Ορατά και αόρατα στην τέχνη του Αλέκου Κυραρίνη

Άγγελοι και δράκοντες υποδέχονται τον επισκέπτη που θα ανέβει στον 4ο όροφο της οδού Πατριάρχου Ιωακείμ 19 για να βρεθεί στην Γκαλερί Citronne. Κανένα όμως από τα πλάσματα του ζωγράφου Αλέκου Κυραρίνη δεν θα προκαλέσει τον επισκέπτη να κάνει αυθόρμητα τον σταυρό του. Κι αυτό όχι γιατί από το έργο του ζωγράφου λείπει η πνευματικότητα ή η μεταφυσική αγωνία. Κάθε άλλο!

Άγγελοι και δαίμονες, δράκοντες κι αγιώργηδες «κατοικούν» την έκθεση «ὁρατῶν τε καί ἀοράτων»· πλάσματα καμωμένα με μαστορική που αρδεύεται από τη μαθητεία του στη γενέθλια Τήνο, πλάι στον μαρμαρογλύπτη πατέρα του, αλλά και από την ορθόδοξη παράδοση, όπως όμως τη βιώνει και την προσλαμβάνει η ματιά του σύγχρονου ανθρώπου.

Τα έργα που συναποτελούν την ενότητα αυτή, αποτέλεσμα ενός διετούς κύκλου εντατικής εργασίας, είναι 28 αυγοτέμπερες μεγάλου και μικρού μεγέθους σε ξύλο, δέκα σχέδια μικτής τεχνικής σε χαρτί, πέντε ολόγλυφα ή ανάγλυφα έργα σε επιζωγραφισμένο τηνιακό μάρμαρο κι ένα βίντεο πάνω σε αποσπάσματα της μουσικής σύνθεσης του Γιώργου Κουμεντάκη «Το ισοκράτημα ενός παιδιού», καρπός της συνεργασίας και αλληλεκτίμησης των δύο καλλιτεχνών.

Εμμένοντας από έργο σε έργο στους ίδιους πρωταγωνιστές, αγγέλους νικητήριους κι άγιους λογχοφόρους, ουσιαστικά ο Κυραρίνης επανέρχεται διαρκώς σε μία μοναδική θεματική: την πάλη του καλού και του κακού, από την οποία το καλό εξέρχεται νικηφόρο, ακόμη και όταν αποτυχάνει. Έτσι, στο επίκεντρο του έργου του δεν βρίσκεται τίποτε άλλο παρά τα ανθρώπινα πάθη…

Ο κόσμος που πλάθει ο Κυραρίνης δεν είναι σκοτεινός· αντιθέτως, είναι γεμάτος φως, ακόμα και στα χρωματικά πιο «σκοτεινά» έργα του –χάρις και στους φωτισμούς της Μαρίας Μανέτα. Το προσωπικό του όραμα βρίσκει γλώσσα έκφρασης σε στοιχεία της παράδοσης που τα οικειοποιείται για να πλάσει μια γλώσσα διαφορετική, εντελώς δική του, όχι όμως απροσπέλαστη. Ο Αλέκος Κυραρίνης έχει συνείδηση πως, ακόμη κι αν μιλά με λέξεις της Ανατολής, η γλώσσα του είναι η γλώσσα του μοντερνισμού.

Παρά τη «μονοθεματικότητά» της, η ζωγραφική του Κυραρίνη είναι ένα κράμα απολύτως αφομοιωμένων, δυσδιάκριτων πια, επιρροών, όπως σημειώνει ο επιμελητής της έκθεσης Νίκος Παΐσιος, που εκκινούν από την ισλαμική καλλιγραφία και φτάνουν μέχρι τη λεπτότητα της γραμμής του Πάουλ Κλέε. Το ίδιο και τα διακοσμητικά μοτίβα που κατακλύζουν το έργο του και ανάγονται σε ένα τεράστιο χρονικό άνυσμα, από την ύστερη αρχαιότητα μέχρι τον Νίκο Γαβριήλ Πεντζίκη.

Ο καλλιτέχνης, στα ζωγραφικά του έργα, επεξεργάζεται υλικά σε αλλεπάλληλες στρώσεις, τα οποία «σβήνονται» δημιουργώντας μια καινούργια επιφάνεια, όπου διαβάζονται ως ίχνη, αφήνοντας την αίσθηση της πατίνας του χρόνου, «δηλαδή ένα πολιτισμικό ίζημα της Ιστορίας και, ταυτοχρόνως, της υποσυνείδητης επιλεκτικής μνήμης», σημειώνει η ιστορικός τέχνης Τατιάνα Σπινάρη.

Γεννήθηκε το 1976 στην Αθήνα και μεγάλωσε στην Τήνο. Εργάστηκε πλάι στον μαρμαρογλύπτη πατέρα του Γιάννη Κυραρίνη από την ηλικία των έντεκα ετών μέχρι και την εισαγωγή του στην ΑΣΚΤ της Αθήνας το 1997, απ’ όπου αποφοίτησε το 2003, έχοντας καθηγητή τον Γιάννη Ψυχοπαίδη. Έχει πραγματοποιήσει δεκαέξι ατομικές εκθέσεις στην Ελλάδα, την Ισπανία και το Βέλγιο. Έχει συμμετάσχει σε ομαδικές εκθέσεις στην Ιταλία, το Βέλγιο, το Λουξεμβούργο, την Αυστρία, την Πολωνία, τη Ρουμανία, τη Γαλλία και την Ισπανία. Επίσης έχει εικονογραφήσει βιβλία και έχει εκδώσει ένα μικρό δοκίμιο για τη ζωγραφική με τίτλο «Οι ερωτήσεις της Νεφέλης» (2011). Συνεργάζεται τακτικά με το περιοδικό «Φρέαρ» και με τον πολιτιστικό χώρο «Baumstrasse».