ΔΕΣΤΕ: Αναζητώντας την «ξεχασμένη» Γενιά Χ

Έπειτα από αρκετά μακρύ χρονικό διάστημα, το Ίδρυμα ΔΕΣΤΕ επανενεργοποιεί τον εκθεσιακό χώρο του στη Νέα Ιωνία, παρουσιάζοντας μια μεγάλη έκθεση έργων από τη συλλογή του Δάκη Ιωάννου, φιλοτεχνημένα από καλλιτέχνες που ανήκουν στην «ξεχασμένη γενιά Χ», δηλαδή γεννημένους μεταξύ 1960 και 1980.

Μέσα από τα έργα των 50 καλλιτεχνών που παρουσιάζονται στην έκθεση «Gen X: Tales from the Forgotten Generation», την οποία επιμελήθηκε ο Massimiliano Gioni, καλλιτεχνικός διευθυντής του New Museum της Νέας Υόρκης, αποτυπώνεται μια εποχή μετάβασης, που χαρακτηρίζεται από τους δομικούς μετασχηματισμούς που πυροδοτούν οι πετρελαϊκές κρίσης του δεύτερου μισού της δεκαετίας του 1970.

«Συμπιεσμένη ανάμεσα στους Baby Boomers, την πολυπληθή μεταπολεμική γενιά, και τους Millennials, που έχουν κυριαρχήσει στον δημόσιο διάλογο, η Γενιά Χ είναι κάπως ξεχασμένη», επισήμανε, παρουσιάζοντας την έκθεση, ο Calvin Wang, που μαζί με την Taeyi Kim είναι οι δύο βοηθοί επιμελητές της.

«Πρόκειται για μια γενιά με ανεξάρτητο πνεύμα και πολύ ισχυρό ηθικό κώδικα», συνέχισε. «Απεχθάνονται την ιδέα του “ξεπουλήματος”. Προτιμούν να είναι φτωχοί και να κάνουν αυτό που αγαπούν, παρά να έχουν μια επιχειρηματική καριέρα ή να συμβιβάζονται για επαγγελματικό όφελος».

Πρόκειται για μια γενιά που ενηλικιώθηκε σε μια εποχή που σφραγίζεται από τον νεοφιλελευθερισμό των Ρήγκαν και Θάτσερ, μια εποχή που κυριαρχούσε η τηλεόραση και το βίντεο, το CNN και το MTV, το πανκ έδινε τη θέση του σε μουσικά είδη όπως το grunge και το hip-hop, ενώ οι επιπτώσεις της επιδημίας του HIV/AIDS πυροδοτούσαν μια νέα συνειδητοποίηση σχετικά με το φύλο και τη σεξουαλικότητα, επηρεάζοντας τους τρόπους απεικόνισης των σωμάτων από τους καλλιτέχνες.

Ο όρος «Generation X» οφείλεται στο ομώνυμο μυθιστόρημα του Douglas Coupland, το 1991, όπου οι τρεις πρωταγωνιστές του εγκαταλείπουν τις πολλά υποσχόμενες εταιρικές τους σταδιοδρομίες για να εγκατασταθούν στο γυμνό τοπίο της Καλιφόρνιας, απασχολούμενοι σε χαμηλά αμειβόμενες εργασίες. Πρόκειται για ήρωες που εκπροσωπούν μια γενιά μετέωρη μεταξύ της φθίνουσας μεταπολεμικής αισιοδοξίας και ενός αβέβαιου μέλλοντος που χαρακτηρίζεται από την οικονομική επισφάλεια και την απομάκρυνση από έναν όλο και πιο εμπορευματοποιημένο κόσμο («Tomorrow is Cancelled»: Το αύριο ακυρώθηκε, προειδοποιεί τον θεατή το έργο του David Shrigley).

Φυσικά, η Γενιά Χ δεν αποτελεί ένα ομοιογενές σύνολο. Όπως επεσήμανε ο Calvin Wang, «οι καλλιτέχνες αντιδρούν με εντελώς διαφορετικούς τρόπους στο ιστορικό και κοινωνικό πλαίσιο της εποχής, αμφισβητώντας τις καλλιτεχνικές συμβάσεις. Στην έκθεση θα συναντήσετε δημιουργούς με έντονο κυνισμό και χιούμορ, αλλά και άλλους που ζωγραφίζουν ή σχεδιάζουν με ειλικρίνεια, αμεσότητα και αισιοδοξία, αλλά και καλλιτέχνες που ανταποκρίνονται στην άνοδο της τεχνολογίας».

Για τους επιμελητές της έκθεσης, σήμερα είναι κατάλληλη στιγμή να αναστοχαστούμε αυτή τη γενιά, καθώς πολλά από τα προβλήματα που αντιμετώπιζε πριν από τριάντα ή σαράντα χρόνια επανεμφανίζονται σήμερα, όπως η διεύρυνση των οικονομικών ανισοτήτων, νέες πετρελαϊκές κρίσεις και μια ραγδαία τεχνολογική επανάσταση. Έτσι, έχει ενδιαφέρον να ανατρέξουμε στις δικές τους απαντήσεις απέναντι σε αυτές τις αλλαγές και να τις εξετάσουμε υπό το πρίσμα του σήμερα…

Στην έκθεση «Gen X: Tales from the Forgotten Generation» παρουσιάζονται έργα καλλιτεχνών, γεννημένων από το 1960 μέχρι το 1980 – αν και ο γηραιότερος ανάμεσά τους, ο Michael E. Smith, γεννήθηκε το 1951, στο Σικάγο των ΗΠΑ. Συμμετέχουν επίσης οι: Doug Aitken, Pawel Althamer, Kai Althoff, David Altmejd, Matthew Barney, Vanessa Beecroft, Huma Bhabha, Kerstin Brätsch, Maurizio Cattelan, Paul Chan, Dan Colen, Roberto Cuoghi, Nathalie Djurberg, Cheryl Donegan, Olafur Eliasson, Χάρις Επαμεινώνδα, Urs Fischer, Douglas Gordon, Cameron Jamie, Μαρία Ιωάννου, Dorota Jurczak, Terence Koh, Sean Landers, Nate Lowman, Mark Manders, Matthew Monahan, Tim Noble & Sue Webster, Chris Ofili, Gabriel Orozco, Χριστόδουλος Παναγιώτου, Elizabeth Peyton, Seth Price, Tom Sachs, Wilhelm Sasnal, Gregor Schneider, David Shrigley, Josh Smith, Χριστιάνα Σούλου, Wolfgang Tillmans, Francis Upritchard, Kaari Upson, Andra Ursuta, Meyer Vaisman, Aleksandra Waliszewska, Kara Walker, Gillian Wearing, Andro Wekua, Jakub Julian Ziółkowski.