Hot or Not #238: Όλα όσα μάς άρεσαν (ή μάς χάλασαν) αυτή την εβδομάδα

Κάθε εβδομάδα, η ομάδα του Monopoli κρατάει σημειώσεις από όσα συζητά στο γραφείο, στις παρέες, στις βόλτες και γενικά εκεί έξω. Όσα μας τράβηξαν την προσοχή, μας άρεσαν, μας προβλημάτισαν ή απλώς μας έκαναν να σταθούμε λίγο παραπάνω. Από την επικαιρότητα και την πόλη μέχρι τον πολιτισμό, αυτά είναι όσα ξεχωρίσαμε αυτή την εβδομάδα.

Είμαι πολύ αισιόδοξη για τη φετινή θεατρική σεζόν. Αυτό συμβαίνει κυρίως γιατί το θέατρο πάντα με κάνει να νιώθω καλύτερα (ακόμα κι όταν με κάνει ράκος). Βέβαια, μπορεί και να παίζει σημασία πως η αρχή στο θεατρικό μου έτος έχει γίνει με παραστάσεις που πραγματικά τις απόλαυσα. Η πιο πρόσφατη είναι το «Χώρισε με ΑΕ και ΣΙΑ», η πρώτη σκηνοθετική δουλειά της Κόρας Καρβούνη με πρωταγωνιστές τη Βάσω Καβαλιεράτου, τον Στάθη Κόικα και τον Μιχάλη Συριόπουλο. Η ευρηματική κωμωδία του Tristan Petitgirard που μας αναγκάζει να γίνουμε αυτόπτες μάρτυρες ενός/του χωρισμο,  στα χέρια της Κόρας Καρβούνη και των τριών – εξαιρετικών – ηθοποιών μετατρέπεται σε ένα άκρως ανταγωνιστικό παιχνίδι τένις. Ήταν σχεδόν στιγμιαία η σύνδεση της παράστασης που έβλεπα μπροστά μου με ένα από τα πιο ανταγωνιστικά και συναισθηματικά φορτισμένα αθλήματα που υπάρχουν, το τένις (αν και η σκηνοθετική προσέγγιση μας μεταφέρει σε άλλου τύπου άθλημα – επίσης άκρως ανταγωνιστικό).

Αρχικά, η χημεία και οι γρήγοροι διάλογοι μεταξύ των πρωταγωνιστών ανάγκαζαν τον θεατή να μετακινεί συνεχώς το κεφάλι του δεξιά-αριστερά μεταξύ των προσώπων για να μην χάσει καμία λέξη που θα ειπωθεί ή καμία έκφραση προσώπου. Αυτή η συνεχής μετατόπιση της προσοχής του θεατή, στο περιβάλλον μάλιστα του Θεάτρου Θησείον, που σε τοποθετεί όχι μόνο μπροστά στους ηθοποιούς αλλά και απέναντι από τους υπόλοιπους θεατές, δημιούργησε το ιδανικότερο περιβάλλον για μία πολλά υποσχόμενη «αναμέτρηση». Άλλωστε, κάθε σχέση και κάθε χωρισμός εν τέλη, είναι μία αναμέτρηση με όλα μας τα θέλω, τα πρέπει και κυρίως με όλες μας τις υποσχέσεις και τον ίδιο μας τον εαυτό. Σε αυτή την παράσταση θα γελάσετε, θα αναγνωρίσετε τον εκσυγχρονισμό του έργου (και πιθανώς θα τον εκτιμήσετε) και το κυριότερο, αν βρίσκεστε σε μία σχέση που «πρέπει» να τελειώσει, ίσως πάρετε ιδέες για το πώς θα χωρίσετε – ή για το πώς δεν θα χωρίσετε.
Μαρία Βαλτζάκη

