Σιωπηλός Μάρτυρας

Η φυλακή Τρικάλων χτίστηκε το 1895 σαν ένα από τα πρώτα έργα που χρηματοδότησε το ελληνικό κράτος στη Θεσσαλία, ύστερα από την απελευθέρωσή της από τους Οθωμανούς, το 1881. Χτίστηκε στις όχθες του ποταμού Ληθαίου, δίπλα σε ένα από τα μεγαλύτερα τεμένη της Ελλάδας, που χρονολογείται από τον 16ο αιώνα, το τζαμί του Οσμάν Σαχ, αλλά και την εκκλησία του Αγίου Κωνσταντίνου. Η φυλακή λειτούργησε ως το 2006, οπότε και εγκαινιάστηκαν νέες κτιριακές εγκαταστάσεις έξω από την πόλη.

Ο φακός του σκηνοθέτη γλιστράει πάνω σε ένα σκηνικό εγκατάλειψης (οι αραχνιασμένες φυλακές) που πλέον ελάχιστα απέχει από το «βρώμικο» τοπίο μιας χωματερής, προσδίδοντας στο συμβολισμό του έργου βάθος και πολυεπίπεδο χαρακτήρα. Τα παλιά αρχεία και αντικείμενα της φυλακής, γεμάτα μνήμες και ιστορία, έχουν γεμίσει από σκόνη και οι μαρτυρίες των 7 ανθρώπων (παλιοί τρόφιμοι, υπάλληλοι κι ένας διευθυντής των φυλακών) αναλαμβάνουν μέσα από προσωπικές και διανθισμένες με εύλογη συγκίνηση μαρτυρίες να τα ξαναζωντανέψουν. Σε αρκετά μεγάλο βαθμό ο Δημήτρης Κουτσιαμπασάκος καταφέρνει να κάνει ένα θέμα ελάχιστα ελκυστικό να μας αγγίξει, χάρη στην λιτή αλλά ουσιαστική αφήγηση του. Στα υπέρ του η διαπίστωση πως αναδεικνύει χωρίς περιττά στολίδια τον αυθεντικό προβληματισμό της ταινίας (η διαχείρηση της ιστορικής μνήμης και μέσω αυτής η ανάδειξη της ιδιαίτερης πολιτιστικής κληρονομιάς) που λειτουργεί και ως παραβολή που απλώνεται σε πολλά επίπεδα: ανθρωπιστικά, πολιτικά, κοινωνικά.