Πιστεύετε στις δεύτερες ευκαιρίες, γενικά; Πιστεύετε πως ένας άνθρωπος μπορεί να αλλάξει, να εξελιχθεί ή να μάθει από τα λάθη του; Και αν η απάντηση σε αυτές τις ερωτήσεις είναι θετική, έρχομαι να προσθέσω μία ακόμα ερώτηση. Έχει νόημα να ζητάμε από κάποιον να λογοδοτήσει για τα λάθη του, να πληρώνει γι’ αυτά και μετά πρακτικά να του αρνούμαστε την οποιαδήποτε ευκαιρία στην εξέλιξη;
Αυτή δεν είναι μία γενική ερώτηση φιλοσοφικής φύσεως. Είναι η βασική απορία που κατέληξα να έχω μετά από δύο μέρες που διαβάζω συνεχόμενα για την ακύρωση του φετινού MET Gala με θέμα “John Galliano: Horizon”, μια έκθεση αφιερωμένη σε έναν από τους πιο εμβληματικούς και ταλαντούχους creative director και designer όλων των εποχών.
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Με μία δήλωση, που θεωρητικά έκαναν από κοινού ο Galliano και το Metropolitan Μουσείο της Νέας Υόρκης, τη Δευτέρα 31 Αυγούστου ανακοίνωσε από το προσωπικό του προφίλ: «Ύστερα από πολλή σκέψη και συζήτηση με όλους όσοι συμμετείχαν, αποφάσισα, με μεγάλη λύπη, ότι είναι καλύτερο η έκθεση να μην πραγματοποιηθεί αυτή τη στιγμή».
Για την ιστορία, ο Galliano έχει υπάρξει στο παρελθόν τρομερά προσβλητικός απέναντι στην εβραϊκή κοινότητα, έχει κάνει δηλώσεις όπου υποστηρίζει τον Χίτλερ και έχει προωθήσει πολιτικές μίσους και ρατσιστική συμπεριφορά. Το 2011, μετά από ένα περιστατικό σε ένα μπαρ του Παρισιού, ο Galliano απολύθηκε από καλλιτεχνικός διευθυντής του οίκου Dior, σημαντικά πρόσωπα του χώρου και συμμαχίες του μίλησαν εναντίον του δημόσια, του αφαιρέθηκε βραβείο που είχε λάβει από τη γαλλική κυβέρνηση και σε δίκη εναντίον του για «δημόσιες προσβολές λόγω καταγωγής, θρησκευτικών πεποιθήσεων, φυλής ή εθνοτικής προέλευσης» βρέθηκε ένοχος. Από εκεί που ήταν στην κορυφή της βιομηχανίας της μόδας έχασε τα πάντα, ή μάλλον καλύτερα αντιμετώπισε τις συνέπειες των πράξεων και των απόψεών του. Ελληνιστί: έφαγε cancel.
Κάτι λιγότερο από 20 χρόνια μετά, ο ίδιος έχει μετανιώσει για τη συμπεριφορά του και έμπρακτα έχει προσπαθήσει να επανορθώσει για όσα λανθασμένα εξέφραζε. Είναι νηφάλιος 15 χρόνια και προσπαθεί εδώ και καιρό να γραπώσει τη δεύτερη ευκαιρία που φαινομενικά του έδωσε η μόδα και οι άνθρωποί της. Το show του για τον οίκο Maison Margiela για την περίοδο άνοιξη/καλοκαίρι 2024 ήρθε για να μας υπενθυμίσει τι σημαίνει πραγματικά μόδα, τέχνη, θεατρικότητα και ταλέντο. Οι δημιουργίες του και η παρουσίαση αυτών, υπενθύμισαν σε όσους είχαν ξεχάσει ή αγνοούσαν γιατί ο John Galliano είναι ένας από τους μαέστρους της μόδας.
@maisonmargiela Maison Margiela Artisanal 2024 Collection by John Galliano The Maison Margiela 2024 Artisanal Collection paints a picture of the practices and occurrences that shape the character reflected within our dress. Borne out of an internal exploration founded in consciousness, it is a technical and philosophical study of presence and sentience. #MaisonMargiela #Margiela #JohnGalliano #Galliano #ParisCoutureWeek #HauteCouture #Couture #FashionTikTok
Όταν πριν περίπου ένα μήνα το MET, η Vogue και το Costume Institute (όλοι εκείνοι που οργανώνουν το Met Gala) ανακοίνωσαν τη θεματική για την έκθεση του Met 2027, φυσικά και υπήρχαν αντιδράσεις – θα ήταν παράλογο εκ μέρους όλων όσοι γνωρίζουν, να θεωρούν πως κάτι τέτοιο δεν θα προκαλούσε συζήτηση. Η άποψη πως ο Galliano είναι ένας άνθρωπος που δεν θα έπρεπε να τιμάται λόγω των αντισημιτικών και ρατσιστικών σχολίων που είχε κάνει πριν 16 χρόνια υπήρχε online. Ωστόσο, ο χώρος της μόδας δεν φημίζεται για την αγιοσύνη του και η επιδημία της επιλεκτικής μνήμης είναι η μάστιγα της εποχής μας. Όπως όμως ο Karl Lagerfeld ή η Miuccia Prada τιμούνται και συνεχίζουν να είναι παρόντες με τη δουλειά τους και το έργο τους στον χώρο της μόδας, παρά τις άθλιες συμπεριφορές και απόψεις τους, έτσι κάποιος θα θεωρούσε πως εφόσον ένας άνθρωπος που έχει επιστρέψει ενεργά στον χώρο εδώ και περίπου μία δεκαετία, αναγνωρίζει πως οι δηλώσεις του πλήγωσαν και ντρέπεται για αυτές και είναι διατεθειμένος να πληρώσει τις συνέπειες, η δουλειά του και το έργο του θα τιμούνταν εξίσου.
