Διευθύντρια της Unicef είναι η Λαγκάρντ ή του ΔΝΤ;

Βέβαια, για να είμαστε ειλικρινείς, έχουμε κάμψη του βιοτικού μας επίπεδου, αλλά αυτό δεν έχει καμία σχέση με τα προβλήματα φτώχιας που αντιμετωπίζει ο αναπτυσσόμενος κόσμος. Και μπορεί να αντιμετωπίζουμε προβλήματα με το πολιτικό μας σύστημα, αλλά αυτό δεν είναι τίποτα σε σχέση με τις δικτατορίες, τους φυλάρχους, τους εμφυλίους και τις γενοκτονίες που πραγματοποιούνται στην Αφρική και αλλού.

Ωστόσο, η σύγκριση της Λαγκάρντ δεν έχει και κανένα νόημα. Γιατί δεν ασκεί κάποιον φιλανθρωπικό ρόλο. Δεν παίρνει λεφτά από αμερικάνους και γερμανούς φορολογούμενους ή από την ταχέως αναπτυσσόμενη Κίνα, για να καταπολεμήσει την φτώχια, αλλά για να ρυθμίζει το διεθνές οικονομικό σύστημα. Και μέσα από ένα ρυθμισμένο οικονομικό σύστημα, μπορούν να υπάρξουν οι πόροι, για να υπάρξουν μέτρα καταπολέμησης της φτώχιας στον αναπτυσσόμενο κόσμο.

Κυρίως όμως ενόχλησε αυτό που κρύβεται πίσω από τη δήλωση και που το κατάλαβαν όλοι. Στην πραγματικότητα, η φράση Λαγκάρντ μεταφράζεται ως εξής: “Δεν δίνω δεκάρα για τους Έλληνες!” Και μετά ανασκευάστηκε και έγινε (σε ελεύθερη μετάφραση) ως εξής: “Δίνω δεκάρα για τους Έλληνες, αρκεί να πληρώνουν τους φόρους τους”.

Εδώ βέβαια, υπάρχει ένα μείζον ζήτημα, που ποτέ οι πολιτικοί δεν τόλμησαν να το ακουμπήσουν. Ίσως γιατί καίει ή γιατί δεν συμφέρει οικονομικά τους ίδιους να το επιλύσουν: το φορολογικό. Δεν φταίνε όμως όλοι οι Έλληνες συλλήβδην για το γεγονός ότι οι πιο προνομιούχοι της χώρας έχουν τη δυνατότητα να φοροδιαφεύγουν. Ούτε το πρόβλημα της ελληνικής φοροδιαφυγής δημιούργησε το δράμα του Νίγηρα και της Αφρικής εν γένει.

Κι εδώ υπάρχει μία ιστορική αδικία. Μία χώρα, με λιγότερο από δύο αιώνες ζωής ως έθνος κράτος, που δεν είχε τη δυνατότητα να παίξει κανέναν σημαντικό διεθνή ρόλο και δεν είχε ποτέ καμία σχέση με την αποικιοκρατία, να εγκαλείται από μία Γαλλίδα της παγκόσμιας πολιτικής ελίτ για το δράμα των παιδιών της Αφρικής. Σίγουρα, χώρες που υπήρξαν αποικιοκρατικές υπερδυνάμεις έχουν σημαντικές ιστορικές ευθύνες για το δράμα της Αφρικής. Η Ελλάδα δεν ήταν ποτέ μία από αυτές.

Γεγονός είναι ότι η αλαζονεία και ο δήθεν ανθρωπισμός της Λαγκάρντ δεν προκάλεσε μόνο την οργή τη δικιά μας, αλλά και άλλων. Μολονότι η Ελλάδα δεν είναι ιδιαιτέρως συμπαθής τον τελευταίο καιρό στη διεθνή κοινή γνώμη, πολλοί είναι αυτοί που λένε ότι ο λαός δεν φταίει, αλλά οι πολιτικές και οικονομικές ελίτ της χώρας οδήγησαν την ελληνική οικονομία στα βράχια.

Επίσης, ως ένα βαθμό έχουμε κάποιες φορές καλύτερη αντιμετώπιση από το εξωτερικό, λόγω του αρχαιοελληνικού μας παρελθόντος. Μπορεί πολλοί διεθνιστές- προοδευτικοί στην Ελλάδα να το σνομπάρουν (“έλα μωρέ, τι να μας πουν κι αυτοί οι αρχαίοι”), αλλά σε διανοούμενους του εξωτερικού ο αρχαίος ελληνικός πολιτισμός έχει τεράστιο βάρος. Χαρακτηριστικό είναι το ποίημα του νομπελίστα λογοτέχνη Günter Grass, το οποίο δηλώνει “Εσύ η Ευρώπη, θα πεθάνεις χωρίς ψυχή, χωρίς τη χώρα που σε δημιούργησε”. Το ποίημα ενόχλησε στην Γερμανία κι αυτό φαίνεται από την προσπάθεια της γερμανικής εφημερίδας Frankfurter Allgemeine Zeitung να το βγάλει είτε πλαστό, είτε κακογραμμένο και ασυνάρτητο. Ανάλογες δηλώσεις στήριξης- πάντα με κύριο επιχείρημα το αρχαιοελληνικό παρελθόν- είχε κάνει και ο μεγάλος Γάλλος σκηνοθέτης Ζαν Λυκ Γκοντάρ πέρσι το καλοκαίρι.

Καλό θα είναι πάντως να κάνουμε τους φιλέλληνες σιγά-σιγά να θυμούνται και τίποτα από το νεοελληνικό παρελθόν, γιατί την εύνοια που αποκομίζουμε χάρη στους αρχαίους Έλληνες κοντεύουμε να την εξαντλήσουμε.

Γιώργος Σμυρνής