Δύο Ημέρες, Μία Νύχτα

Η Cotillard υποδύεται την Σάντρα. Μια μητέρα εργάτρια που προσπαθεί να πείσει τους συναδέλφους της να απορρίψουν ένα πριμ 1.000 ευρώ προκειμένου να μην χάσει την δουλειά της. Η ταινία παρακολουθεί ένα σαββατοκύριακο της ηρωίδας καθώς με τη βοήθεια του συζύγου της, προσπαθεί να εξασφαλίσει την αλληλεγγύη των συναδέλφων της σε μια εποχή όπου υπό το φάσμα της ανεργίας, επικρατεί ένας ωμός ανταγωνισμός που εξωθεί τις ανθρώπινες σχέσεις στα άκρα.

Η Σάντρα είναι μια γυναίκα που μάχεται με την κατάθλιψη και διαρκώς βρίσκεται στο όριο να παρατήσει τον συνδικαλιστικό της αγώνα. Η ταινία ουσιαστικά είναι η διπλή μάχη της πρωταγωνίστριας: η μία να πείσει τον εαυτό της να μην τα παρατήσει και η άλλη να κάνει τους συναδέλφους της να δεχθούν να αρνηθούν το bonus, προκειμένου αυτή να κρατήσει τη θέση εργασίας της.

Τα επεισόδια της ταινίας είναι οι συναντήσεις με τον κάθε συνάδελφο της χωριστά. Μέσα από αυτές τις συναντήσεις, αναδεικνύεται ένα καλοστημένο ψηφιδωτό  πολλών διαφορετικών χαρακτήρων στο σημερινό πολυπολιτισμικό Βέλγιο, που μαστίζεται από την οικονομική κρίση. Άλλοι φιλοτομαριστές, άλλοι φιλάνθρωποι, άλλοι κάπου ανάμεσα. Τα 1000 € είναι το δόλωμα που χρησιμοποιεί η εργοδοσία, για να διχάσει τους εργαζόμενους σε μια πρακτική διαίρει και βασίλευε. Κι είναι ένα δόλωμα αποτελεσματικό. Οικογένειες γίνονται κομμάτια από τους τσακωμούς γι’ αυτά τα χρήματα. Αλλά το ερώτημα που απευθύνεται στους εργαζόμενους του έργου, απευθύνεται τελικά και στον θεατή της ταινίας. Εσείς τι θα κάνατε σε μια αντίστοιχη περίπτωση; 

Πολλοί ρωτούν την Σάντρα “γιατί να χάσω το bonus μου, για να κρατήσεις εσύ τη δουλειά σου;”, φέρνοντάς την σε μεγάλη αμηχανία και κάνοντάς την να νιώθει ζητιάνα. Όλος αυτός ο αγώνας κλονίζει το αίσθημα αξιοπρέπειας μιας ηρωίδας που κινδυνεύει να βυθιστεί κάθε στιγμή σε ένα τέλμα εσωστρέφειας κι απραξίας. Η ψυχολογία της είναι πολύ εύθραυστη και ευμετάβολη. Μια άρνηση την βυθίζει στην απελπισία και μια στήριξη την ανεβάζει απότομα. Όμως, αυτός ο έντονα κυκλοθυμικός χαρακτήρας παρουσιάζεται με μεγάλη φυσικότητα και τίποτα στο έργο δεν σου φαίνεται τραβηγμένο ή υπερβολικό, χάρη στη ρεαλιστική μαεστρία των σκηνοθετών και την πολύ καλή ερμηνεία της Cotillard. 

Η σκηνοθεσία και τα πλάνα επιδιώκουν τον μέγιστο ρεαλισμό και την εστίαση πάνω στα συναισθήματα των πρωταγωνιστών. Παράλληλα, όμως, υπάρχει και μία απόσταση από το δράμα των ηρώων, ώστε να δημιουργείται μια αίσθηση αντικειμενικότητας. Δεν μπορούμε όμως να μην δούμε ότι κάποιοι χαρακτήρες είναι ιδιαίτερα αγενείς ή εγωιστές. Τις στάσεις των ανθρώπων καθορίζουν πολλά στοιχεία, ενώ στοιχεία του χαρακτήρα συσχετίζονται κι από άλλα στοιχεία, όπως το τι φοράει ή από την ηλικία.

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΙΚΑ: Μια πολύ αξιόλογη ταινία των αδερφών Dardenne με έναν σύγχρονο ρεαλισμό, που αναφέρεται στα καθημερινά δράματα και τις αγωνίες της σημερινής εργατικής τάξης. Η ταινία γεννά κρίσιμα ερωτήματα και υπονοεί κάποιες απαντήσεις, χωρίς όμως να τις φωνάζει. Η Marion Cotillard σε έναν σύνθετο ρόλο δίνει μια πολύ ρεαλιστική και αξιόλογη ερμηνεία, ενώ κι οι υπόλοιποι ηθοποιοί είναι καλοί στους ρόλους τους.

Γιώργος Σμυρνής