Hot or Not #234: Όλα όσα μάς άρεσαν (ή μάς χάλασαν) αυτή την εβδομάδα

Κάθε εβδομάδα, η ομάδα του Monopoli κρατάει σημειώσεις από όσα συζητά στο γραφείο, στις παρέες, στις βόλτες και γενικά εκεί έξω. Όσα μας τράβηξαν την προσοχή, μας άρεσαν, μας προβλημάτισαν ή απλώς μας έκαναν να σταθούμε λίγο παραπάνω. Από την επικαιρότητα και την πόλη μέχρι τον πολιτισμό, αυτά είναι όσα ξεχωρίσαμε αυτή την εβδομάδα.

Την προηγούμενη εβδομάδα δύο διαφορετικά pop icons – ένα των millennials και ένα των Gen Z – αποκαθηλωθηκαν κανονικά. Η πρώτη η Pink, ο δεύτερος ο Ed Sheeran. Όλα ξεκίνησαν όταν ο Macklemore χρησιμοποίησε τη φωνή του (όπως πάντα) για να μιλήσει για τη γενοκτονία στην Παλαιστίνη. Δεν είπε κάτι διαφορετικό από ο,τι πάντα λέει, προσεκτικός και συναισθηματικά φορτισμένος μίλησε για την ανάγκη να στηρίξουμε τους Παλαιστίνιους, μικρούς και μεγάλους, που έχουν πληγεί από αυτόν τον άδικο πόλεμο, από τη γενοκτονία που διαπράττει το κράτος του Ισραήλ.

Το μόνο “λάθος” του ήταν ότι για πρώτη φορά το έκανε σε μια τόσο μεγάλη “πλατφόρμα”, ανοίγοντας δηλαδή μια συναυλία του Ed Sheeran με ένα τεράστιο, ετερόκλητο κοινό. Το μήνυμά του έφτανε ξαφνικά ακόμα πιο μακριά. Αυτο (το γεγονός δηλαδή ότι μίλησε κατά μιας γενοκτονίας) για κάποιο λόγο δεν άρεσε στην Pink, η όποια διαμαρτυρήθηκε, έγινε viral (μετά από πολλά, πολλά χρόνια) και έτσι ο Ed Sheeran κατέληξε να απολύει τον Macklemore, μετά από πιέσεις που δέχτηκε από τους ιδιοκτήτες των χωρών στους οποίους θα έπαιζε – ένας εκ των οποίων ο πανίσχυρος άνδρας των ΗΠΑ, Robert Kraft.

Ο Macklemore έκανε την αποκάλυψη, λέγοντας ότι θα δωρίσει ολόκληρη την αμοιβή του από τη συναυλία (1 εκατομμύριο δολάρια) σε οργανώσεις στην Παλαιστίνη, καλώντας τον Kraft να κάνει το ίδιο! Εκείνος, φυσικά, δεν θα μπορούσε να εκδώσει μια πιο ασαφή, γενική ανακοίνωση, στην όποια δηλώνει ότι γενικά και αόριστα θα κάνει δωρεά για “καλό σκοπό” (πολύ πιθανό αυτές οι δωρεές να καταλήξουν δηλαδή σε σκοπούς που εκείνος θεωρεί “καλούς”, κάτι αρκετά τρομακτικό). Πιο τρομακτική όμως ήταν η απολιτικ, απαθής στάση του Ed Sheeran. Μάλλον κανείς δεν του έχει μάθει ότι η απολιτικ στάση είναι μια στάση άκρως πολιτική. Και όταν κλείνεις τα μάτια απέναντι σε θανάτους αμάχων, στον τραυματισμό (σωματικό και ψυχολογικό) μικρών παιδιών, σε μια κανονική γενοκτονία, τότε γίνεσαι συνένοχος.
Τατιάνα Γεωργακοπούλου

