Η Λυδία Σέρβου δεν αντιμετωπίζει τον νέο της δίσκο ως μια «επιστροφή», αλλά ως φυσική συνέχεια μιας μουσικής διαδρομής που δεν σταμάτησε ποτέ. Γεννημένη στο Γιοχάνεσμπουργκ, με σπουδές στο Κλασικό Τραγούδι και τη Βυζαντινή Μουσική, καθώς και μακρά πορεία τόσο στη σκηνή όσο και στη μουσικοπαιδαγωγική, η ίδια κουβαλά στις ερμηνείες της μια ιδιαίτερη ισορροπία τεχνικής, βιώματος και εσωτερικότητας.
Από τις πρώτες συνεργασίες της με τη Μαρίζα Κωχ μέχρι τη σημερινή της δημιουργική ωριμότητα, η μουσική παραμένει για εκείνη ένας τρόπος σύνδεσης — με τον εαυτό, τη μνήμη και τους άλλους. Στον νέο της δίσκο, Η ψυχή που δεν ξοδεύτηκε, καταθέτει τραγούδια βαθιά βιωματικά, που μιλούν για την απώλεια, την ευαλωτότητα, αλλά και την ανάγκη να προστατεύουμε ό,τι πιο αληθινό έχουμε μέσα μας.
Με αφορμή την κυκλοφορία του άλμπουμ και την εμφάνισή της στο Gustav Athens στις 15 Μαΐου, μιλήσαμε μαζί της για τις «αξόδευτες ψυχές», τη δύναμη της ειλικρίνειας στη μουσική και όσα της θυμίζουν καθημερινά τα παιδιά για την ουσία της τέχνης.
Ασχολείστε από μικρή ηλικία με τη μουσική, ενώ η πρώτη σας δισκογραφική δουλειά ήταν πριν από 13 χρόνια, το “Κάμε τον ύπνο σύννεφο”. Τι σημαίνει για εσάς αυτή η “επιστροφή”;
Δεν το αντιμετωπίζω σαν “επιστροφή” αλλά ως συνέχεια μιας διαδρομής που δεν σταμάτησε ποτέ, απλώς ωρίμασε και πήρε διαφορετικές μορφές στο ενδιάμεσο. Η μουσική και το τραγούδι υπάρχει μόνιμα στη ζωή μου, ανεξάρτητα από το αν αυτό φαίνεται δισκογραφικά ή όχι. Σε σχέση με την πρώτη μου δουλειά, στο “Καμε τον ύπνο σύννεφο”, νιώθω ότι τότε υπήρχε περισσότερο ο ενθουσιασμός της αρχής. Σήμερα υπάρχει μεγαλύτερη επίγνωση αλλά και μια πιο ξεκάθαρη ταυτότητα.
Η μουσική και το τραγούδι υπάρχει μόνιμα στη ζωή μου
Το τραγούδι “Η ψυχή που δεν ξοδεύτηκε” το έγραψε ο Νεοκλής Νεοφυτίδης στα χρόνια της πανδημίας. Έτσι… σαν λύτρωση. Για εκείνον τον καθένα ξεχωριστά, που μπήκε μόνος σε ένα νοσοκομείο και έφυγε μόνος, χωρίς μια συντροφιά στις τελευταίες του στιγμές. Αξόδευτες ψυχές που δεν πρόλαβαν να ζήσουν ότι ονειρεύτηκαν.
Για ‘μένα το να μην “ξοδεύεις” την ψυχή σου σημαίνει να επιλέγεις πού και πώς δίνεσαι. Με επίγνωση και αλήθεια. Να προστατεύεις αυτό που έχεις μέσα σου, όχι από φόβο, αλλά από σεβασμό προς τον εαυτό σου.
Τι θέλατε να “πείτε” με τον δίσκο αυτό; Και τι θέλετε να “μείνει” στον ακροατή αφού ακούσει το άλμπουμ;Με αυτή τη δουλειά εκφράζω κυρίως μια εσωτερική διαδρομή. Σκέψεις, συναισθήματα και στιγμές που με διαμόρφωσαν. Αν υπάρχει ένα κοινό νήμα, είναι η ανάγκη για σύνδεση με τον εαυτό μας και με τους άλλους. Μέσα από τις αντιθέσεις, τις αμφιβολίες αλλά και τις μικρές φωτεινές στιγμές που τελικά δίνουν νόημα. Στον ακροατή θα ήθελα να μείνει κάτι αληθινό. Ένα συναίσθημα που να τον ακολουθήσει και μετά το τέλος του τραγουδιού. Δεν είναι τόσο το να θυμάται τους στίχους ή τη μελωδία, όσο το να νιώσει ότι κάπου μέσα σε αυτό που άκουσε βρήκε ένα κομμάτι από τον ίδιο.
