Μια Παγκόσμια Ημέρα Θεάτρου χωρίς Θέατρο
Πέντε προσωπικότητες της σύγχρονης θεατρικής δημιουργίας – Ο Σίμος Κακάλας, ο Γιάννης Καλαβριανός, ο Δημήτρης Καταλειφός, η Μαρία Μαγκανάρη και ο Γιάννος Περλέγκας – συνδιαλέγονται με την παύση καθήκοντος και στρέφουν το βλέμμα στην επόμενη μέρα για το θέατρο.
«Στο θέατρο δεν μπορείς να κρατάς αποστάσεις απ’τον συνάδελφο – κάποτε ούτε κι απ’ τον θεατή. Το θέατρο είναι σώμα κι ανάσα».
Αυτές οι μέρες είναι παράξενες και τρομακτικές. Έξω απ’τα σπίτια μας έχει εγκατασταθεί ένα μαύρο σύννεφο. Η απόσταση αρχίζει να δημιουργεί στέρηση. Κοιμόμαστε κι ονειρευόμαστε αγκαλιές. Ξυπνάμε και μιλάμε σε οθόνες. Βλέπουμε θέατρο από οθόνες.
Το ξέσπασμα αυτού του εφιάλτη μας βρήκε σε πρόβες. Τις τελευταίες μέρες πριν σταματήσουμε είχε ήδη τρυπώσει στο θέατρο ο φόβος. Κρατούσαμε αποστάσεις. Όταν ξεκίνησε αυτό κατάλαβα ότι έτσι “δεν γίνεται θέατρο”. Στο θέατρο δεν μπορείς να κρατάς αποστάσεις απ’τον συνάδελφο – κάποτε ούτε κι απ’ τον θεατή. Το θέατρο είναι σώμα κι ανάσα. Είναι άγγιγμα. Είναι εξ ορισμού παραβιαστικό ως προς τον ζωτικό σου χώρο- αλλιώς είναι ψεύτικο.
Το θέατρο είναι φυσική παρουσία στο εδώ και τώρα. Όποιος έχει παίξει άρρωστος καταλαβαίνει.
Το θέατρο είναι επικίνδυνο γιατί είναι “έξω”. Είναι δυναμικό όπως κι η ζωή. Είναι ζωντανό κι απρόβλεπτο. Ποτέ δεν ξέρεις πώς θα εξελιχθεί η κάθε παράσταση. Το κάθε μικρό “ατύχημα” των ηθοποιών, ο ανήσυχος διπλανός, ένας βήχας ή ένα δυνατό γέλιο, ο κόπος για να έρθει η μαγική στιγμή που ηθοποιοί και θεατές θα συντονιστούν, όλα αυτά φτιάχνουν την κάθε παράσταση. Όπως λέει ο Πίτερ Μπρουκ: «Μια δυνατή παρουσία ηθοποιών και μια δυνατή παρουσία θεατών μπορούν να δημιουργήσουν μια ολότητα εξαιρετικής έντασης».
Γι’αυτό το λόγο, το θέατρο δεν μπορεί να υπάρξει από απόσταση, ούτε από οθόνες – αυτά είναι μόνο για να παρηγοριόμαστε τις μοναχικές μέρες της καραντίνας.
Το θέατρο είναι επαναστατικό εξ ορισμού: Και μόνο το γεγονός ότι κάποιος ετοιμάζεται, αφήνει το σπίτι του και συναντάει τόσους άγνωστους ανθρώπους, για να βιώσει κάτι μαζί τους, αποτελεί, κατά τη γνώμη μου, επαναστατική πράξη. Το θέατρο είναι μοίρασμα. Προχωράει πέρα απ’ τη μοναξιά.
Μακριά απ’το θέατρο και μακριά απ ‘τους ανθρώπους (άραγε για πόσο;) είδα ξανά την εικόνα του νεότερου εαυτού μου: Το μόνο που μ’ενδιέφερε πάντα ήταν οι άνθρωποι. Καταλαβαίνω γιατί ο δρόμος μου με πήγε στο θέατρο.
Με το καλό, να ξαναβρεθούμε γρήγορα εκεί!
