Inside Llewyn Davis

Llewyn Davis είναι το όνομα του φολκ τραγουδιστή, ο οποίος, όπως αποκαλύπτεται στην ταινία, είχε ουαλικές ρίζες. Ο χαρακτήρας είναι φανταστικός- επινόηση των αδερφών Coen. Ωστόσο, αντλούν στοιχεία από την πραγματική ιστορία και την αυτοβιογραφία του φολκ τραγουδιστή Dave Van Ronk.Το Inside Llewyn Davis είναι ο δίσκος που έχει δημιουργήσει ο φολκ τραγουδιστής. Δεν είναι τυχαίο, βέβαια, ότι υπάρχει δίσκος του Dave Van Ronk με τον τίτλο Inside Dave Van Ronk.

Καθώς ο πρωταγωνιστής (Oscar Isaac) είναι μουσικός, όλο το οικοδόμημα στηρίζεται πάνω στη φολκ μουσική. Πρόκειται για ένα πολύ σημαντικό μουσικό είδος τη δεκαετία του 60, που η μουσική είχε έναν επαναστατικό ρόλο στα πράγματα. Και αντλεί τη σημαντικότητα της κυρίως στην εμβληματική παρουσία του Bob Dylan, που ήταν ένας φολκ τροβαδούρος, αν και στη συνέχεια έβαλε αρκετά ροκ στοιχεία στα τραγούδια του. Ο Dylan μνημονεύεται με διακριτικό (όσο και ιδιαίτερα υποβλητικό τρόπο) σε κάποιο σημείο της ταινίας.

Πρόκειται για μια ταινία, που περιγράφει ένα ταξίδι του (αντί)- ήρωα. Θεωρείται ένας χαμένος, ένας άνθρωπος χωρίς προορισμό στη ζωή του, άγεται και φέρεται, ζει σε καναπέδες άλλων ανθρώπων, κάνει οτοστόπ, γιατί δεν έχει δικό του αυτοκίνητο, άλλοτε κοιμάται στα παγκάκια. Προσπαθεί με άναρχο τρόπο να φτιάξει μια καριέρα, βιώνει ζήλιες, μικρότητες, εμμονές. Ένας μποέμ τύπος, αλλά όχι ιδιαίτερα γοητευτικός, κάνει τελικά ένα γοητευτικό κινηματογραφικά ταξίδι.

Ένα ταξίδι με το αυτοκίνητο, αλλά όχι μόνο. Ένα ταξίδι στη ζωή του, που δεν εξελίσσεται, όπως την ονειρεύεται, αλλά και που δεν ξέρει και πώς να την ονειρευτεί, για να πούμε και την αλήθεια. Ένα ταξίδι μέσα από συναισθήματα, πάθη, λάθη, αμφιβολίες, παθητικότητες και πράξεις προς το χάος. Ένα ταξίδι προς το τίποτα, αλλά και προς τη μουσική, που μάλλον γι’ αυτόν τον άνθρωπο είναι τελικά τα πάντα. Ακόμα κι όταν προσπαθεί να παρατήσει τη μουσική και να γυρίσει στα καράβια (πιο πριν ήταν ναυτικός) κάποια αναποδιά, από δική του βλακεία τον «αναγκάζει» να επιστρέψει στη μουσική. Θυμίζει σε αυτό το σημείο η ταινία τη φιλοσοφική άποψη του Σοπενάουερ, ότι τα λάθη μας ποτέ δεν τα κάνουμε κατά λάθος, αλλά κατά βάθος θέλουμε να γίνουν.

Δεν υπάρχει συγκεκριμένος στόχος κι αυτό φαίνεται. Και σεναριακά η πλοκή δεν έχει πολύ συγκεκριμένη δομή, αλλά αυτό είναι προς όφελος της ταινίας, χάρη και στην εξαίσια κινηματογράφηση των Coen Η ταινία έχει ένα ποιητικό (όσο και κυνικά ωμό) βάθος, με το οποίο προσεγγίζει τους ανθρώπους και τις καταστάσεις. Κι ενώ οι άνθρωποι νομίζεις ότι υπάρχουν, για να απογοητεύουν τους ίδιους τους εαυτούς τους, αλλά και τους γύρω τους, υπάρχουν κάποιες αναλαμπές ανθρωπιάς, διακριτικές βέβαια, όπως και καθετί άλλο σε αυτή την ταινία. Ο ίδιος ο Llewyn Davis, ο οποίος στις προσωπικές του σχέσεις (ιδίως τις ερωτικές) δεν δίνει ακριβώς μαθήματα ήθους, νιώθει μια βαθιά συμπόνοια για μία γάτα, που εξελίσσεται σε πρωταγωνιστή της ταινίας, κυρίως γιατί φαίνεται ότι λειτουργεί σαν καταλύτης μέσα στο υποσυνείδητο του πρωταγωνιστή. Κάθε φορά μοιάζει να του ξυπνάει τύψεις ή ενοχές.

Ο Oscar Isaac είναι ο απόλυτος πρωταγωνιστής, όσο και η σκηνοθεσία των Coen. Με τη φωνή του (τραγουδάει πολύ όμορφα), τις εκφράσεις του, το βλέμμα του, μαγνητίζει το φακό. Παράλληλα, η αγνώριστη Carey Mulligan ξεχωρίζει με την ειλικρίνεια της ερμηνείας της, τον ιδιαίτερο ρόλο της, τα περίπλοκα ερωτικά της, την γκρίνια της και την παράδοξη αίσθηση αλληλεγγύης της. Η παραδοξότητα της αλληλεγγύης των ανθρώπων στο έργο αυτό είναι ένα από τα κεντρικά θέματα. Ο John Goodman σε ένα σύντομο ρόλο του δείχνει πόσο καλός ηθοποιός είναι, πώς καταφέρνει να δεσπόζει σε μία σκηνή και πόσο άψογα μπορεί να συνδυάζει το κωμικό και το τραγικό.

Συνολικά, το Inside Llewyn Davis είναι μια πολύ δυνατή και ειλικρινής ταινία, με ποιητικά, δραματικά, κωμικά και υπαρξιακά στοιχεία και με θαυμάσια ατμόσφαιρα. Ένα κινηματογραφικό ταξίδι που περνάει σε σκοτεινά μονοπάτια, αλλά λάμπει. Επίσης, έχει ένα δυνατό φινάλε, που προσφέρει πολλά στο έργο.

Γιώργος Σμυρνής