Ο Aaron Sorkin σκηνοθετεί ένα βιογραφικό νομικό δράμα, που ακολουθεί το επιτυχημένο “The social network” (2010) του David Fincher χωρίς να φτάνει ποτέ στον στόχο του, αν έχει βάλει ποτέ κάποιον. Η Mikey Madison, μετά το βραβευμένο Anora, επανέρχεται εδώ στην whistleblower Frances Haugen, που με άξονα την πίστη της στην πραγματική αποστολή του Facebook αποφασίζει να καταδώσει πρόσφατα ευρήματα της δουλειάς της στο Civil Integrity Team του Facebook, ανοίγοντας τον ασκό του αιόλου σχετικά με την διοίκηση και την κατεύθυνση των αλγορίθμων της εφαρμογής που προτεραιοποιούν εξτρεμιστικές ομάδες, και πολωτικό περιεχόμενο. Πέρα από την διαρροή των χιλιάδων απόρρητων εσωτερικών εγγράφων, η ταινία αδυνατεί να αποκαλύψει οτιδήποτε άλλο ουσιαστικό και πέφτει στην παγίδα της γενικότητας χωρίς ποτέ να επιλέγει μία πλευρά αφήγησης.

Εντούτοις, μάς παρουσιάζει από την μία τη πλευρά του ρεπόρτερ Jeff Horowitz  του Jeremy Allen White, χωρίς ποτέ να δείχνει τίποτα ικανοποιητικό στον τρόπο που ακολουθεί την έρευνα, και από την άλλη τον απόλυτο Mark Zuckerberg του Jeremy Strong, σε μια ερμηνεία που ενώ προσεγγίζει τον ηγέτη της Meta, δεν καταλήγει σε κανένα συμπέρασμα, σχολιασμό ή οπτική πάνω στην ηθική ή ηγεσία του. Γενικότερα, η ταινία δεν προσθέτει κάτι αξιοσημείωτο στον διάλογο. Παρουσιάζει ένα χρονικό και χάνει όλο το potential που έχει σε ένα βαρετό δίωρο, που ενώ έχει σημαντικό περιεχόμενο, δεν σκάβει ποτέ λίγο παραπάνω σε αυτό που θα έπρεπε να σχολιάζει.
Λίνα Ρόκα

Η υπόθεση της Sally Rooney αποκαλύπτει πόσο εύκολα η ελευθερία της έκφρασης υποχωρεί όταν οι πολιτικές θέσεις ενός δημιουργού ενοχλούν. Πέρυσι, η συγγραφέας απείχε από την απονομή ενός λογοτεχνικού βραβείου στη Βρετανία, φοβούμενη πιθανή σύλληψη λόγω της ανοιχτής υποστήριξής της στην Παλαιστίνη. Σήμερα, τα βιβλία της αποσύρονται από τη βρετανική αγορά, επειδή η υποστήριξή της στην Palestine Action (μία οργάνωση που η βρετανική κυβέρνηση έχει χαρακτηρίσει τρομοκρατική) εκθέτει τον εκδότη της σε νομικούς κινδύνους. Δεν χρειάζεται να συμφωνεί κανείς με τη Rooney για να αντιληφθεί το πρόβλημα. Όταν η πολιτική διαφωνία δεν απαντάται με επιχειρήματα, αλλά με τέτοιου είδους κινήσεις, η ελευθερία της έκφρασης μετατρέπεται σε δικαίωμα υπό όρους. Επιτρέπεται, δηλαδή, μέχρι εκεί που δεν ενοχλεί. Και όταν ένα κράτος μπορεί να καταστήσει τη διακίνηση ενός έργου νομικά επικίνδυνη, το μήνυμα προς κάθε δημιουργό είναι σαφές: Όποιος ξεφεύγει από τα όρια της αποδεκτής πολιτικής στάσης, κινδυνεύει να φιμωθεί…
Ευδοκία Βαζούκη

