ΠΕΜΠΤΗ
19
ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΥ
Την εβδομάδα που πέρασε πήγαμε θέατρο και σινεμά, ακούσαμε μουσική, διαβάσαμε βιβλία, παρακολουθήσαμε την επικαιρότητα – και όσα κρατήσαμε θέλουμε να τα μοιραστούμε μαζί σας. Συγκεντρώσαμε ότι μάς κέντρισε το ενδιαφέρον και μάς ενθουσίασε ή μας απογοήτευσε!
(+) Νοχαβελάνδη: Η ΄Αγρια Δύση ‘παρκάρει’ στον Κεραμεικό
Ρόζα Προδρόμου, Γιώργος Φριντζήλας και Γιώργος Βουρδάμης. @Μυρτώ Αποστολίδου
Ανάμεσα στα θεατρικά έργα του Γιάννη Αποσκίτη που έχω δει τα τελευταία χρόνια, η «Νοχαβελάνδη» – ναι, αυτό το έργο με το αινιγματικό όνομα – είναι το πιο ενδιαφέρον που έχει παραδώσει. Πρόκειται για ένα σύγχρονο γουέστερν μικρής, μικρότατης κλίμακας που αγγίζει περίπου όλα τα μεγάλα δεινά που μαστίζουν την ανθρωπότητα: την αποικιοκρατία, τον οπορτουνισμό, τον ιμπεριαλισμό, το κέρδος με κάθε τίμημα, τον καπιταλισμό και τελικά την ισχυρή, ισχυρότατη επίδραση που έχουν στον σύγχρονο άνθρωπο. Η πλοκή δεν χωράει καμιάς ελληνοποίησης (ευτυχώς). Οπότε, σ’ ένα ράντσο της αμερικανικής επαρχίας βλέπουμε έναν ονειροπόλο – αλλά κατά τα άλλα τυπικός looser – cowboy που θέλει να αξιοποιήσει την έκταση με βίσωνες την οποία πρόκειται να κληρονομήσει η γυναίκα του – πρώην πορνοστάρ – από τον φεουδάρχη και πολιτικό παράγοντα πατέρα της. Η αξιοποίηση έρχεται μέσω μιας συνεργασίας με έναν Κινέζο επενδυτή που εκπροσωπεί κάποιο άγνωστο fund προκειμένου να ιδρυθεί η Νοχαβελάνδη: ένα ιστορικό πάρκο όπου οι Αμερικανοί θα αποτίνουν φόρο τιμή στους Ιθαγενείς Ινδιάνους που σφαγιάστηκαν εκεί.
Ο Γιώργος Βουρδαμής – που κάνει το σκηνοθετικό του ντεμπούτο και πρωταγωνιστεί στην παράσταση – αντιμετωπίζει την «Νοχαβελάνδη» ως μια τραγική φάρσα με περίβλημα γουέστερν. Κινείται με ευχέρεια ανάμεσα στη ρεαλιστική συνθήκη, το παράλογο και το ονειρικό, επιστρατεύει σε ένα μικρό χώρο – όπως η σκηνή του 104 – όσα αφηγηματικά μέσα του επιτρέπονται (κινηματογράφιση, χορό, περφόρμανς, τραγούδι) και προσπαθεί να μακιγιάρει διακριτικά τα πλαδαρά σημεία του κειμένου – δεν είναι και λίγα. Ποντάρει φυσικά και στις ερμηνείες, σωστές καρικατούρες: του ιδίου (σαν τον Τόνι Σφήνο με καουμπόϊκη περιβολή) την εκπληκτική Ρόζα Προδρόμου σε ρόλο ξανθιάς «χαζής» Αμερικάνας, τον Γιώργο Φριντζήλα ως Κινέζο με ευαισθησίες και την Βιτόρια Κοτσάλου – στην οποία οφείλονται οι εξαιρετικές χορογραφίες της παράστασης. Συγκαταλέγεται άνετα στις πιο λοξές παραστάσεις της χρονιάς. Η «Νοχαβελάνδη» πήρε παράταση μέχρι και τις 13 Ιανουαρίου.