Αναφέρετε ότι η δουλειά σας είναι βιωματική. Υπάρχει κάποιο τραγούδι στον δίσκο που σας “μιλάει” προσωπικά, λίγο ή περισσότερο;Το να “εκθέτεις” την ψυχή σου μέσα από τη μουσική σημαίνει να αφήνεις κάτι πολύ προσωπικό να γίνει ορατό και, κατά κάποιον τρόπο, να κριθεί
Λίγο ή πολύ όλα τα τραγούδια έχουν στοιχεία από την ζωή μου. Αν πρέπει όμως να διαλέξω κάποιο, αυτό είναι “Η μνήμη είναι που πονά”. Οι στίχοι ανήκουν στη Μαρίνα Φραγκεσκίδου και μιλάνε για γεγονότα που περνούσα εκείνη την περίοδο.
Πόσο εύκολο ή δύσκολο είναι να “εκθέτεις” την ψυχή σου μέσα από την μουσική;
Δεν είναι ποτέ πραγματικά εύκολο. Το να “εκθέτεις” την ψυχή σου μέσα από τη μουσική σημαίνει να αφήνεις κάτι πολύ προσωπικό να γίνει ορατό και, κατά κάποιον τρόπο, να κριθεί. Αυτό έχει πάντα μια ευαλωτότητα – δεν ξέρεις πως θα το λάβει ο άλλος, ούτε αν θα το καταλάβει όπως το ένιωσες. Ταυτόχρονα όμως, εκεί βρίσκεται και η δύναμη. Όσο πιο ειλικρινής είσαι, τόσο πιο πολύ μπορεί να ταυτιστεί κάποιος με αυτό που ακούει. Και τότε η “έκθεση” μετατρέπεται σε σύνδεση.
Συνδυαστικά, αυτά τα δυο δημιουργούν μια πιο συνειδητή και εκφραστική ερμηνεία. Από το κλασικό τραγούδι κουβαλάς τον έλεγχο της φωνής, την αναπνοή, τη σωστή τοποθέτηση και τη δυναμική, εργαλεία που σου δίνουν σταθερότητα και ευελιξία ώστε να μπορείς να ερμηνεύσεις διαφορετικά είδη χωρίς να χάνεις την ποιότητα του ήχου. Η Βυζαντινή μουσική, από την άλλη, σου καλλιεργεί μια βαθύτερη αίσθηση της μελωδίας και του συναισθήματος. Μαθαίνεις να λες την κάθε φράση με ουσία, να δίνεις βάρος στη λεπτομέρεια και να αντιμετωπίζεις τη φωνή πιο αφηγηματικά, σαν να μιλάς.
Παράλληλα, είστε και μουσικοπαιδαγωγός. Υπάρχει κάτι που σας μαθαίνουν τα παιδιά για τη μουσική που ίσως ξεχνάμε ως ενήλικες;Τα παιδιά σού θυμίζουν ότι η μουσική είναι πρώτα απ’ όλα παιχνίδι και αυθορμητισμός
Τα παιδιά σού θυμίζουν ότι η μουσική είναι πρώτα απ’ όλα παιχνίδι και αυθορμητισμός. Δεν σκέφτονται αν είναι “σωστό” ή “λάθος”, δεν φοβούνται να εκτεθούν, μπαίνουν κατευθείαν στην εμπειρία. Ίσως το πιο σημαντικό είναι ότι σου δείχνουν με ειλικρίνεια τι τους αρέσει και τι όχι. Αυτή η καθαρότητα είναι ένα πολύ δυνατό μάθημα. Να επιστρέφεις στη μουσική, όχι μόνο με γνώση αλλά ως αίσθηση και χαρά.
Μετά από αρκετό καιρό, θα βρεθώ στον φιλόξενο χώρο του Gustav για να σας παρουσιάσω τα νέα μου τραγούδια αλλά και τραγούδια που όλοι γνωρίζουμε και αγαπάμε. Στόχος μου να γίνουμε όλοι μια παρέα! Μαζί μου θα είναι ο Νεοκλής Νεοφυτίδης στο πιάνο και στις ενορχηστρώσεις, ο Παντελής Ντζιάλας στην κιθάρα, ο Κώστας Μήτσιος στο μπουζούκι και ο Ανδρέας Νικόλης στα κρουστά. Επίσης ιδιαίτερη συμμετοχή θα έχει η μαθήτρια μου Αλίκη Παπασπυροπούλου, ενώ την επιμέλεια του ήχου την έχει ο καλός μου φίλος και συνεργάτης από το 1997, Θανάσης Παντελιός.