Τα μεγάλα events διεθνών προσκεκλημένων που έρχονται το φθινόπωρο

Το Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου ολοκληρώθηκε, η έλευση διεθνών ονομάτων, φεστιβαλικής κλάσης, συνεχίζεται. Συγκεντρώνουμε τις σημαντικότερες αφίξεις ξένων καλλιτεχνών του θεάτρου, του χορού, του λυρικού θεάτρου, της μουσικής (από deep house έως Μπετόβεν) και των εικαστικών που θα μας οδηγήσουν μέχρι το πρώτο μισό της χειμερινής περιόδου – δηλαδή μέχρι το Δεκέμβριο – με κάποια επιπλέον αίγλη. Η Στέγη Ωνάση, η Εθνική Λυρική Σκηνή και το Μέγαρο Μουσικής Αθηνών είναι οι «υπεύθυνοι» οργανισμοί για 15 μεγάλα καλλιτεχνικά γεγονότα που μπαίνουν εκτάκτως μεν, άνετα δε στο πολιτιστικό ημερολόγιο μας για τους επόμενους τρεις μήνες.

• Ο ήχος από την κιθάρα του τρομερού παιδιού του αμερικανικού σινεμά Τζιμ Τζάρμους – που έχει αναπτύξει και παράλληλη καριέρα ως μουσικός – θα συνοδέψει τη νέα οπτικοακουστική εγκατάσταση «The Future Doesn’t Need You» από τους Soundwalk Collective, όπως θα παρουσιαστεί στο Onassis Ready (από τις 22 Οκτωβρίου έως την 1η Νοεμβρίου). Θα είναι η τρίτη συνεργασία του μουσικού σχήματος με τη Στέγη, ύστερα από το  «Correspondences» με την Πάττι Σμιθ, αλλά και το πρόσφατο «Sonic Prayer with Patti Smith» για το Περίπτερο της Αγίας Έδρας στην Μπιενάλε της Βενετίας· αυτή τη φορά σε συνεργασία με τον ριζοσπαστικό κινηματογραφιστή που θα αποκαλύψει το έτερο του πάθος. Το έργο που μιλάει για το λιώσιμο των πάγων και την ενεργή απειλή για την απάνθρωπη ανθρωπότητα τοποθετεί στον πυρήνα του έναν συνεχή κιθαριστικό ήχο, ερμηνευμένο από τον Τζάρμους. Η εγκατάσταση πλαισιώνεται από ένα πρόγραμμα συναυλιών και περφόρμανς με διαφορετικούς καλλιτέχνες κάθε βράδυ, καθώς και από κινηματογραφικές προβολές σε επιμέλεια του Τζάρμους και επανέρχονται στα ίδια επείγοντα ερωτήματα: τι χάνεται, τι μέλλον μας απομένει.

Από τη νέα παραγωγή του Λούκας Τβαρκόβσκι “Oracle” @Μάρκο Ρας

• Ίσως είναι το πιο «ηχηρό» μήνυμα που θα εκπέμψει το διεθνές φθινοπωρινό πρόγραμμα της Στέγης – αν και δεν πρέπει να παρακάπτουμε την περίπτωση του Πολωνού Λούκας Τβαρκόφσκι. Ο νέος αγαπημένος της ελληνικής σκηνής, που έγραψε διεθνώς ιστορία με την σκηνική εμπειρία του «Rothko», αντλεί τώρα έμπνευση από την περίπτωση του πρωτοπόρου μαθηματικού – ανθρώπου κλειδί στη νίκη των Συμμάχων κατά του Ναζισμού στον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο – ο οποίος παρόλα αυτά βίωσε τον απόλυτο έμφυλο διωγμό. Η παράσταση με τον τίτλο «Oracle» (μόνο για τέσσερις παραστάσεις, από τις 15 έως τις 18 Οκτωβρίου) φέρνει και πάλι σε διάλογο το θέατρο, την live κινηματογραφική καταγραφή, την τελευταία λέξη της τεχνολογίας στις κάμερες και τα ηχητικά τοπία, σε μια διαρκή διαπραγμάτευση με αυτό που συμβαίνει ή με αυτό που νομίζουμε ότι συμβαίνει.
• Λίγες ημέρες νωρίτερα (στις 9 Οκτωβρίου), στο μουσικό μέτωπο της Στέγης – και πάλι με έδρα το Onassis Ready – θα δούμε τον Ρικάρντο Βιλαλόμπος, τον Χιλιανό εκπρόσωπο της ηλεκτρονικής μουσικής, ενώ το πρόγραμμα της διοργάνωσης θα συμπληρώνουν ο Nightmares On Wax από την περιοχή του trip hop ήχου, η Λιβανέζα τραγουδίστρια Yasmine Hamdan – γνωστή από την εμφάνισή της στο ρομαντικό έπος του Τζιμ Τζάρμους «Μόνο οι εραστές μένουν ζωντανοί» – που πειραματίζεται με παραδοσιακούς ήχους της Ανατολής και την ενέργεια της electro folk pop, καθώς και τη διεθνώς αναγνωρισμένη Ελληνίδα indie pop τραγουδοποιός Σtella.

