«Ξένιος»: Ταξίδι με χρώματα από τον Αλέξη Κυριτσόπουλο

Τριάντα ζωγραφικά έργα από την προσωπική του συλλογή αποτελούν την έκθεση του εικαστικού Αλέξη Κυριτσόπουλου, που με τίτλο «Ξένιος» και επιμέλεια της ιστορικού τέχνης Ελένης Αθανασίου παρουσιάζεται στους χώρους του ξενοδοχείου Radisson Blu Park Hotel, στο πλαίσιο του αφιερώματος «Σύγχρονη Ελληνική Τέχνη», που διοργανώνεται για 12η χρονιά. Η έκθεση του Αλέξη Κυριτσόπουλου εγκαινιάζεται την Τετάρτη 12 Ιουνίου, στις 20.00, και θα διαρκέσει έως τις 12 Αυγούστου 2024.

Με μορφοπλαστικό όπλο την ιδιαίτερη προσωπική, ανεπιτήδευτη, ενστικτώδη και ταυτόχρονα πειθαρχημένη γραφή του, ο Αλέξης Κυριτσόπουλος επιχειρεί μια νέα διήγηση με πολλαπλές αναγνώσεις. Με πρωταγωνιστή το χρώμα και όχι τη γραμμή, ερμηνεύει ιστορίες-παραμύθια εμπνευσμένα από την παράδοση, τη λογοτεχνία, την ιστορία, την αττική κωμωδία και τον Αριστοφάνη, το λαϊκό θέατρο κ.ά.

Εικόνες υπέροχα ζωηρές από ακρυλικά, τέμπερες, μολύβια αλλά και φθηνά υλικά, όπως χαρτιά, χαρτόνια, λαδόκολλες, και κολλάζ με έντονα και φωτεινά χρώματα πρωταγωνιστούν στην επιφάνεια του καμβά και διαμορφώνουν έναν χρωματιστό παραμυθένιο κόσμο από χαρακτήρες. Φιγούρες όπως ο Δον Κιχώτης, ο Καραγκιόζης, η κυρα-Σαρακοστή, αλλά και εξωτικά τοπία πρωταγωνιστούν στον μουσικό του κόσμο, άλλοτε αυτοβιογραφικά και άλλοτε με λεπτό κοινωνικό και εν μέρει σατιρικό σχολιασμό. Μουσική, χρώμα και ενίοτε λέξεις αποτελούν το δομικό στοιχείο της εικόνας, καθορίζοντας τα σχήματα των μορφών του.

Ο καλλιτέχνης ενθουσιάζεται από την Commedia dell’arte, τους γερμανούς εξπρεσιονιστές και το κίνημα Der Blaue Reiter, τον William Kentridge, τον Paul Klee, τα Φλαμανδικά καρναβάλια του James Ensor και δημιουργεί μια δισδιάστατη ζωγραφική από ακαθόριστους χώρους και τόπους, με ταραχώδες χρώμα και παραμόρφωση της φόρμας. Ιχνηλατεί σύμβολα αρχετυπικά, όπως το σπίτι, τη σελήνη, τα αστέρια, το δένδρο, το καράβι κ.ά., δημιουργώντας υπαινιγμούς κι αλληγορίες. Η ένταση του χρώματος για τον δημιουργό είναι βασικό συστατικό για τον καθορισμό της δομής των απεικονίσεων και των συνθέσεων του. Χτίζει τη σύνθεσή του με διακριτά σχήματα, πάλι μέσα από πινελιές χρώματος, κατακτώντας το στοίχημα του χαμένου νοήματος της απλότητας και του ενθουσιασμού της ανακάλυψης του κόσμου όταν ήμασταν παιδιά.

Τοπία, 2004, Ακρυλικό σε καμβά

Όπως αναφέρει η ιστορικός τέχνης και επιμελήτρια της έκθεσης Ελένη Αθανασίου, «ο προσωπικός κώδικας γραφής του Αλέξη Κυριτσόπουλου εκπροσωπεί την αριστοκρατία του γούστου και παραμένει έως σήμερα σύγχρονος με μια οπτική γλώσσα αναγνωρίσιμη και εντελώς δική του. Χρησιμοποιεί το χρώμα για να δημιουργήσει κρυπτογραφημένες οπτικές ιστορίες γεμάτες ρυθμό, μουσική και στυλ και τον μύθο και την αλληγορία για να εικονογραφήσει συμβολικά το έργο του, παντρεύοντας τους ήρωές του με μνήμες της παρελθούσης ελληνικής ιστορίας». Η ζωγραφική του Αλέξη Κυριτσόπουλου «αξιοποιεί την παράδοση χωρίς να την αντιγράφει. Περνάει αλληγορίες, συμβολισμούς και μεταφορικά σχήματα μέσα από τα έργα του. Το λαϊκό και βυζαντινό στοιχείο συναντά και πολλές φορές συμπορεύεται με τα μοντέρνα κινήματα που πρωτοεμφανίζονται στην Ελλάδα… Ο Αλέξης Κυριτσόπουλος με το ένα μάτι βλέπει και με το άλλο αισθάνεται», καταλήγει.

Δον Κιχώτης Ι, 2014, Μικτή τεχνική

Γεννήθηκε το 1943. Ξεκίνησε ως σκιτσογράφος σε αθηναϊκές εφημερίδες και περιοδικά μέχρι τον Απρίλιο του 1967. Το καλοκαίρι της ίδιας χρονιάς εγκαταστάθηκε στο Παρίσι, όπου και γνώρισε τη ζωγραφική. Ζει και εργάζεται ως εικαστικός στην Αθήνα. Έχει κάνει πολλές ατομικές εκθέσεις σε γκαλερί και ιδρύματα (ΜΙΕΤ, Μέγαρο Μουσικής Αθηνών κ.ά.) σε Αθήνα, Θεσσαλονίκη και Πάτρα. Έχει εικονογραφήσει και γράψει βιβλία, μεταξύ των οποίων «Το παραμύθι με τα χρώματα», τα «Βεγγαλικά» (Κρατικό Βραβείο Παιδικού Βιβλίου, 2012) και το «Κουράγιο» (2020). Έχει ζωγραφίσει εξώφυλλα βιβλίων και δίσκων, αφίσες, CD, για τον Μάνο Χατζιδάκι, τον Διονύση Σαββόπουλο, το Νίκο Ξυδάκη κ.ά., έχει φιλοτεχνήσει σκηνικά και κοστούμια σε παραστάσεις και σε ελληνικές ταινίες.