Μία κρυφή ζωή
Η επιστροφή του ΤέρενςΜάλικ στον Β Παγκόσμιο Πόλεμο δύο δεκαετίες σχεδόν μετά από την «Λεπτή κόκκινη γραμμή» είναι εμπνευσμένα από την αληθινή ιστορία του αυστριακού αγρότη που αρνήθηκε να πολεμήσει στο πλευρό των Ναζί.
Υπόθεση
Ο Φραντς Γιεγκερστέτερ (ΌγκουστΝτίελ), ένας Αυστριακός αντιρρησίας συνείδησης, αρνείται να αγωνιστεί για τους Ναζί κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο και εκτελείται από αυτούς το 1943.
Η χριστιανική ποιητικότητα του Μάλικ
“Πόσο απλή ήταν η ζωή τότε”. Η παραπάνω φράση που ακούγεται από την Φάνιγια να δείξει τη διαφορά ανάμεσα στο χτες και το σήμερα, γίνεται το προσωπικό ευαγγέλιο του Μάλικ. Ο αμερικανός σκηνοθέτης δεν δηλώνει μόνο νοσταλγός ενός εξιδανικευμένου παρελθόντος αλλά και πιστός ενός θρησκευτικού δόγματος που αρνείται την γενικότερη φύση του Κακού. Αν και η ταύτιση του ναζισμού με το πρόσωπο του Κακού στα ποιητικά κάδρα του Μάλικ είναι αναμφισβήτητη (πώς θα μπορούσε άλλωστε να ήταν διαφορετικά;) ξενίζει η εμμονή του στο βασανιστικό ηθικό δίλημμα του ήρωα που αφορά κυρίως στο να ακολουθήσει το χριστιανικό δρόμο της θυσίας ή να συμβιβαστεί για το καλό της οικογένειας του, χωρίς να εισχωρεί στα πολιτικά και ιδεολογικά χαρακτηριστικά αυτής της εσωτερικής διαμάχης.
Από ένα σημείο και μετά ο Μάλικ φαίνεται σαν να έχει ξεμπερδέψει με το πολιτικό μήνυμα – ουσιαστικά δεν το άγγιξε ποτέ παρά μόνο σε 2-3 σκηνές εμπλουτισμένες με αυθεντικά ντοκιμαντέρ κι εντελώς επιδερμικά- με το θέμα της αυτοθυσίας του Φραντς Γιεγκερστέτερ και έχει αφιερωθεί στην θρησκευτική παραβολή που θέλει τον αγρότη και βοσκό ήρωα να είναι μια απόλυτη μεσσιανική μορφή που αρνείται να βάψει τα χέρια του με αίμα προκαλώντας την οργή των συγχωριανών και φίλων του. Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι ο Μάλικ είναι ένας σκηνοθέτης που αρέσκεται να μιλά με ποιητικούς όρους. Υπέροχα πλάνα που αναδεικνύουν την ομορφιά της φύσης, ρομαντικές πινελιές στην ταπεινή ζωή του Φραντς και της συζύγου του, φιλοσοφικές σκέψεις με την μορφή του voiceoverπου αναμειγνύονται με τα πραγματικά γράμματα που αντάλλασε το ζευγάρι κατά τη διάρκεια της φυλάκισης του Φραντς.
Όμως εκτός του ότι όλα αυτά τα έχουμε δει και σε καλύτερη εκδοχή από τον ίδιο σκηνοθέτη, καθιστούν το «Μια κρυφή ζωή» μια φλύαρη, αδύναμη – κάκιστη εντύπωση προκαλεί και το γεγονός πως ενώ οι ήρωες μεταξύ τους μιλάνε αγγλικά έστω και με βαριά προφορά στα γενικά πλάνα ακούγονται μόνο γερμανικά – και κουραστική που επιπλέον καταντά και υπερφίαλη αν όχι αφελής. Εδώ βρίσκουμε και τον ΜπρούνοΓκαντς σε μία από τις τελευταίες του εμφανίσεις στην μεγάλη οθόνη.
