην δραματικότητα των χαρακτήρων και στην αξιόλογη αναπαράσταση της εποχής. Άλλοι κριτικοί όμως θεώρησαν ότι δεν αναδείχθηκε, όσο έπρεπε, το συγκρουσιακό στοιχείο των χαρακτήρων του Θεοτόκη, ενώ χαρακτήρισαν κάπως άτολμη τη σκηνοθεσία. 

-Είστε λάτρης των ταινιών και των σειρών εποχής; Τότε Ραντεβού με τον Πύργο του Ντάουντον… αποκλειστικά σε HD στον OTE TV! Απολαύστε τους τρίτους πρώτους κύκλους ξεκινώντας από την Πέμπτη 21 Νοεμβρίου και σε αποκλειστικότητα τον 4ο κύκλο της σειράς τον Δεκέμβριο.

Διαβάστε για την δημοφιλή σειρά “Ο Πύργος του Ντάουντον” στο OTE-TV