Δυο λαϊκά παραμύθια από την Κάρπαθο στο Θέατρο Σφενδόνη
Δυο λαϊκά παραμύθια από την Κάρπαθο από τις προπολεμικές καταγραφές του λαογράφου Μιχαηλίδη Νουάρου παρουσιάζονται στο Θέατρο Σφενδόνη. Πρόκειται για τα παραμύθια το “Ελλούι” και “ο φτωχός και η κούτσα”.
Το ερμηνευτικό ενδιαφέρον της τέχνης του παραμυθά συνδυάζεται με το λαογραφικό, μέσα από μια κατάδυση σ’ενα γλωσσικό νησιωτικό κοίτασμα παμπάλαιο.
Στα παραμύθια όλα είναι αυθαίρετα, όλα έχουν συμβεί· όλα είναι παρελθόν που το αναβιώνει ο παραμυθάς. Η μνήμη αυτή που τίθεται σε λειτουργία είναι μνήμη όλου του ανθρώπινου γένους και στην περίπτωσή μας πιο συγκεκριμένα μιας αρχαίας θαλασσινής γωνιάς. Μ’ ένα λιτό θέαμα ενός μουσικού, μιας ηθοποιού προορίζεται για ενήλικες κυρίως (λόγω της ντοπιολαλιάς), όπως και σε συνάξεις ενηλίκων κυρίως λέγονταν τα παραμύθια.
Το “Ελλούι”, είναι ένα καρπαθάκι, και δεν είναι άλλο από τη “Γελλούδα”, μια υπερφυσική δύναμη αντίθετη με την γέννηση και την ίδια την ζωή. Πρόκειται για ένα θηλυκό παιδοκτόνο δαιμονικό, που κλέβει παιδιά και ρουφά το αίμα τους, επίσης στεγνώνει τις λεχώνες από το μητρικό γάλα. Η παράδοση θεωρεί ότι αυτό το πλάσμα ήταν αρχικά μια νεαρή κόρη από τη Λέσβο, που πέθανε πάνω στον τοκετό. Από τότε έγινε ένα δαιμονικό φάντασμα με γυναικεία μορφή που προσπαθεί να βλάψει τις νεαρές μωρομάνες. Γι’ αυτό και όταν γελά ένα μωρό στον ύπνο του, η παράδοση έλεγε ότι πρέπει αμέσως να ξυπνήσει, γιατί υπάρχει φόβος να το ακούσει το Ελλούι (ή Γελλώ ή Γέλλου ή Γιλλού)! Ήταν γνωστή και τριγυρνούσε από την αρχαιότητα, αλλά τη συναντάμε και στους βυζαντινούς χρόνους, με το όνομα “Γελλώ”.