Από την εικαστική έκθεση του Σελέστ Μπουσιέ Μουζενό στην Onassis Mandra @Λορέν Λεκά

• Όλων των παραπάνω θα προηγηθεί, μια επαναγνωριμία με την Onassis Mandra, στη Διονυσίου Αρεοπαγίτου, όπως την προετοιμάζει  ο Γάλλος συνθέτης και εικαστικός Σελέστ Μπουσιέ Μουζενό, με το «Clinamen» (25 Σεπτεμβρίου έως 6 Δεκεμβρίου), μια εικαστική διαλογιστική εμπειρία που θα δημιουργήσουν εκατοντάδες λευκά κεραμικά μπολ, καθώς επιπλέουν σε ειδικά διαμορφωμένες πισίνες.

• Πάλι στα μέρη μας, ο πολύπειρος ολιστικός Νοτιαφρικανός καλλιτέχνης, Ουίλιαμ Κέντριτζ που έρχεται στην Αθήνα για να παρουσιάσει την όπερα του Κλάουντιο Μοντεβέρντι πάνω στο μύθο του «Ορφέα» (πρεμιέρα 30 Οκτωβρίου) – μέσα από ένα περίτεχνο συνδυασμό ζωντανής δράσης, κινουμένων σχεδίων, βιντεοπροβολών και κολάζ. Πρόκειται για μια μεγάλη διεθνή συμπαραγωγή με το βρετανικό Φεστιβάλ του Γκλάιντμπορν και τη Μετροπόλιταν Όπερα της Νέας Υόρκης που στην Αθήνα θα σταθμεύσει μόνο για οκτώ παραστάσεις.

Σκηνή από τον “Ορφέα” του Ουίλιαμ Κέντριτζ. @Ρίτσαρντ Ούμπερτ Σμιθ.

• Επιστροφή στην Αθήνα και στην Εθνική Λυρική Σκηνή και για τον διεθνή Βρετανό σκηνοθέτη και καλλιτεχνικό διευθυντή του Φεστιβάλ Γκλάιντμπορν, Στίβεν Λάνγκριτζ, ο οποίος τώρα καταπιάνεται με την όπερα του Τσαϊκόφσκι «Ντάμα πίκα» (πρεμιέρα στις 6 Δεκεμβρίου και για οκτώ βραδιές μέχρι τις 5 Ιανουαρίου): ένα από τα πιο σκοτεινά έργα του ύστερου ρομαντισμού. Στην ανάγνωση του Λάνγκριτζ, η παράσταση εκτυλίσσεται  στην αυλή της Αικατερίνης της Μεγάλης – έναν κόσμο τροφοδοτούμενο από τον τζόγο, το ποτό και τις αχαλίνωτες επιθυμίες – όπου μια νεαρή αριστοκράτισσα αγωνίζεται ενάντια στον ασφυκτικό ρόλο που της έχει επιβληθεί και ένας φτωχός αξιωματικός ριψοκινδυνεύει τα πάντα για να κερδίσει μια θέση στην υψηλή κοινωνία.

