Retro Movies &TV 11: Πολίτικη Κουζίνα

Η Πολίτικη Κουζίνα είναι εν μέρει ταινία εποχής και εν μέρει ταινία του σήμερα. Ο κεντρικός χαρακτήρας κάνει αναδρομή στο παρελθόν και θυμάται τα χρόνια που έζησε μικρό παιδάκι στην Κωνσταντινούπολη. Και μετά τον διωγμό των Ελλήνων εκεί, τον ερχομό του στην Ελλάδα και την αντιμετώπιση που είχε εδώ. Γίνεται όμως προς το φινάλε ταινία του παρόντος, καθώς ο ήρωας σε πραγματικό πλέον χρόνο προσπαθεί να ξαναβρεί έναν παιδικό έρωτα, για να διαπιστώσει ότι η μνήμη δεν μπορεί να νικήσει την πραγματικότητα και ότι η ζωή έχει πάρει πλέον άλλους δρόμους.

Πρόκειται για μία βιωματική ταινία του σκηνοθέτη Τάσου Μπουλμέτη, που όντας Κωνσταντινουπολίτης στην καταγωγή ο ίδιος, καταπιάνεται με το ζήτημα των διωγμών που υπέστησαν από τις τουρκικές αρχές οι Έλληνες της Πόλης το 1964.

Ο ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΙΚΟΣ ΕΡΩΤΑΣ ΠΕΡΝΑΕΙ ΑΠΟ ΤΟ ΣΤΟΜΑΧΙ

Ένας από τους λόγους που αγαπήθηκε τόσο αυτή η ταινία- γιατί να το κρύψουμε- ήταν η σχέση της με το φαγητό. Ο τίτλος της «Πολίτικη Κουζίνα» είναι ενδεικτικός. Οι συνταγές και τα φαγητά της Πόλης, τα γαστρονομικά τους μυστικά, η ιδιαίτερη σχέση που έχουν με το φαγητό, όλα αυτά είναι το αλατοπίπερο (συν μερικά ακόμα μπαχάρια) της ταινίας.

Το φαγητό έχει σχέση με το τραπέζι. Είναι ο συνεκτικός ιστός της οικογένειας. Η πολυπρόσωπη φαμίλια τρώει όλη μαζί σε μεγάλα γεύματα, που την ενώνουν. Υπάρχει ένα ηθογραφικό στοιχείο, ανάμικτο με μαγειρικά μυστικά που σου ανοίγουν την όρεξη. Όλα αυτά συνδυάζονται με ένα έξυπνο σεναριακό εύρημα: το αγοράκι που πρωταγωνιστεί αγαπάει πολύ τη μαγειρική, κάτι που κάνει τους γονείς του να ανησυχούν για τον ανδρισμό του. Βέβαια, τελικά το αντίθετο συμβαίνει. Το ότι ξέρει να μαγειρεύει το φέρνει πιο κοντά στα κοριτσάκια, κάνοντας το σεξ πιο εύκολο.

Όμως, η ταινία είχε και άλλα πλεονεκτήματα. Κατ’ αρχάς κάποια ψηφιακά εφέ και πανοραμικά, που δεν τα είχε ξαναδεί από ελληνικές ταινίες το κοινό. Ειδικά το πανοραμικό της Κωνσταντινούπολης, που διατρέχει από ψηλά την πόλη με την ιδιαίτερη αυτή αισθητική στην εποχή μάλιστα του 60, σίγουρα εντυπωσιάζει.

Επίσης, η ταινία έχει ένα δραματικό θέμα με μνήμες από προσφυγιά και πολιτική χροιά. Ο τίτλος της ταινίας στην Ελλάδα δόθηκε με τέτοιο τρόπο (η λέξη ΠΟΛΙΤΙΚΗ με κεφαλαία γράμματα και κουζίνα με μικρά) ώστε να έχει διττή έννοια, και να παραπέμπει στην πολιτική, καθώς τα κοινωνικά και ιστορικά γεγονότα, στα οποία αναφέρεται και έχουν να κάνουν με τις τεταμένες σχέσεις Ελλάδας- Τουρκίας, που οδήγησαν στις διώξεις εις βάρος των Ελλήνων της Κωνσταντινούπολης. Αλλά και με την αντιπετώπιση που είχαν μετά οι πρόσφυγες στην «μητέρα-πατρίδα». Είναι χαρακτηριστική η πίκρα των ανθρώπων εκείνων που «οι Τούρκοι τους έδιωξαν ως Έλληνες και οι Έλληνες τους υποδέχθηκαν ως Τούρκους».