@Αλέξανδρος Κόκκας

Με ένα ελάχιστο δείγμα της έκθεσης, όπως στήθηκε για λογαριασμό του Φεστιβάλ Φιλίππων, η αρχιτέκτονας και εικαστικός Μιχαήλα Πλαπλιά συμμετείχε στην καθιερωμένη κάθοδο του θεσμού στην Αθήνα και τη φιλοξενία της από την Εθνική Λυρική Σκηνή. Υπό τον τίτλο «Μεταμορφώσεις: και δεν ξανακυνήγησα ποτέ μου», η Πλιαπλιά έκανε μια σύνδεση της πρακτικής του κυνηγιού με τον αρχαίο μύθο του Ακταίωνα (η θεά Άρτεμις τον μεταμόρφωσε σε ελάφι, δηλαδή σε θήραμα) σκορπίζοντας σε ένα μεγάλο διάδρομο εκατοντάδες μινιατούρες ελαφιών, ‘ασήμαντες’ μπροστά στο μέγεθος του επισκέπτη, του εν δυνάμει θηρευτή.

Η δημιουργός έδινε τη δυνατότητα στον καθένα και στην καθεμιά να επιλέξει να πάρει ως «σουβενίρ» ένα ελάφι φεύγοντας από την έκθεση· επιλέγοντας με έναν τρόπο να διαμελίσει, το κοπάδι – όπως ακριβώς συμβαίνει σε κάθε κυνηγετική πράξη· πόσο μάλλον σε μια εποχή που πολλά είδη ελαφιών είναι υπό εξαφάνιση.

Φωτισμένη έξοχα, η έκθεση μας έβαζε σε περιβάλλον ενός ξέφωτου, με ένα ηχητικό περιβάλλον δασικού οικοσυστήματος, μεταδίδοντας την αίσθηση ότι παραβιάζουμε τον ιερό χώρο της φύσης με την παρουσία μας. Τα ηχοτοπία όπως και το βίντεο με δασικές εικόνες από την περιοχή της Καβάλας – τις αποτύπωσαν οι δημιουργοί του Φωτογραφικού Ομίλου Καβάλας – έδιναν μια ακόμα πιο ποιητική έξοδο συναισθημάτων για το θαύμα του φυσικού περιβάλλοντος, χωρίς εμάς.

Στην αρχική της εκδοχή, στην Καβάλα, η έκθεση με την χρήση 2.500 ελαφιών εκτεινόταν σε ένα site specific χώρο τεσσάρων ορόφων με πλήθος πολυμεσικών εργαλείων και διαρκή εμπλοκή του επισκέπτη σε αυτήν. Μακάρι, οι «Μεταμορφώσεις: και δεν ξανακυνήγησα ποτέ μου» να καταφέρουν να επαναληφθούν στην Αθήνα στην ολοκληρωμένη σύλληψη τους ή, ακόμα περισσότερο, να βρουν το δρόμο του ταξιδιού ως εγκατάσταση σε διοργανώσεις της Ευρώπης. Η βίαιη καταστροφή του περιβάλλοντος και η κατάρρευση των οικοσυστημάτων σε όλη την ήπειρο θα βρει οπωσδήποτε ένα καθρέφτισμα σε αυτήν.
Στέλλα Χαραμή

Την εβδομάδα που μάς πέρασε, με αφορμή τη βράβευση, στο 83ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Βενετίας, του ντοκιμαντέρ «ΝΑZΑ» των Yuval Abraham και Rachel Szor, με το Ειδικό Βραβείο της Κριτικής Επιστροπής, τα αποθεωτικά σχόλια που έλαβε τόσο η ταινία όσο και οι δημιουργοί της, με έβαλαν σε κάποιες σκέψεις. Να ξεκαθαρίσω πρώτα πως δεν έχω δει ακόμη το ντοκιμαντέρ, το οποίο σύμφωνα με την επίσημη σύνοψη «αποκαλύπτει με λεπτομέρεια τους μηχανισμούς πίσω από τη μεθοδευμένη μαζική θανάτωση Παλαιστινίων αμάχων στη Γάζα από το Ισραήλ» και δεύτερον θεωρώ εξαιρετικά σημαντικό το ότι έχουμε μαρτυρίες μέσα από τον ίδιο τον ισραηλινό στρατιωτικό μηχανισμό που εξηγούν και αποκαλύπτουν τα συστήματα γύρω από τις μαζικές δολοφονίες Παλαιστίνιων αμάχων.

