Στις ειδήσεις που κάθε εβδομάδα μαζεύω για το Stop Scrolling, πάντα υπάρχει μία που ξεχωρίζει από τις άλλες. Όχι για τους αναγνώστες απαραίτητα, αλλά σίγουρα για ‘μένα. Αυτή την εβδομάδα, η είδηση της αυτοκτονίας δύο 17χρονων κοριτσιών, που έπεσαν από την ταράτσα της μίας εκ των δύο, κρατώντας τα χέρια τους, όχι απλά ξεχώρισε, αλλά ήταν τόσο μεγάλη που δεν χωρούσε στο εβδομαδιαίο μας θέμα.
Προσπάθησα να γράψω την είδηση και δεν έβρισκα τις λέξεις. Ήταν μικρές και λίγες. Kοιτούσα την άσπρη οθόνη του υπολογιστή με φόβο πως έπρεπε να τη γεμίσω. Δεν υπάρχει η ανάγκη να σας μεταφέρω την είδηση, τη γνωρίζετε ήδη. Δύο κορίτσια πήδηξαν μαζί στο κενό γιατί η ζωή που απλωνόταν μπροστά τους έμοιαζε πολύ χειρότερη επιλογή από τον θάνατο.
Πόσο έχουμε αποτύχει ως κοινωνία; Πόσο λάθος είναι το εκπαιδευτικό σύστημα που θρέφουμε με μανία εδώ και δεκαετίες; Πόσα παιδιά έχουν σκοτώσει όλα τους τα ενδιαφέροντα, τις ικανότητες και τις δυνατότητες στον βωμό μίας πιθανής επαγγελματικής αποκατάστασης σε ένα σάπιο σύστημα;
Όλοι έχουμε ευθύνες. Οι μεγαλύτεροι έχουν περισσότερες. Οι άνθρωποι που βρίσκονται στην εξουσία τις έχουν σχεδόν όλες. Θέλει πραγματική αφοσίωση για να χτίσεις τους τοίχους προς το μέλλον όλων των παιδιών τόσο ψηλά, που να μην καταφέρουν ποτέ να αποδράσουν, αλλά να είναι καταδικασμένα να προσπαθούν, μέχρι θανάτου.
Δεν είναι σοκαριστικό πως αυτά τα δύο κορίτσια πήδηξαν – συγγνώμη αν το μαθαίνετε από εμένα. Ο πληθυσμός αυτής της χώρας αποτελείται κατά το μεγαλύτερο ποσοστό του από ενήλικες και υπερήλικες ανθρώπους, που δεν ξέρουν τι σημαίνει Πανελλήνιες, επαγγελματική αποκατάσταση μετά την πανδημία, ζωή στην εποχή της γρήγορης πληροφορίας και των ατελείωτων επιλογών, αλλά των μηδαμινών ευκαιριών. Δεν είναι σοκαριστικό που δύο κορίτσια δεν άντεξαν το βάρος της ευθύνης, πως έπρεπε να είναι τέλειες, πως ένας βαθμός θα μπορούσε να διαλύσει ή να ανυψώσει το μέλλον τους, πως αυτό το μέλλον, όσο και να προσπαθούσαν, θα ήταν καταδικασμένο.
Έχουμε φτάσει στο σημείο, το μέλλον αυτής της χώρας, εκεί όπου απευθύνονται οι διαφημιστικές καμπάνιες και οι επικοινωνιακοί ελιγμοί των εταιρειών και της κυβέρνησης, σιγά σιγά να αφανίζεται. Μάλλον υπήρξε η πεποίθηση πως οι μεγαλύτεροι ηλικιακά είναι ήδη «καμένοι» από κόμματα, σκάνδαλα και ιστορίες – «ας στοχεύσουμε στις μικρότερες γενιές». Ας τους διαλύσουμε την αυτοπεποίθηση, ας τους κλέψουμε την παιδική ηλικία, ας τους ζητήσουμε τον ουρανό με τ’ άστρα και ας τους υποσχεθούμε ψίχουλα. Μόνο έτσι θα χτίσεις το επόμενο κοινό σου, τους επόμενους πλήρως αλλοτριωμένους πολίτες, που δεν θα έχουν κριτική σκέψη, όνειρα και ελπίδες για κάτι καλύτερο, γιατί δεν γνώρισαν ποτέ κάτι καλύτερο.