Στέλλα Χαραμή
Παρακολούθησα την Ομολογία της 4ης Ιανουαρίου, σε σκηνοθεσία Αγνής και Χάρη Χιώτη, μια παράσταση που μετατρέπει τη σκηνή σε δικαστήριο και ενθαρρύνει τη συμμετοχή του κοινού ως ενόρκους, με μια ένταση και αμεσότητα που κάνουν κάθε απόφαση προσωπικό ζήτημα. Η ιστορία μιας γυναίκας που κατηγορείται για τη δολοφονία του συζύγου της ξεδιπλώνεται μέσα από μαρτυρίες και συγκρουόμενες κρίσεις, φέρνοντας στο φως τη βία που μπορεί να κρύβεται πίσω από κλειστές πόρτες. Ιδιαίτερα συγκλονιστική είναι η περιγραφή της καθημερινότητας της γυναίκας από το μικρό τους παιδί και τη φίλη της – δύο μαρτυρίες που προσωπικά δεν άφησαν πολλά περιθώρια αμφιβολίας για το ψυχολογικό και σωματικό βάρος που εκείνη ζούσε μέσα στο σπίτι της. Το έργο εξετάζει με ευαισθησία τη λεπτή γραμμή ανάμεσα στην ενοχή και την ανάγκη για επιβίωση και ταυτόχρονα φωτίζει το πώς μια γυναίκα μπορεί να νιώθει αόρατη μέσα σε ένα αδιάφορο δικαστικό σύστημα. Με νηφαλιότητα και τη δύναμη της απλότητας, οι ηθοποιοί αναδεικνύουν τον λόγο ως όπλο αντίστασης και τη θεατρική πράξη ως μέσο συμμετοχικής κρίσης. Η παράσταση αφήνει στο τέλος μια βαθιά τροφή για σκέψη: ποιον αφήνουμε να μένει αόρατος και πόσο συχνά η σιωπή γίνεται συνεργός της βίας; Ένα έργο που συγκινεί και σίγουρα προβληματίζει.
Ευδοκία Βαζούκη
Δεν χρειάζεται να έχεις ζήσει την δεκαετία του ’80 για να γνωρίσεις τον κόσμο της. Η παράσταση «Αυτή η νύχτα μένει» του Κρατικού Θεάτρου Βορείου Ελλάδος σε μεταφέρει με αυθεντικότητα στον νυχτερινό κόσμο εκείνης της εποχής. Βασισμένη στο ομώνυμο βιβλίο του Θάνου Αλεξανδή, η παράσταση ακολουθεί τη ζωή του ήρωα – τον οποίο υποδύεται εξαιρετικά ο Παντελής Καναράκης – από την παιδική του ηλικία, έως τα βαθιά του γεράματα. Μαζί του γνωρίζουμε τα νυχτερινά κέντρα της δεκαετίας του ’80, τα λεγόμενα «σκυλάδικα», και συναντάμε ταλαντούχους καλλιτέχνες, τυχοδιώκτες, αλλόκοτες προσωπικότητες αλλά και ανθρώπους που πιστεύουν πως το χρήμα τους επιτρέπει τα πάντα.
Η αφήγηση κινείται διαρκώς ανάμεσα στο όνειρο και την ανάμνηση, με τη σκηνή να μεταμορφώνεται μπροστά στα μάτια μας σε νυχτερινό κέντρο, ξενοδοχείο ή καφενείο. Τη σκηνοθεσία και τη θεατρική απόδοση υπογράφει ο Αστέριος Πελτέκης, σε μια τρίωρη υπερπαραγωγή που δεν φοβάται τη διάρκεια της. Όλα αυτά τα στοιχεία σε συνδυασμό με τους μουσικούς που βρίσκονται επί σκηνής και τα γνωστά τραγούδια που ερμηνεύουν οι ηθοποιοί, κατάφεραν να μας παρασύρουν στο κλίμα μιας εποχής που έχει παρέλθει. Για όσους έζησαν εκείνη την εποχή, η παράσταση θα τους ξυπνήσει αναμνήσεις, ενώ για όσους δεν την πρόλαβαν – όπως εγώ – θα νιώσουν πως, έστω και για λίγο, γνώρισαν εκείνη την ταραχώδη δεκαετία.