Πρόκειται για «γνώση εκ των έσων» ιδιαίτερα χρήσιμη γιατί μπορεί να συμβάλλει στην τεκμηρίωση του ισχυρισμού περί γενοκτονίας. Ωστόσο, προκύπτει μια μεγάλη και οδυνηρή αντίφαση, από τον Οκτώβριο του 2023 έως τον Ιούνιο του 2026 έχει καταγραφεί η φυλάκιση ή η δολοφονία 209 Παλαιστίνίων δημοσιογράφων από το Ισραήλ, ανθρώπων που με κίνδυνο τη ζωή τους και με εξαιρετικά βαρύ κόστος μετέδιδαν σε πραγματικό χρόνο την καταστροφή την οποία βίωναν, επίσης, οι ίδιοι και τα αγαπημένα τους πρόσωπα. Η φωνή αυτών των ανθρώπων αποδείχθηκε πως δεν είχει την ίδια θερμική και πολιτισμική απήχηση στη φιλελεύθερη δύση. Και αν χρειάζεται ένας Ισραηλινός -σε καμία περίπτωση δεν αποδίδω κακές προθέσεις στους δημιουργούς του ΝΑΖΑ- για να μετατραπεί η παλαιστινιακή εμπειρία από «ισχυρισμό» σε «αλήθεια» τότε ίσως κάτι δεν έχουμε καταλάβει καλά.
Αριστούλα Ζαχαρίου

Κάπου πήρε το μάτι μου στα social media ένα post που αναρωτιόταν ακριβώς αυτό. Και είναι πολύ to the point, αν έχεις παρακολουθήσει την επικαιρότητα που ακολούθησε τον πρόσφατο θάνατο του Γιώργου Μαζωνάκη. Και το ερώτημα επεκτείνεται: Εμείς θα πρέπει να ελέγχουμε και αν η θεραπεία που μάς προτείνει ένας γιατρός είναι ασφαλής; Αν το μηχάνημα που πρόκειται να χρησιμοποιήσει για την εν λόγω θεραπεία είναι νόμιμο; Αν ο άνθρωπος στον οποίο εμπιστευόμαστε την υγεία μας έχει την απαραίτητη εκπαίδευση; Πρέπει να ζητάμε να δούμε τα πτυχία του;

Η υπόθεση των δύο γιατρών, πέρα από όλα όσα καλούνται πλέον να διερευνήσουν οι Αρχές, αφήνει πίσω της ένα πολύ μεγαλύτερο και πολύ πιο άβολο ερώτημα: γίνεται τελικά έλεγχος σε κάτι σε αυτή τη χώρα προτού συμβεί το κακό;

Γιατί για ακόμη μία φορά μοιάζει να πρέπει πρώτα να υπάρξει ένα θύμα και μετά να αρχίσουν οι έλεγχοι, οι αυτοψίες, οι έρευνες και οι εξηγήσεις. Το έχουμε ξαναδεί το έργο, το βλέπουμε τώρα και στην υπόθεση Μαζωνάκη. Και το πρόβλημα δεν είναι μόνο τι πήγε στραβά τη συγκεκριμένη ημέρα. Είναι τι θα μπορούσε να είχε εντοπιστεί νωρίτερα. Δεν μπορεί ο πολίτης που μπαίνει σε ένα ιατρείο να πρέπει να λειτουργεί ως ελεγκτικός μηχανισμός. Η πρόληψη δεν μπορεί να ξεκινά όταν υπάρχει ήδη ένας νεκρός.

Γιατί η δουλειά του κράτους είναι να προλαβαίνει το κακό, όχι να εξηγεί εκ των υστέρων γιατί δεν το πρόλαβε και να πετάει μονίμως το μπαλάκι των ευθυνών.
Ευδοκία Βαζούκη