O συγγραφέας Γιώργος Πολυμενάκος μιλά για το βιβλίο «Μόνο ένα θαύμα»

Ο Γιώργος Πολυμενάκος γεννήθηκε το 1959 στο Γύθειο και μεγάλωσε και ζει στο Πέραμα. Μπήκε στον χώρο της συγγραφής από το 2019 με την συλλογή διηγημάτων του «Ιστορίες από την άλλη όχθη» (εκδόσεις Απόπειρα) ενώ έναν χρόνο μετά το διήγημά του «Γουχάν, Τικόπια, Αθήνα» διακρίθηκε ως ένα από τα πέντε καλύτερα του διαγωνισμού «Πεζογραφία δωματίου ή Ημέρες Εγκλεισμού» των εκδόσεων Κίχλη. Το 2021 το μυθιστόρημά του «Σημείο Εξόδου Ένα» επιλέχθηκε ως ένα από τα δέκα καλύτερα μυθιστορήματα της χρονιάς στα λογοτεχνικά βραβεία του περιοδικού «Ο Αναγνώστης». Ξεκίνησε την «Τριλογία των Φάρων» με το «Σημείο Εξόδου Ένα», τη συνέχισε με το «Σκοτεινό Φως» (2023) και την ολοκληρώνει με το «Μόνο ένα θαύμα» (εκδόσεις Γραφή 2024). Γράφει στίχους από το 1985. Τραγούδια του («Χειμωνιάτικα μπαρ», «Παραισθήσεις», «Ο τόπος που μεγάλωσα», «Πίνω, πίνω» και άλλα πολλά), έχουν μελοποιήσει και ερμηνεύσει διάφοροι Έλληνες καλλιτέχνες.

Πριν από πολλά χρόνια, ασχολήθηκα με τη δημιουργία μιας πειραματικής ταινίας μικρού μήκους, που συνδύαζε ντοκιμαντέρ και μυθοπλασία, με τίτλο «Ο Τόπος». Το θέμα της ήταν το αδιέξοδο στο οποίο έχουν βρεθεί οι κάτοικοι μιας μικρής πόλης. Σε μια σκηνή, ο αφηγητής λέει: «Μόνο ένα θαύμα θα μπορούσε να τους σώσει. Αλλά θαύματα δεν γίνονται. Ή μήπως γίνονται;».

Στο βιβλίο μου, εξαιτίας της κλιματικής καταστροφής, ένας ολόκληρος κόσμος -όπως και οι δύο κεντρικοί ήρωες- φαίνεται να έχει φτάσει σε αδιέξοδο. Έτσι, αποφάσισα να δώσω στο βιβλίο τον τίτλο «Μόνο ένα θαύμα», υπονοώντας ότι μόνο ένα θαύμα θα μπορούσε να τους σώσει.

Η διαίρεση του κόσμου μας σε δύο μεγάλες τάξεις ανθρώπων: από τη μια πλευρά, εκείνους τους πολλούς που αγωνίζονται να επιβιώσουν -με τη δυσκολία να ποικίλλει ανάλογα με την περιοχή του πλανήτη όπου ζουν- και από την άλλη, τους λίγους προνομιούχους, που νέμονται σχεδόν ολοκληρωτικά τον πλούτο και με τις αποφάσεις και τις επιλογές τους καθορίζουν το μέλλον και τη μοίρα τη δική μας και των απογόνων μας.

Να αποφύγω το βιβλίο μου να είναι άμεσα «πολιτικό». Οι χαρακτήρες μου δεν έπρεπε να γίνουν «καρικατούρες» που μεταφέρουν τους κοινωνικούς μου προβληματισμούς, αλλά να παραμείνουν «αυθεντικά» πλάσματα με δική τους «φωνή». Κατά τη γνώμη μου, η λεγόμενη «στρατευμένη λογοτεχνία» δεν υφίσταται. Οι δύο αυτοί όροι – «στρατευμένη» και «λογοτεχνία»- είναι, κατά τη δική μου άποψη, εκ διαμέτρου αντίθετοι.

Όπως αναφέρω και στο οπισθόφυλλο του βιβλίου, θαύματα μπορεί να συμβούν. Φυσικά, δεν αναφέρομαι σε θεϊκές παρεμβάσεις, αλλά σε θαύματα που προκύπτουν από ανθρώπινες προσπάθειες. Πιστεύω ότι οι πράξεις μας -είτε ως κοινωνία είτε ως άτομα- διαμορφώνουν σε μεγάλο βαθμό το μέλλον. Μπορεί λοιπόν και να γίνονται θαύματα, αλλά θα πρέπει εμείς να επιδιώξουμε την πραγματοποίησή τους.

Το καθένα από τα βιβλία της “Τριλογίας των Φάρων” μπορεί να διαβαστεί ανεξάρτητα. Υπάρχει όμως ένας συνδετικός κρίκος που τα ενώνει, και αν κάποιος τα διαβάσει με τη σειρά της έκδοσής τους (“Σημείο Εξόδου Ένα”, “Σκοτεινό Φως”, “Μόνο ένα Θαύμα”), πιστεύω ότι αποκομίζει την αίσθηση ενός ολοκληρωμένου συνόλου.

Την ταινία «Ο ΤΟΠΟΣ» μπορείτε να τη δείτε εδώ: https://vimeo.com/495479443

Ένας κόσμος που πεθαίνει μετά την κλιματική καταστροφή: δεν βρέχει ποτέ, οι υδάτινοι πόροι έχουν στερέψει, και μόνο λίγα ανθεκτικά φυτά επιβιώνουν. Το νερό είναι δυσεύρετο, οι τροφές συνθετικές.

Μια κοινωνία διαιρεμένη σε Περιττούς και Προνομιούχους. Η κάστα των Προνομιούχων ζει στην Πρωτεύουσα, μια πόλη θαμμένη κάτω από τη γη, και ύψιστη προτεραιότητά τους είναι η εξάλειψη των γηρατειών. Οι Περιττοί ζουν στην Περιφέρεια, σε συνθήκες αντίστοιχες με εκείνες της Λίθινης Εποχής. Η επιβίωσή τους εξαρτάται από τις ποσότητες ενός νέου ορυκτού που εξορύσσουν από το αφυδατωμένο έδαφος και το ανταλλάσσουν με τους Προνομιούχους για νερό και τεχνητή τροφή.

Σε έναν υπόγειο «φάρο», ένας άνδρας, εξόριστος από την Πρωτεύουσα, ύποπτος ανυπακοής, συνομιλεί με το φάντασμα της νεκρής αγαπημένης του.

Μια νέα γυναίκα, μέλος μιας φυλής Περιττών που ζει κοντά στον υπόγειο φάρο, δίνει καθημερινά μάχη για την επιβίωσή της σε συνθήκες αδυσώπητες, άγνωστες στον «φαροφύλακα» που έχει συνηθίσει να ζει σε έναν τεχνητό, προστατευμένο κόσμο.

Σε ένα γύρισμα της τύχης, οι δύο αυτοί άνθρωποι θα συναντηθούν και θα αναγκαστούν να ακολουθήσουν κοινή πορεία, αναζητώντας μια διέξοδο από τον λαβύρινθο θανάτου στον οποίο έχουν βρεθεί εγκλωβισμένοι.