Καύση

Η ταινία ξεκινά με εξωτερικά πλάνα μιας καλοκαιρινής Αθήνας που φλέγεται από τις ταραχές και τις βίαιες συγκρούσεις αστυνομικών και κουκουλοφόρων. Ένας από τους τελευταίους (Γ. Χρανιώτης) «αποδρά» και βρίσκει καταφύγιο σε ένα σπίτι φίλων του, οι οποίοι ζουν τη δική τους τραγωδία. Ένας δικός τους άνθρωπος έχει μόλις πεθάνει και πέρα από το πένθος τους έχουν να αντιμετωπίσουν κι ένα… καυτό ζήτημα. Οι πέντε φίλοι πρέπει να αποφασίσουν σύντομα πως θα αποχαιρετίσουν τον νεκρό. Ταφή ή καύση είναι το δίλημμα.

Αληθινός πρωταγωνιστής του έργου είναι ο… νεκρός. Οι ιστορίες που αφηγούνται οι φίλοι, η στάση ζωής του (παρέμεινε ασυμβίβαστος ποιητής μέχρι το τέλος), το ταμπεραμέντο και η αίσθηση αυθεντικότητας που τον χαρακτήριζε, τον καθιερώνουν στη συνείδηση του θεατή ως το πλέον συμπαθή χαρακτήρα του έργου. Οι ζωντανοί είναι από άλλο… ανέκδοτο.

Ανασφάλειες, συμβιβασμοί, απωθημένα, βιαστικές επιλογές, σαθρές σχέσεις, με την αποδοχή της οριστικής ήττας να πλησιάζει όσο περνά ο καιρός, είναι συστατικά μιας παρέας υπό διάλυση. Θα περίμενε κανείς η απώλεια του αγαπημένου προσώπου να ενώσει τους πέντε «φίλους» που μαζεύονται στο σπίτι του νεκρού, για να αποφασίσουν τον τρόπο της ταφής του. Η ζέστη όμως μαζί με κάποιους αστάθμητους παράγοντες (η Αθήνα που καίγεται, μια εγκυμοσύνη, το μεθύσι και ο ερωτικός χορός, η απόκρυψη της αλήθειας και το άγχος του να μην μας πιάσουν στα πράσα – ισχύει και για τους 2 άντρες της ταινίας κι όχι μόνο για τον αντιεξουσιαστή- κάνει την αφόρητη κατάσταση, σχεδόν αποπνικτική. Ο σκηνοθέτης των επιτυχημένων ταινιών ‘’Η αγάπη είναι ελέφαντας’’ και ‘’Σώσε με’’ προσδίδει στη μαύρη κωμωδία του τα σημάδια παραβολής ενός κόσμου – της σύγχρονης ελληνικής κοινωνίας – που βρίσκεται σε βαθιά κρίση. Το δράμα δωματίου (και χαρακτήρων μαζί) όμως δεν γίνεται ποτέ βαρύ και ασήκωτο.

Η ικανότητα του Τζίτζη είναι να ανιχνεύει με χιούμορ και αισιοδοξία τις αλήθειες της ζωής στα πιο σκοτεινά πεδία της ανθρώπινης ύπαρξης, χωρίς όμως να γίνεται ποτέ διδακτικός ή δήθεν. Οι χαρακτήρες που φτιάχνει είναι πάντα ρεαλιστικοί. Άνθρωποι αναγνωρίσμοι και συνηθισμένοι. Άνθρωποι της διπλανής πόρτας. Από τη Μαρία Ζορμπά του «Σώσε με» έως την Έφη Λογγίνου του «45 τετραγωνικά». Πέντε χρόνια μετά από την τελευταία του δημιουργία ο Στράτος Τζίτζης επιστρέφει στη μεγάλη οθόνη με την περισσότερο αιχμηρή και πολιτική ταινία του, η οποία ξεκινά από μια τόσο απλή ιδέα και πετυχαίνει να σκιαγραφήσει διεξοδικά και μεθοδικά μια ολόκληρη κοινωνία.

Κωνσταντίνος Καϊμάκης