Στιγμιότυπο από την “Πανσέληνο” του Χοροθεάτρου της Πίνα Μπάους. @Καρλ Χάινζ Κράουσκοπφ

• Σπίτι για, διεθνούς εμβέλειας, μουσικά γεγονότα κλασικού ρεπερτορίου, το Μέγαρο Μουσικής φέρνει στις σκηνές του φθινόπωρο αρκετές τέτοιες βραδιές. Πρώτος ημερολογιακός σταθμός είναι ο ερχομός του γνωστού γαλλικού Quatuor Modigliani που εγκαινιάζει τον «Κύκλο Μπετόβεν 200» (7 Οκτωβρίου) – 200 χρόνια από τον θάνατο κορυφαίου συνθέτη – ερμηνεύοντας το τελευταίο κουαρτέτο του, 135.
• Μόνο ένα βράδυ θα χαρούμε στην Αθήνα τον ήχο του Κλίβελαντ, από την πολύφημη ομώνυμη ορχήστρα, που με αυτόν τον τρόπο πραγματοποιεί το ελληνικό ντεμπούτο της. Θα την ακούσουμε υπό την καθοδήγηση του Φραντς Βέλζερ-Μαϊστ σε έργα Μαρτινού, Λιστ, Μπραμς.
• Το ημερολόγιο θα δείχνει 21 Οκτωβρίου, ενώ λίγες ημέρες μετά (25 Οκτωβρίου) και, σε συνέχεια του μεγάλου αφιερώματος του οργανισμού για τον Μπετόβεν, η βιολίστρια Ζανίν Γιάνσεν και ο πιανίστας Ντένις Κοζούχιν επιστρέφουν, δύο χρόνια μετά την πρώτη κοινή τους εμφάνιση στο Μέγαρο, σε ένα πρόγραμμα αφιερωμένο στον Μπετόβεν και τον Προκόφιεφ.
• Ο Νοέμβριος (1/11) μπαίνει πολλά υποσχόμενος με τον Γαλλοκαναδό πιανίστα Αλαίν Λεφέβρ – αγαπημένο του αθηναϊκού κοινού – να ερμηνεύει έργα του σπουδαίου Τζορτζ Γκέρσουϊν, υπό τον μαέστρο Καρλ Σαιντ Κλαιρ· άρρηκτα συνδεδεμένο με την Συμφωνική Ορχήστρα του Ειρηνικού.
• Το Χοροθέατρο της Πίνα Μπάους θα πάει τη σκυτάλη σε ένα διάλειμμα χορού όπου το κορυφαίο γερμανικό σχήμα θα ερμηνεύσει το «Vollmond» (6 έως 9 Νοεμβρίου), δηλαδή την «Πανσέληνο», έργο που η Πίνα Μπάους παρουσίασε για πρώτη φορά, το 2006, λίγα χρόνια πριν από το θάνατό της, σε μουσική Τομ Γουέιτς, Κατ Πάουερ και Ρενέ Ομπρί.
• Πίσω στους θρύλους της τζαζ και στον γνώριμο κύκλο «Jazz@Megaron» που φέρνει στην Ελλάδα τον Μπίλι Κόμπχαμ – τον συνεργάτη του Μάιλς Ντέιβις και ιδρυτικό μέλος των Mahavishnu Orchestra. Ο Κόμπχαμ, στα 82 του χρόνια, παρουσιάζει το νέο του συναυλιακό εγχείρημα «Time Machine» (14 Νοεμβρίου).

• Με τον ίδιο εντυπωσιακό τρόπο που ξεκινά, κλείνει και ο μήνας, καθώς η Συμφωνική Ορχήστρα της Βιέννης, ένα από τα ιστορικότερα συμφωνικά σύνολα της Ευρώπης, μας επισκέπτεται (30 Νοεμβρίου) με έργα Μάλερ και Μότσαρτ υπό τη διεύθυνση του Τσέχου αρχιμουσικού Πετρ Ποπέλκα.
• Και μπαίνοντας πλέον σε κλίμα εορταστικό, υπάρχει χώρος για βιεννέζικα βαλς, όπως θα τα ερμηνεύσει η πλέον «αρμόδια» αυθεντική βιεννέζικη ορχήστρα Johann Strauss Ensemble, υπό τη διεύθυνση του μαέστρου Ράσελ ΜακΓκρέγκορ σε δύο συναυλίες (12 και 13 Δεκεμβρίου).

Ο αρχιμουσικός Πετρ Ποπέλκα με τη Συμφωνική Ορχήστρα της Βιέννης. @Βέρνερ Κμέτιτς.