Helmut Newton: Η αντισυμβατική ιδιοφυΐα του φωτογράφου που λάτρευε το γυναικείο σώμα

Οι διεστραμμένες, ερωτικές, απαισιόδοξες και δυναμικές φωτογραφίες του Helmut Newton κατά τη διάρκεια του 20ού αιώνα αποδεικνύουν μια λατρεία προς τις γυναίκες, παρόμοια με τη σχέση ενός ισχυρού άνδρα σκηνοθέτη και της πρωταγωνίστριας του.

Ο Helmut Newton έγινε διάσημος στους κύκλους του κινηματογράφου με μια φωτογραφία που πήρε το 1988 στο Λος Άντζελες, του σκηνοθέτη Ντέιβιντ Λιντς και της μούσας του Ιζαμπέλα Ροσελίνι, στο αποκορύφωμα της φήμης τους με τη ταινία «Μπλε Βελούδο». Στην ασπρόμαυρη φωτογραφία, ο σκηνοθέτης χαϊδεύει το πρόσωπο της Ροσελίνι, κοιτάζοντας την ψυχή της όχι ως ανθρώπινο ον, αλλά ως ένα έναν «αγωγό» για μια ιδέα, σαν τη μαριονέτα του.

O σκηνοθέτης Ντέιβιντ Λιντς και η μούσα του Ιζαμπέλα Ροσελίνι

Με αυτό το τρόπο αντιλαμβανόταν τα μοντέλα του ο Γερμανo-αυστραλός φωτογράφος μόδας και στο νέο ντοκιμαντέρ του Gero von Boehm «Helmut Newton: Ο Κακός και η Όμορφη», βλέπουμε τις γυναίκες με τις οποίες συνεργάστηκε στη σπουδαία καριέρα του. Η Ροσελίνι, η Γκρέις Τζόουνς, η Σάρλοτ Ράμπλινγκ. η Κλόντια Σίφερ, η Μαριάν Φέιθφουλ και η Άννα Γουίντορ είναι μερικές μόνο από αυτές.

Θαυμαστό είναι το γεγονός πως ενώ τα πράγματα που τους ζητήθηκε να κάνουν στα πλαίσια της φωτογράφισης, φαίνονται ακραία σύμφωνα με τα σημερινά πρότυπα – συχνά περιλαμβάνουν σαδομαζοχιστικές πράξεις σεξουαλικής έκφρασης και πολύ γυμνό – όλες αυτές οι γυναίκες τον λατρεύουν.

Η Γκρέις Τζόουνς λέει ότι χρειάστηκαν τουλάχιστον τέσσερα τηλεφωνήματα για να την πάρει στα σοβαρά ο φωτογράφος, γιατί ένιωθε αρχικά ότι τα στήθη της ήταν πολύ μικρά. Ο Newton ήθελε να φωτογραφίζει γυναίκες με μεγάλο στήθος. «Ήταν λίγο διεστραμμένος», λέει η Τζαμαϊκανή τραγουδίστρια και μοντέλο. «Αλλά κι εγώ είμαι», προσθέτει.

Η Γκρέις Τζόουνς σε φωτογραφία του Νιούτον.

Γεννημένος στο Βερολίνο την εποχή της Βαϊμάρης, ο Helmut Newton ενηλικιώθηκε στη Γερμανία των Ναζί, με μια γοητεία για τις γυναίκες από νεαρή ηλικία, όπως μεταδίδουν πολλές διασκεδαστικές ιστορίες της ζωής του: μία που όταν ήταν έφηβος έπεσε πάνω σε έναν φράχτη ενώ έβλεπε ένα κορίτσι, μια άλλη που πιάστηκε σε πισίνα κολύμβησης να γδύνει μια γυναίκα στο νερό.

Το δράμα και ο εξπρεσιονισμός της εποχής της Βαϊμάρης σηματοδότησαν το καλύτερο έργο της καριέρας του, με συχνά ασπρόμαυρες, υπερβολικές, ξεκαρδιστικές και προκλητικές φωτογραφίες, όπως μία που απεικονίζει ένα πανέμορφο μοντέλο να καταπίνεται ολόκληρο από έναν αλιγάτορα.

Ενώ ο Newton αντιμετώπιζε σίγουρα τις γυναίκες που φωτογράφιζε ως σεξουαλικά αντικείμενα και ως επεκτάσεις ενός οράματος του αρρενωπού άνδρα, τα μοντέλα, τουλάχιστον σύμφωνα με τις συνεντεύξεις που παρουσιάζονται στο ντοκιμαντέρ, δεν ένιωσαν ποτέ άβολα ή πως ο φωτογράφος δεν τις σεβόταν. Οι φεμινίστριες όμως διαφωνούσαν.

Στο ντοκιμαντέρ παρουσιάζεται επίσης, η τρυφερή σχέση με τη γυναίκα και συνεργάτιδα του, την Τζουν Νιούτον. Η γυναίκα του αναπολεί στιγμές όπου επέλεγε να τη φωτογραφίζει όταν εκείνη βρισκόταν σε ευάλωτη θέση, κάτι που σύμφωνα με την ίδια, αποτελούσε την απόλυτη έκφραση της αγάπης τους.

Ο αντισυμβατικός Helmut Newton.

Ο Newton δούλεψε γυρίζοντας όλο τον κόσμο, από τη Σιγκαπούρη έως την Αυστραλία, το Παρίσι και το Λος Άντζελες. Το καλτ στάτους του συνεχίζεται πολύ μετά τον τραγικό θάνατό του σε αυτοκινητιστικό δυστύχημα στο Λος Άντζελες το 2004.

Ο μοναδικός και εντυπωσιακός τρόπος του Newton να απεικονίζει το γυναικείο σώμα πάντα έθετε το ερώτημα: ενδυνάμωνε τα μοντέλα του ή τα αντιμετώπιζε ως σεξουαλικά αντικείμενα; Αναμφισβήτητα πάντως, πρόκειται για έναν από τους πιο εμβληματικούς φωτογράφους του 20ου αιώνα, μια καλλιτεχνική και αντισυμβατική ιδιοφυΐα, οι φωτογραφίες του οποίου προκάλεσαν και διήγειραν το μυαλό, όσο κανενός άλλου.