«Marginalia»: Εικαστικές σημειώσεις στον Κήπο του Μεγάρου

Πιστό στο καλοκαιρινό του ραντεβού με το αθηναϊκό κοινό, το annexM, το εναλλακτικό κέντρο για πειραματικές καλλιτεχνικές και επιμελητικές πρακτικές που, υπό τη διεύθυνση της Άννας Καφέτση, βρίσκεται στην καρδιά του Μεγάρου Μουσικής, διοργανώνει για τέταρτη χρονιά στον Κήπο του Μεγάρου τη site specific δίμηνη έκθεση «Marginalia», που θα λειτουργεί καθημερινά μετά τη δύση του ήλιου και έως τα μεσάνυχτα με ελεύθερη είσοδο για όλους, από τις 22 Ιουλίου έως τις 19 Σεπτεμβρίου.

Νίνα Παππά Σημειώσεις, 2021, Ευγενική παραχώρηση της καλλιτέχνιδας

Η φετινή έκθεση, που επιμελείται η Άννα Καφέτση, επιδιώκει να ανοίξει έναν στοχαστικό, υπόγειο διάλογο με το επετειακό έτος 2021 και τα 200 χρόνια εθνικού βίου, μέσα από τα έργα και τη συμμετοχή των καλλιτεχνών Βιργινίας Μαστρογιαννάκη, Νίνας Παππά, Ηλία Μαμαλιόγκα και του παλαίμαχου θεατρικού σκηνοθέτη Σπύρου Βραχωρίτη.

Τα έργα που θα παρουσιαστούν (εκτός από ένα) είναι νέες παραγωγές, ειδικά για την έκθεση, ενώ οι δύο περφόρμανς των Σπ. Βραχωρίτη και Β. Μαστρογιαννάκη, έχουν εκτελεστεί και έχουν βιντεοσκοπηθεί στον Κήπο και το Αίθριο του Μεγάρου.

Την πλήρη εκδοχή της περφόρμανς του Σπύρου Βραχωρίτη, η οποία αποτελεί μια σύνθεση που βασίζεται στη «Γυναίκα της Ζάκυθος» του Διονυσίου Σολωμού, σε συνδυασμό με το έργο του Ούγκο Φόσκολο «Hypercalypsis», που βασίζεται σε βίντεο και σε ζωντανή απαγγελία, μπόρεσαν να παρακολουθήσουν οι θεατές στο Αίθριο του Μεγάρου, στις 8 Ιουλίου, σαν πρόγευση της έκθεσης «Marginalia».

Νίνα Παππά Σημειώσεις, 2021, Ευγενική παραχώρηση της καλλιτέχνιδας

Ο τίτλος της έκθεσης (από το λατινικό margo, που σημαίνει περιθώριο) παραπέμπει κατά την κυριολεκτική σημασία του στις σημειώσεις και τα πάσης φύσεως σημεία και εικόνες που γράφονται ή σχεδιάζονται από τους αναγνώστες στα περιθώρια βιβλίων και κειμένων, μια πρακτική που ανάγεται, αιώνες πίσω, στις σημειώσεις και τα σχόλια των αντιγραφέων βιβλικών και κλασικών χειρογράφων για λειτουργική και ερμηνευτική χρήση. Αναφέρεται επίσης σε μια ιδιαίτερη εκδοτική κατηγορία, όπου συγγραφείς ή επιμελητές συγκεντρώνουν σύντομα κείμενα, σκόρπιες σκέψεις και αποσπασματικό υλικό.

Στον ορίζοντα της πλούσιας διακειμενικότητας του τίτλου, τα έργα της έκθεσης, στα οποία σημειώσεις περιθωρίου, ως πρώτη ύλη ή αφηγηματική πρακτική, απαντώνται με διαφορετικούς τρόπους και σημασίες, παρουσιάζονται με μια ανοιχτή, αποσπασματική μορφή, διατηρώντας την αυτοτέλεια και συγχρόνως διαλεγόμενα μεταξύ τους.

Ο επισκέπτης θα μπορεί να δημιουργήσει τυχαίες, χωρίς αρχή και τέλος, διαδρομές στην έκθεση, ανάμεσα στα οκτώ διαφορετικά σημεία του Κήπου, όπου οι πέντε βιντεοεγκαταστάσεις προβάλλονται σε μεγάλες οθόνες και μόνιτορ.

Βιργινία Μαστρογιαννάκη Reading in/Reading out A’, 2021 Βιντεοστιγμιότυπο Μάκης Φάρος

«Στο περιθώριο των μεγάλων επετειακών αφηγήσεων η έκθεση Marginalia προτείνει σκόρπια, αποσπασματικά σχόλια εκτός Κειμένου. Ευάριθμα», σημειώνει η Άννα Καφέτση, συνοψίζοντας τη σύλληψη της έκθεσης.

«Στα λευκά κενά μιας ηρωικής εικονογραφίας αναστοχάζεται τραύματα και σκιές, βιώματα αντοχής, δημιουργικού πάθους, επανάληψης και αντίστασης. Την κληρονομιά.

Με αφετηρία έκκεντρες, λοξές, εκτός κειμένου/κανόνα προσωπικές μαρτυρίες και μοναχικές, ατομικές δράσεις, αναδεικνύει όψεις μιας ανατρεπτικής επιτελεστικότητας στο ηθικο-πολιτικό και κοινωνικό πεδίο. Τη μονάδα.

Η “θλιμμένη επιστήμη” της Τέχνης του Βίου μας ενθαρρύνει σε μια ευφρόσυνα αυθαίρετη αλληγορική ερμηνευτική πίσω από τον καθρέφτη».

Σπύρος Βραχωρίτης Το φάντασμα της Ελευθερίας, 2021, Βιντεοστιγμιότυπο Μάκης Φάρος