Την εβδομάδα που μάς πέρασε, συζητήθηκε πολύ μια δήλωση του frontman των Metallica James Hetfield. Κατά τη διάρκεια της συναυλίας του συγκροτήματος στο Sphere ο Hetfield δήλωσε τα εξής: «Οι Metallica δεν βρίσκονται εδώ, όπως ορισμένοι άλλοι καλλιτέχνες, για να σας επηρεάσουν με τις ανοησίες τους», πρόσθεσε. «Τέρμα οι αερολογίες. Είμαστε εδώ για να αφήσουμε πίσω μας όλη την τοξικότητα του έξω κόσμου. Η ατζέντα των Metallica είναι η αγάπη, η ενέργεια και η heavy μουσική!». Η δήλωση του συνδέθηκε από πολλούς με τα όσα έγιναν λίγες εβδομάδες πριν με τον ράπερ Macklemore, γνωστό για τις φιλοπαλαιστινιακές του θέσεις. Να ξεκαθαρίσω πως δεν υπάρχει κάτι αθέμιτο σε όσα είπε ο James Hetfield, ένας καλλιτέχνης δεν είναι υποχρεωμένος να εκφράζεται πολιτικά αν δεν θέλει, δεν το χρωστάει σε κανέναν και έχει το δικαίωμα να διατυπώνει τις απόψεις του μόνο ιδιωτικά. Αν και οι Metallica έχουν γράψει στο παρελθόν αντιπολεμικά τραγούδια, τραγούδια για τη διαφθορά και τη λογοκρισία, ωστόσο σε συνέντευξη στην εφημερίδα Guardian ο ίδιος ο Hetfield δήλωσε τότε: «Απεχθάνομαι ειλικρινά όταν διάσημα πρόσωπα εκμεταλλεύονται το δημόσιο βήμα για να κάνουν κήρυγμα, εκφράζοντας τις απόψεις τους. Η γνώμη κάποιου δεν θα έπρεπε να έχει μεγαλύτερη βαρύτητα απλώς και μόνο επειδή είναι δημοφιλής. Αυτό καταλήγει να επισκιάζει τη μουσική».

Και μέχρι εδώ όλα καλά, τίποτα το μεμπτό. Όμως η απολιτίκ στάση του James Hetfield αποδεικνύεται κάπως πιο επιλεκτική από όσο εκείνος ίσως να ήθελε, και αυτό δεν μπορεί παρά να γεννά ορισμένα ερωτηματικά. Γιατί σε συνέντευξη του στο περιοδικό Thraser, όταν ρωτήθηκε για τη χρήση τραγουδιών των Metallica από τη CIA για βασανισμό κρατουμένων, δεν είχε κανένα πρόβλημα να απαντήσει: «Με τιμά το γεγονός ότι η πατρίδα μου χρησιμοποιεί κάτι για να συμβάλει στην ασφάλειά μας, εάν πράγματι ισχύει κάτι τέτοιο». Ενώ οι Metallica επίσημα το 2022 εξέφρασαν -και πολύ σωστά- την αλληλεγγύη τους προς τον λαό της Ουκρανίας, μάλιστα ο Hetfield, τον Μάιο του 2023, επισκέφτηκε τραυματισμένους Ουκρανούς στρατιώτες σε νοσοκομείο των ΗΠΑ και φωτογραφήθηκε μαζί τους.

Με ποιο κριτήριο, λοιπόν, μια δημόσια «πολιτική» τοποθέτηση άλλοτε θεωρείται αποδεκτή, ενώ άλλοτε αντιμετωπίζεται ως χειραγώγηση του κοινού. Η αλληλεγγύη προς τα θύματα όλων των πολέμων δεν είναι πολιτική άποψη, αλλά ζήτημα ανθρωπιάς. Και η χρονική στιγμή των σχολίων του  James Hetfield στο Sphere μόνο τυχαία δεν μπορεί να είναι. Ιδιαίτερα όταν μουσικοί, ηθοποιοί, σκηνοθετες, συγγραφείς πληρώνουν το κόστος στήριξης του σκληρά δοκιμαζόμενου Παλαιστινιακού λαού. Και αν απλώς κάνουμε τέχνη μόνο για την ψυχή μας, πως μπορεί η ψυχή σου να δέχεται να κλείνει τα μάτια σε ένα από τα μεγαλύτερα εγκλήματα του 21^ου αιώνα;
Αριστούλα Ζαχαρίου