Νοσταλγώντας το Φως

Στη Χιλή, στην έρημο Ατακάμα, σε τρεις χιλιάδες πόδια υψόμετρο, αστρονόμοι από όλον τον κόσμο συγκεντρώνονται για να παρατηρήσουν τα αστέρια. Ο ουρανός της ερήμου είναι τόσο διαφανής ώστε τους επιτρέπει να βλέπουν τα όρια του σύμπαντος. Πρόκειται, επίσης, για ένα μέρος που η σκληρή θερμότητα του ήλιου «πέφτει» πάνω στην ανθρώπινη υπόσταση, η οποία παραμένει άθικτη: στις μούμιες, τους ανθρακωρύχους και τους εξερευνητές από το μακρινό παρελθόν. Όπως και στους αφανισμένους πολιτικούς κρατουμένους της δικτατορίας.

Μοναδική αντιπαραβολή της μυσταγωγίας που εισπράττει κανείς μελετώντας τα άστρα ή αναζητώντας τους κρυμμένους αρχαιολογικούς θησαυρούς και της εντατικής αναζήτησης της αλήθειας μέσα από τους πεισματικούς αγώνες των απλών ανθρώπων της Χιλής να εντοπίσουν τους χαμένους συγγενείς και φίλους, θύματα του καθεστώτος Πινοσέτ. Η κινηματογραφική μεταφορά του Patricio Guzman έχει μοναδικές αρετές και ο συναισθηματικός κόσμος της δεν γίνεται να αφήσει αδιάφορο κανέναν. Το ευρηματικό δίπολο των αστρονόμων που εξετάζουν τους μακρινούς γαλαξίες σε αναζήτηση εξωγήινης ζωής και των γυναικών που σκάβουν μέσα στην έρημο για να βρουν τους αγνοούμενους συγγενείς τους, προσφέρεται για δεκάδες αναγνώσεις. Κυρίως όμως είναι ένα θαυμάσιο εργαλείο αναζήτησης της αλήθειας. Μιας αλήθειας που μπορεί να κρύβεται σε μακρινούς, αθέατους γαλαξίες αλλά και μέσα μας. Το θέμα της μνήμης, η φύση της μαθηματικής σκέψης και η συνομιλία με τα αστέρια «όταν όλα δείχνουν να έχουν χαθεί» είναι μοτίβα που ο χιλιανός Patricio Guzman διαχειρίζεται με πρωτόγνωρη ευθύνη και συνέπεια. Ένα φιλμ που η γαλήνια μεταφορά της μετατρέπεται σε σύμβολο αληθινής επανάστασης και μια εμπειρία αισθήσεων που καθηλώνει.

Κωνσταντίνος Καϊμάκης