@cultedxo I’m in mourning #johngalliano #metgala #fashiontiktok #designer #vogue
Σε μία από τις πιο παράλογες όμως κινήσεις το Met και ο ίδιος αποφασίζουν να δώσουν βάση στα κολλημένα μυαλά του διαδικτύου και από εκεί που η εξέλιξη του ίδιου στη 2η πράξη της καριέρας του φαίνεται λογική συνέχεια και μία έκθεση αφιερωμένη στο έργο του κάτι για το οποίο πολύς κόσμος ανυπομονεί, επιστρέφουμε πίσω. Στην δήλωση του λέει:
«Κατανοώ ότι η ουσιαστική εξιλέωση δεν επιτυγχάνεται μέσω μιας έκθεσης, μιας θεσμικής αναγνώρισης ή μιας μεμονωμένης δημόσιας πράξης. Είναι μια διαρκής ευθύνη, η οποία αποδεικνύεται μέσα από την ακρόαση, τη μάθηση και τη συμπεριφορά ενός ανθρώπου με την πάροδο του χρόνου.
Δεν θέλω η συζήτηση γύρω από το πρόσωπό μου να φέρει το Met σε δύσκολη θέση ή να αποσπάσει την προσοχή από το εξαιρετικό έργο του Costume Institute. Αναγνωρίζω επίσης και σέβομαι το γεγονός ότι μια έκθεση που θα τιμούσε το έργο μου θα ήταν επώδυνη για ορισμένους ανθρώπους».
Είναι πραγματικά άξιο απορίας πως ένα ινστιτούτο, δύο κολοσσοί όπως το Met και η Vogue θα επέτρεπαν μία τέτοια κωλοτούμπα. Γιατί μπορεί στα μέσα να επικοινωνήθηκε πως η απόφαση της ακύρωσης της αναδρομικής έκθεσης ήταν ιδέα του σχεδιαστή, αλλά κάτι τέτοιο ακούγεται κάπως παράλογο. Άλλωστε, τέτοια event παίρνουν έναν ολόκληρο χρόνο να οργανωθούν, και με πολλή λεπτομέρεια και σκέψη πίσω από κάθε κίνηση, γίνονται πραγματικότητα. Ξαφνικά, το 2026, ένας ολοκληρωτικά ελιτίστικος οργανισμός που βασίζεται σε δωρεές δισεκατομμυριούχων MAGA υποστηρικτών δίνει σημασία στην άποψη του κόσμου, στα συναισθήματα μίας μερίδας ανθρώπων που μπορεί να προσβληθούν αν δουν τη δουλειά ενός ανθρώπου που έχει πληρώσει για τις πράξεις του να τιμάται με μία αναδρομική έκθεση.
@valeriesssecrets genuis of fashion – john galliano #johngalliano #fashion #highendfashion #designer
Ο χώρος της μόδας δεν φημίζεται για την ηθική του, φημίζεται όμως για την προσποιητή και ευκαιριακή ενσυναίσθησή του. Όπως όλες οι βιομηχανίες που λειτουργούν στο σύστημα του καπιταλισμού και παράγουν κέρδος, κάθε απόφαση – όσο ρομαντικά και να μας αρέσει να τα βλέπουμε – έχει ως στόχο το κέρδος. Και αυτή η απότομη κίνηση στην περίπτωση του Met Gala δεν φαίνεται να ωφελήσει κανέναν από τους ενδιαφερόμενους. Γιατί όπως μέρος της κοινής γνώμης είχε πράγματα να πει για την πραγματοποίηση του event, ακόμα μεγαλύτερο μέρος του κόσμου έχει να πει για την ακύρωσή του.
Καθώς μία cancel κουλτούρα που εμφανέστατα δεν έχει στόχο την εξέλιξή μας ως κοινωνία και την ευαισθητοποίηση σε σημαντικά θέματα, αλλά επαναλαμβανόμενη τιμωρία του “φαίνεσθαι” για παραδειγματισμό και μία woke ατζέντα που όπως φαίνεται χάνει την ερμηνεία της κάθε μέρα και περισσότερο. Για να είναι φαινομενικά σωστοί, ή ακόμα για να μην ενοχλήσουν μία κοινότητα ανθρώπων (που πιθανώς θεωρείται πιο σημαντική από άλλες), οι διοργανωτές του Met Gala επέλεξαν να θυμηθούν πως είναι ηθικοί – αλλά μόνο στην περίπτωση του John Galliano. Και εμείς, εκτός από μία εξαιρετική έκθεση πάνω στην ιστορία της μόδας μέσα από φοβερά εκθέματα, χάνουμε μέρα με τη μέρα και την έννοια της πραγματικής ηθικής, της δεύτερης ευκαιρίας και ίσως και της ειλικρινούς ανθρωπιάς μας.