Αγγέλα Παπάζογλου: Η παράσταση-σταθμός με την Άννα Βαγενά στο Θέατρο Μεταξουργείο

Είναι κάποιες παραστάσεις που θεωρούνται σταθμοί στα θεατρικά μας πράγματα. Ανάμεσα σε αυτές, δικαίως, μπορούμε να κατατάξουμε και την «Αγγέλα Παπάζογλου» του Γιώργη Παπάζογλου με την Άννα Βαγενά, σε θεατρική προσαρμογή και μουσική επιμέλεια Λάμπρου Λιάβα.

Η «Αγγέλα» πρωτοανέβηκε το 1999 στην Μάντρα του Μπλόκου της Κοκκινιάς με τη βοήθεια του Δήμου Νίκαιας για 2 μόνο παραστάσεις. Ποιος θα μπορούσε τότε να φανταστεί ότι αυτές οι 2 παραστάσεις θα γίνονταν εκατοντάδες, ότι η παράσταση θα παιζόταν από τότε ανελλιπώς 25 χρόνια (είναι η μακροβιότερη παράσταση με τον ίδιο πρωταγωνιστή στην Ελλάδα), ότι θα την παρακολουθούσαν αμέτρητοι θεατές, ότι θα ταξίδευε πολλές φορές σε όλη την Ελλάδα αλλά και σε άλλες χώρες, αλλά κυρίως ότι θα σκορπούσε βαθιά συγκίνηση και εθνική αυτογνωσία, με ταπεινότητα και απλότητα.

Οι παραστάσεις είναι αφιερωμένες στον συγγραφέα Γιώργη Παπάζογλου, ο οποίος συμπλήρωσε φέτος τα 98 του χρόνια και που διασώζοντας τον λόγο της μάνας του, της κυρά Αγγέλας, διέσωσε τον πολιτισμό και το ήθος των Ελλήνων της Μικρασίας. Ο Γιώργης θα παραστεί στην τιμητική παράσταση της Πέμπτης 17 Οκτωβρίου 2024 και θα υπογράψει τα βιβλία του.

Η παράσταση βασίζεται στις μνήμες της σπουδαίας Μικρασιάτισσας, της Αγγελικής Παπάζογλου, γυναίκας του ρεμπέτη Βαγγέλη Παπάζογλου, όπως τις διηγήθηκε στον γιο της Γιώργη Παπάζογλου, ο οποίος και τις κατέγραψε. Μέσα από τις αφηγήσεις της περνά η ιστορία της Σμύρνης, τότε που οι Έλληνες κυριαρχούσαν στη ζωή της, με τις μαγευτικές ομορφιές της.

Στη συνέχεια, η Αγγέλα αφηγείται την καταστροφή, τον ξεριζωμό, την εγκατάσταση των προσφύγων στην πατρίδα Ελλάδα, τον αγώνα που έδωσαν για να προκόψουν και να ριζώσουν στην Ελλάδα, φέρνοντας μαζί τους το φως της Μικρασίας, τον πολιτισμό της και την ψυχή της.

Οι αφηγήσεις αυτές έγιναν μέσα από το στόμα, τον λόγο και την ψυχή της Άννας Βαγενά, που την ενσαρκώνει όλα αυτά τα χρόνια, κτήμα όλου του κόσμου, πολύτιμη παρακαταθήκη για τις νέες γενιές.

Καθοριστικό ρόλο στη δημιουργία της παράστασης έχει παίξει ο Εθνομουσικολόγος Καθηγητής του ΕΚΠΑ κ. Λάμπρος Λιάβας, που έκανε την επιλογή των κειμένων από το βιβλίο του Γιώργη Παπάζογλου «Ονείρατα της άκαυτης και της καμένης Σμύρνης», καθώς και την επιλογή της μουσικής από Σμυρναίικα και ρεμπέτικα τραγούδια. Επίσης, σημαντικό για την επιτυχία της παράστασης είναι το λιτό σκηνικό του ζωγράφου και Πρύτανη της Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών, Μάριου Σπηλιόπουλου, ως αναφορά στο προσφυγικό καμαράκι και το ρεμπέτικο πάλκο.