Γιώτα Ευθυμούδη Μηνούδη
Πολύ ωραία μπήκε το 2026, αφού το δεύτερο βράδυ της νέας αυτής χρονιάς το πέρασα στην Εθνική Λυρική Σκηνή, για να παρακολουθήσω την “Ζιζέλ”, την νέα παραγωγή κλασικού μπαλέτου της ΕΛΣ. Ένα από τα πιο διάσημα κλασικά έργα, η “Ζιζέλ”, με τη μουσική του Αντόλφ Αντάμ, δεν χρειάζεται συστάσεις, πόσο μάλλον όταν μιλάμε για την αριστουργηματική χορογραφία του Μαριυς Πετιπά, την οποία αναβίωσαν οι χορογράφοι Βερόνικα Βιγιάρ και Ελένα Ιγκλέσιας. Με τις μεγαλύτερες προσδοκίες, λοιπόν, έκατσα στη θέση μου, στο θεωρείο του δευτέρου ορόφου. Μόλις χαμήλωσαν τα φώτα, πριν καν ανοίξει η αυλαία, το πρώτο πράγμα που πρόσεξα ήταν η ορχήστρα, την οποία αριστοτεχνικά διηύθυνε ο μόλις 28 ετών μαέστρος Χοσέ Σαλασάρ, πρώην καλλιτεχνικός διευθυντής της El Sistema, με καταγωγή από την Βενεζουέλα, ο οποίος δικαίως και αποθεώθηκε στο χειροκρότημα, στο τέλος της παράστασης. Όπως και οι χορευτές, οι οποίοι στο σύνολό τους, από τους πρωταγωνιστές μέχρι τους υπόλοιπους ρόλους, μάς χάρισαν μια άψογα καλοκουρδισμένη παράσταση – και μιλάμε για έναν θίασο πολυπληθή. Σταρ της βραδιάς ήταν βέβαια η Ξένια Οβσιάνικ (στη δεύτερη συνεργασία της με την ΕΛΣ μετά τον Δον Κιχώτη), που είχε αναλάβει τον απαιτητικό ρόλο της Ζιζέλ. Η φιλοξενούμενη της ΕΛΣ μπαλαρίνα, η οποία έχει υπάρξει πρώτη χορεύτρια του Κρατικού Μπαλέτου του Βερολίνου, γνωρίζει πολύ καλά το έργο, αφού η Ζιζέλ ήταν ο πρώτος πρωταγωνιστικός της ρόλος πριν από μια δεκαετία στο Εθνικό Μπαλέτο του Λονδίνου. Υπήρχαν στιγμές που ένιωθες πως πετούσε, οι κινήσεις ήταν τόσο μαλακές, αλλά και to the point. Στο δεύτερο ειδικά μέρος, όπου η ηρωίδα της προσπαθεί να σώσει τον Κόμη Άλμπρεχτ (που ερμήνευσε ο εξαιρετικός Κουβανός Αλεχάντρο Βιρέγιες) τον οποίο και τελικά συγχωρεί, είναι που έλαμψε – εκείνη και όλος ο θίασος ανεξαιρέτως, αποδίδοντας την απαιτητική χορογραφία, χωρίς να χάνουν ποτέ το συναισθηματικό τους βάθος οι ήρωες τους. Δεν γίνεται να μην αναφερθώ, βέβαια, και στο λιτό, αλλά πολυ όμορφο σκηνικό, αλλά και στα φανταστικά κοστούμια – ειδικά της Μπατίλντ, αλλά και των Βίλι με ενθουσίασαν. Εύχομαι η Ζιζέλ να έκανε το ποδαρικό για μια χρονιά, γεμάτη τέτοιες παραστάσεις.
Τατιάνα Γεωργακοπούλου
