Το Κρύο της Τραπεζούντας

Ο Μεχμέτ ζει σε ένα εξαθλιωμένο ορεινό χαμόσπιτο στην Τραπεζούντα, συντροφιά με την γριά μάνα του, την εξουθενωμένη και απελπισμένη σύζυγό του και τα δυο παιδία του. Τα λιγοστα ζωντανά που εκτρέφουν για αναπαραγωγή, δεν τους παρέχουν παρά ελάχιστα. Παρότι τον πιέζει η οικογενεία του να βρει δουλειά στο κοντινό ορυχείο για να πληρώσουν τα χρέη τους, ο Μεχμέτ γυρνάει τα βουνά μόνος του αναζητώντας με μανία, εκείνη την χρυσοφόρο φλέβα που θα τους λύσει τα προβλήματα.

Η δύναμη της ταινίας είναι η αφοπλιστική απλότητα και η εικαστική μεγαλοπρέπεια της. Ένα σχήμα φαινομενικά ασύμβατο μέσα στους δύο αντίθετους κρίκους της ίδιας αλυσίδας (από τη μια ο άνθρωπος που μοιάζει με κουκίδα στην άμμο της ανυπέρβλητης και εντυπωσιακής φύσης που στέκει στην άλλη) αλλά ιδανικό για να οδηγήσει την αφτιασίδωτη αυτή καθημερινή περιπέτεια σε ένα δοξαστικό ύμνο της ίδιας της ζωής. Τίποτε στην ιστορία του πεισματάρη αλλά ρομαντικού Μεχμέτ δεν είναι περιττό. Τίποτε δεν εκβιάζει τη συγκίνηση που αναδύεται χωρίς δυσκολία. Αρκεί η απεικόνιση της αρμονικής συνύπαρξης του ήρωα και της οικογένειας του με τα ζωντανά που εκτρέφουν (τα οποία ουκ ολίγες φορές μπαίνουν απρόσκλητα στο σπίτι τους) καθώς και του απολογισμού μιας γεμάτης δυσκολίες ζωής ενός απλού ανθρώπου που βρίσκεται αντιμέτωπος με την επιβίωση και δεν παύει στιγμή να ελπίζει. Η «Τραπεζούντα» είναι ένα σπαραχτικό, αργό, υπαρξιακό δράμα και μαζί ένας ύμνος στην ομορφιά που δίνει νόημα σε κάθε τι, ακόμη κι όταν χρειαστεί, όπως ο Μεχτέμ, να ψάξει βαθιά στις σπηλιές της αρχέγονης Γης για να τη βρει ή να αφήσει τη μοίρα του έρμαιη στα μυστικά κελεύσματα ενός βλοσυρού «Θεού» (η θρησκεία, οι κοινωνικές και ταξικές ανισότητες και τα τερτίπια της τύχης ορίζουν το ριζικό του ήρωα και της οικογένειας του) που στέκει σαν τιμωρός πάνω από τις ζωές των μικροσκοπικών ανθρώπων και αλλάζει διαρκώς τη γνώμη του για αυτούς.

Κωνσταντίνος Καϊμάκης