Έξι πρόσωπα σε αναζήτηση συγγραφέα, του Λουίτζι Πιραντέλλο στο Θέατρο Altera Pars

Tο κλασικό αριστούργημα του Λ.Πιραντέλλο έρχεται τον Απρίλιο στο Θέατρο Altera Pars, σε μετάφραση από τα ιταλικά και σκηνοθεσία Πέτρου Νάκου. Το «Έξι πρόσωπα σε αναζήτηση συγγραφέα»,  από τα πιο επαναστατικά θεατρικά κείμενα του 20ού αιώνα, σπάει όλες τις θεατρικές φόρμες και συμβάσεις και ταυτοχρόνως συμπυκνώνει την ουσία της πιραντελλικής φιλοσοφίας και αισθητικής, μπλέκοντας την αλήθεια με την ψευδαίσθηση, το θέατρο με την πραγματικότητα, το ρεαλισμό με τη μαγεία, με τρόπο που παραμένει ως σήμερα αναπάντεχος και πρωτοποριακός.

Ένας απελπισμένος σκηνοθέτης κάνει πρόβα σ’ ένα θέατρο με το θίασό του, όταν ξαφνικά έξι μυστηριώδη πρόσωπα, μέλη μιας ιδιότυπης οικογένειας, εισβάλλουν στο χώρο. Τα πρόσωπα κουβαλούν μια τραγική ιστορία και ζητούν από το σκηνοθέτη να την παρουσιάσει επί σκηνής, ώστε να λυτρωθούν και ν’ απαλλαγούν από τους δαίμονες που τα στοιχειώνουν. Εκείνος, αν και διστακτικός στην αρχή, στην πορεία συμπαρασύρεται από το δράμα τους, το οποίο πιστεύει ότι θα τον οδηγήσει στη μεγάλη καλλιτεχνική επιτυχία που ονειρεύεται και πείθεται να το αναπαραστήσει επί σκηνής.

Καθώς τα πρόσωπα αφηγούνται την ιστορία τους ξεδιπλώνουν τις αντικρουόμενες οπτικές τους πάνω σε αυτή,  προβάλλοντας τη θεμελιώδη πιραντελλική ιδέα για την υποκειμενικότητα της αλήθειας.  Kάθε πρόσωπο κουβαλά το δικό του δράμα που είναι εντελώς διαφορετικό από των άλλων και έχει να αφηγηθεί μια διαφορετική οπτική της κοινής τους ιστορίας. Η ιστορία που μας διηγούνται εν τέλει δεν είναι μία, άλλα πολλές, τόσες όσοι κι οι αφηγητές της, και είναι το περίπλοκο κράμα των διαφορετικών τους οπτικών απέναντι στα γεγονότα.

Αυτή όμως άλλωστε δεν είναι και η σχέση που μοιραία όλοι έχουμε με την αλήθεια; Ο καθένας από εμάς  έχει τη δική του αλήθεια σε κάθε ιστορία. Έχει τη δική του, υποκειμενική πρόσληψη της  πραγματικότητας. Στον σύγχρονο ψηφιακό κόσμο μας, όπου η ύπαρξη πολλαπλών πραγματικοτήτων είναι δεδομένη και τα γεγονότα γύρω μας μοιάζουν κατακερματισμένες ψηφίδες ατάκτως ερριμμένες, το φιλοσοφικό σύμπαν του Πιραντέλλο αποκτά  μια οικεία και αυτονόητη υπόσταση, κάνοντας το έργο του πιο κατανοητό και επίκαιρο από ποτέ.

Ο Πιραντέλλο – σ’ ένα από τα σημαντικότερα έργα του –  εμπλέκει θεατές και ηθοποιούς σ’ ένα γοητευτικό γαϊτανάκι αμφισβήτησης όλων όσων θεωρούμε δεδομένα κι αυτονόητα, ρευστοποιώντας τα όρια μεταξύ φαντασίας και πραγματικότητας. Τα φαντάσματα, η πολλαπλότητα του εαυτού που ξεδιπλώνεται αναπάντεχα σε κάθε στιγμιότυπο της ζωής μας, η μοναξιά, η μαγεία, το όνειρο, ο κόσμος σαν σκηνή ή η ανθρώπινη ζωή ως ψευδαίσθηση και τα εγκλήματα – γνωστά θέματα της πιραντελλικής γραφής – στο έργο του αυτό προβάλλονται στην πιο ολοκληρωμένη και μεστωμένη τους εκδοχή.