Αρκαδία Χαίρε

Η κάμερα αιχμαλωτίζει στιγμές από την απέραντη γραμμή του χρόνου, την ίδια ώρα που ο αφηγητής συνυφαίνει μύθους από την αρχαιότητα μαζί με ιστορικές μαρτυρίες των μεταγενέστερων απλών ανθρώπων. Όπως πολύ εύστοχα αναφέρεται στο δελτίο τύπου: «το κινηματογραφικό βλέμμα επιχειρεί να καταγράψει την ταυτότητα ενός τόπου που συναντά και συναντιέται με τα μεγαλειώδη ερωτήματα της ζωής».

Ο γνωστός ποιητικός λόγος του Κουτσαφτή στην «Αγέλαστη πέτρα» έδενε ιδανικά με τη μελαγχολική εικόνα μιας Ελευσίνας που αλλάζει – αν όχι ασχημαίνει – στο πέρασμα του χρόνου, χάνοντας μνήμες και σημάδια του ένδοξου παρελθόντος της. Ανάλογη είναι και η σφραγίδα της νέας δημιουργίας του έλληνα ντοκιμαντερίστα για την επίγεια ομορφιά της Αρκαδίας. Ο ναός της Αλέας Αθηνάς, το τέμενος του Gregory Markopoulos, το αλώνισμα, η περικαλλής Μουχλιώτισσα, ο βυσσινόκηπος, ο νεομάρτυρας Δημήτριος δεν αποτελούν παρά ψηφίδες αυτού του τόπου, της Τεγέας, που διηγούνται την ιστορία της.

Με βαθιά γνώση της ιστορίας του τόπου, αφήγηση λόγια και τρυφερή μαζί, κι ένα κινηματογραφικό τέχνασμα που λειτουργεί άλλοτε ως μάθημα πατριδογνωσίας κι άλλοτε σαν μια μηχανή αναζήτησης του ζωτικής δύναμης που μπορεί να αποτελέσει τη γέφυρα σύνδεσης μεταξύ της παλιάς (τα έρημα χωριά κραυγάζουν για την εικόνα εγκατάλειψης) και της νέας γενιάς (σε κάποιους αρχαιολογικούς χώρους δουλεύουν εθελοντές νέοι από τη Βόρεια Ευρώπη, ενώ αρνητική εντύπωση προκαλεί το γεγονός πως δεν υπάρχει ούτε ένας ντόπιος ανάμεσα σε αυτούς), το «Αρκαδία χαίρε» είναι ένα ευπρόσδεκτο, καλογυρισμένο και τρυφερό ντοκιμαντέρ που προσφέρει πολλά περισσότερα από όσα υπόσχεται.

Το φιλμ απέσπασε στο 18o Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Θεσσαλονίκης, το βραβείο της FIPRESCI (Διεθνούς Ένωσης Κριτικών Κινηματογράφου) για την καλύτερη ελληνική ταινία του διαγωνιστικού τμήματος.

Κωνσταντίνος Καίμάκης