Το σχέδιο απέτυχε, γιατί μέσα σε αυτή τη φοβερή ιδέα κάποιος ξέχασε πως μπορεί τα νέα μυαλά να είναι πολύ πιο εύπλαστα, αλλά οι ψυχές τους ραγίζουν πιο εύκολα – πιο μόνιμα. Σκεφτόμουν αυτά τα δύο κορίτσια και δεν μπορούσα να βγάλω από το μυαλό μου το παιδικό μου δωμάτιο το 2019, όταν εγώ έδινα Πανελλήνιες. Μας είχαν τάξει τόσα πολλά, τόση ελευθερία, τόση ευτυχία. Δεν ήταν όλα ψέματα, αλλά σίγουρα δεν ήταν ούτε τα μισά αλήθεια. Όταν εγώ ήμουν 17, διαλύθηκε η σχέση μου με τους γονείς μου εξαιτίας των Πανελληνίων και της σίγουρης επαγγελματικής αποκατάστασης – δεν πήδηξα από κάποια ταράτσα, αν με ρωτάτε, από τύχη.
Πολλά παιδιά δεν πήδηξαν, αλλά η ζωή τους τώρα δεν είναι και πολύ καλύτερη. Λέτε αν είχαμε «πετάξει» περισσότεροι να είχαν αλλάξει τα πράγματα; Ενώ τώρα, που υπομένουμε διαλυμένοι και μέσα στο burnout τις επιλογές που έκαναν για μας, είμαστε καταδικασμένοι να γινόμαστε μάρτυρες όλων αυτών;
Η αυτοχειρία και ο αυτοτραυματισμός είναι πολύ συχνότερα φαινόμενα απ’ ό,τι πιστεύουμε, ειδικά σε νεαρές ηλικίες. Το σύστημα που φτιάξαμε είναι σάπιο και, προς έκπληξη όλων μας, δεν καταπίνει τους ανθρώπους που το έχτισαν ή πολύ σύντομα θα το αφήσουν – αλλά στοχεύει εκείνους που δεν ξέρουν καν πως είναι μέρος του. Έρευνες υποστηρίζουν πως ο τρόπος με τον οποίο κάποιος επιλέγει να διακόψει τη ζωή του δείχνει πολλά για το τι θα ήθελε να κάνει με εκείνη. Δύο 17χρονα κορίτσια ήθελαν να πετάξουν – προς τα όνειρά τους. Δεν κατάφεραν να πετάξουν προς τα εκεί (πώς να βρεις χώρο για όνειρα μέσα σε αυτή τη σαπίλα) και έτσι επέλεξαν να πετάξουν προς οπουδήποτε αλλού – και είναι δύσκολο να τις κατηγορήσεις για αυτό.
1018 – Γραμμή Παρέμβασης για την Αυτοκτονία: Λειτουργεί από την ΚΣ Κλίμακα επί 24ώρου βάσεως, 7 ημέρες την εβδομάδα, προσφέροντας άμεση βοήθεια.
10306 – Γραμμή Ψυχοκοινωνικής Υποστήριξης: Λειτουργεί δωρεάν και ανώνυμα όλο το 24ωρο από το Υπουργείο Υγείας
1056 – Γραμμή SOS: Υποστήριξη για παιδιά και ενήλικες, πανελλαδικά (Δωρεάν, 24ωρο)
1034 – Γραμμή για την Κατάθλιψη: Υποστήριξη για την κατάθλιψη και θέματα ψυχικής υγείας (Δημόσια δομή, ανώνυμα και εμπιστευτικά).