Οι «Τρωάδες» στην Επίδαυρο αλλάζουν την αντίληψη για τον πολιτισμό

Μία αντιπολεμική ιστορία γίνεται το έναυσμα για μία παράσταση διαφορετική από οτιδήποτε άλλο έχουμε δει στο Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου. Γιατί, γιατί πρώτη φορά, η σκηνοθεσία της Ελένης Ευθυμίου έχει σχεδιαστεί εξ αρχής με σκοπό να μπορούν να την παρακολουθήσουν και άτομα με αισθητηριακές αναπηρίες, ενώ διαθέτει και ένα μικτό θίασο ηθοποιών με και χωρίς αναπηρία.

Στις 31 Ιουλίου, λοιπόν, οι Τρωάδες του Ευριπίδη δημιουργούν ιστορία για τα ελληνικά, και όχι μόνο, θεατρικά δρώμενα με την υποστήριξη της Alpha Bank, σε παραγωγή Εθνικού Θεάτρου, και υπηρεσίες προσβασιμότητας από τη Liminal.

Στιγμιότυπα από τις πρόβες της παράστασης @Karol Jarek

Η σημασία της πρωτοβουλίας γίνεται ακόμη πιο ουσιαστική και η αξία της ακόμη μεγαλύτερη  αν αναλογιστεί ότι, για πολλά άτομα με αναπηρία, η συμμετοχή σε μια θεατρική παράσταση, μια συναυλία ή μια επίσκεψη σε έναν χώρο πολιτισμού εξακολουθεί να μην είναι αυτονόητη. Τα διαθέσιμα στοιχεία για την Ελλάδα επιβεβαιώνουν ότι η πρόσβαση στον πολιτισμό παραμένει περιορισμένη, ιδιαίτερα για τα άτομα με σοβαρή αναπηρία.

Η συνεργασία της Alpha Bank με το Εθνικό Θέατρο, που ξεκίνησε το 2024, έχει ήδη οδηγήσει στην πραγματοποίηση 19 προσβάσιμων παραστάσεων, με περισσότερους από 1.600 θεατές να έχουν αξιοποιήσει τις διαθέσιμες υπηρεσίες προσβασιμότητας. Η ανταπόκριση αυτή επιβεβαιώνει ότι η ανάγκη για προσβάσιμες πολιτιστικές εμπειρίες είναι πραγματική και ότι τέτοιες πρωτοβουλίες μπορούν να ανοίξουν τον δρόμο για έναν πιο συμπεριληπτικό πολιτισμό.

Στις «Τρωάδες», η εμπειρία της παράστασης ξεκινά πριν από την άφιξη των θεατών στο θέατρο. Προβλέπεται οργανωμένη μεταφορά για τα άτομα με αισθητηριακές αναπηρίες και τους συνοδούς τους από το κτήριο Τσίλλερ του Εθνικού Θεάτρου στην Αθήνα προς το Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου και επιστροφή.

Κατά τη διάρκεια της διαδρομής οι συμμετέχοντες θα έχουν την ευκαιρία να γνωρίσουν μέσα από παρουσιάσεις εξειδικευμένων θεατρολόγων και δραματουργών την ιστορία του χώρου, το έργο του Ευριπίδη και τη σκηνοθετική προσέγγιση της παράστασης, ενώ θα έχουν τη δυνατότητα να γνωρίσουν βιωματικά τη σκηνική και την ενδυματολογική ταυτότητα της παράστασης μέσα από απτική ξενάγηση με την αξιοποίηση ειδικά διαμορφωμένης μακέτας του σκηνικού, δείγματα κοστουμιών και πρόγραμμα σε γραφή Braille. Παράλληλα, έχει δημιουργηθεί και ειδικό ενημερωτικό βίντεο στην Ελληνική Νοηματική Γλώσσα στο πλαίσιο των υπηρεσιών προσβασιμότητας.

Όπως σημειώνει η Αργυρώ Χιώτη, Καλλιτεχνική Διευθύντρια του Εθνικού Θεάτρου, η συγκεκριμένη δράση αποκτά ιδιαίτερη σημασία, καθώς «για πρώτη φορά δεν προσαρμόζονται οι άνθρωποι στον χώρο. Προσαρμόζουμε τον χώρο ώστε να υποδεχτεί όλους τους ανθρώπους».

Οι συντελεστές της παράστασης με στελέχη της Alpha Bank, του Εθνικού Θεάτρου και της Liminal.

Η παράσταση εντάσσεται στην πρωτοβουλία «Πολιτισμός για Όλους» της Alpha Bank, μέσα από την οποία η τράπεζα επενδύει συστηματικά στην άρση των εμποδίων που αποκλείουν ανθρώπους με αναπηρία και άλλες ευάλωτες ομάδες από την πολιτιστική ζωή της χώρας.

Η πρωτοβουλία έως τώρα έχει στηρίξει 219 δράσεις που εκτείνονται στο θέατρο, τη μουσική, τον κινηματογράφο, τα εικαστικά, την πολιτιστική κληρονομιά και τη σύγχρονη δημιουργία με με περισσότερους από 134.000 άμεσα ωφελούμενους. Αξίζει να σημειωθεί, ότι πάνω από 220.000 πολίτες έχουν ευαισθητοποιηθεί γύρω από την ανάγκη για έναν πολιτισμό χωρίς αποκλεισμούς.

Στην προσπάθεια αυτή συμμετέχουν ενεργά ως πρεσβευτές προσβασιμότητας της Alpha Bank και οι Παραολυμπιονίκες Γρηγόρης Πολυχρονίδης και Νάσος Γκαβέλας.

Από τη συνεντευξη Τύπου που διοργανωσε η Alpha Bank για την παράσταση «Τρώαδες»

Οι «Τρωάδες» δεν φιλοδοξούν να αποτελέσουν απλώς μία ακόμη σημαντική παραγωγή της Επιδαύρου. Η παράσταση επιχειρεί να ανοίξει μια ευρύτερη συζήτηση για την  ισότιμη πρόσβαση στον πολιτισμό. Και για να γίνει αυτό πράξη, προϋποθέτει διάλογο, εξειδίκευση, ανταλλαγή γνώσης, ειλικρίνεια και σχέσεις εμπιστοσύνης μεταξύ όλων των εμπλεκόμενων.