Η ταινία προσπαθεί με την ψυχραιμία που της χαρίζει η χρονική απόσταση, αλλά και η βελτίωση στις σχέσεις ανάμεσα σε Ελλάδα και Τουρκία που είχε παρατηρηθεί τα χρόνια που βγήκε, να ασχοληθεί με τη συγκεκριμένη ιστορική περίοδο, ρίχνοντας φως σε μια πτυχή των ελληνοτουρκικών σχέσεων, αλλά και στα προβλήματα προσαρμογής που αντιμετώπισαν οι πρόσφυγες. Το έντονο συναίσθημα πίκρας και νοσταλγίας υπογραμμίζει και η γλυκόπικρη μουσική της Ευανθίας Ρεμπούτσικα, που είναι από τα μεγάλα ατού της ταινίας.

ΣΥΝΤΕΛΕΣΤΕΣ

Η ταινία βγήκε στους κινηματογράφους στις 24 Οκτωβρίου 2003. Η σκηνοθεσία και το σενάριο ήταν του Τάσου Μπουλμέτη. Τον πρωταγωνιστής της ταινίας Φάνη Ιακωβίδη τον ερμηνεύουν τρεις ηθοποιοί. Κατ’ αρχάς ο διαπρεπής και στο εξωτερικό ηθοποιός Γιώργος Χωραφάς στην ώριμη ηλικία του, όταν έχει γίνει καθηγητής αστροφυσικής στην Αθήνα. Στη μικρή του ηλικία τον ήρωα, που ξεκινάει από την Πόλη για να γίνει πρόσφυγας στην Αθήνα, ο Μάρκος Οσσέ, που είναι και η πιο αβανταδόρικη νότα του έργου. Ο Οδυσσέας Παπασπηλιόπουλος – αν και δεν μοιάζει πολύ με το Χωραφά- παίζει τον Φάνη στην ηλικία των 18. Τους γονείς του Φάνη ενσαρκώνουν οι Ιεροκλής Μιχαηλίδης και Ρένια Λουιζίδου.

Τον παδικός έρωτας του Φάνη, η Σαϊμέ, την οποία ξαναβρίσκει στην ώριμη ηλικία του σε ένα αδιέξοδο love story, υποδύεται η Τουρκάλα ηθοποιός Μπασάκ Κοκλούκαγια (Başak Köklükaya). Κι άλλοι σημαντικοί ηθοποιοί, όπως ο Τάσος Μπαντής, ο Στέλιος Μάινας, ο Αθηνόδωρος Προύσαλης, ο Θέμης Πάνου, ο Μιχάλης Γιαννάτος κ.α. εμφανίζονται στην ταινία, σε ένα ιδιαίτερα αξιόλογο καστ.

ΑΠΟΔΟΧΗ ΤΗΣ ΤΑΙΝΙΑΣ

Η ταινία δέχθηκε ως επί το πλείστον από θετικές έως εγκωμιαστικές  κριτικές στην Ελλάδα, για την ωραία της κινηματογράφηση, το συγκινητικό της θέμα, τις ερμηνείες, αλλά και την αίσθηση που αφήνει. Υπήρξαν όμως και αρνητικές κριτικές, που θεωρούν ότι η ταινία ήταν πολύ εμπορική, απολιτίκ για το θέμα της. Κάποιοι από τους επικριτές απορούν που πήγε η πανταχού παρούσα οικογένεια του Φάνη στο δεύτερο μέρος της ταινίας, όπου ο Φάνης (Γιώργος Χωραφάς) είναι ως επί το πλείστον μόνος και τρέχει να βρει την Αϊσε στην Πόλη.

Το κοινό πάντως την λάτρεψε, καθώς η ταινία σημείωσε πρωτοφανή εισπρακτική επιτυχία, ξεπερνώντας τα 1.250.000 εισιτήρια στις αίθουσες προβολής. Έγινε έτσι μία από τις πιο εμπορικές ελληνικές ταινίες όλων των εποχών.

Ως προς τα βραβεία, απέσπασε 8 διακρίσεις στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης του 2003: Καλύτερης ταινίας, σκηνοθεσίας, σεναρίου, φωτογραφίας, σκηνογραφίας, μουσικής επένδυσης, ήχου και μοντάζ. Υπήρξε την ίδια χρονιά η επίσημη ελληνική υποβολή για το βραβείο Όσκαρ καλύτερης ξενόγλωσσης ταινίας. Ταξίδεψε και στο εξωτερικό πολύ. Προβλήθηκε συνολικά σε 36 χώρες. 

-Είστε λάτρης των ταινιών και των σειρών εποχής; Τότε Ραντεβού με τον Πύργο του Ντάουντον… αποκλειστικά σε HD στον OTE TV! Απολαύστε τους τρίτους πρώτους κύκλους ξεκινώντας από την Πέμπτη 21 Νοεμβρίου και σε αποκλειστικότητα τον 4ο κύκλο της σειράς τον Δεκέμβριο.

Διαβάστε για την δημοφιλή σειρά “Ο Πύργος του Ντάουντον” στο OTE-TV