Έργα του Βλάση Κανιάρη “ταξιδεύουν” στο Ελληνικό Κέντρο του Λονδίνου

Επιλεγμένα έργα του εικαστικού Βλάση Κανιάρη παρουσιάζονται από τις αρχές Οκτωβρίου στο Ελληνικό Κέντρο του Λονδίνου, σε μια έκθεση που περιλαμβάνει «Επιλεγμένα έργα των δεκαετιών 1960-1980» και η οποία συγκεντρώνει κάποιες από τις πιο χαρακτηριστικές μεγάλης κλίμακας «δομές στον χώρο» του καλλιτέχνη.

Τα εκθέματα προέρχονται από τη συλλογή της Πινακοθήκης Tate, από τη δωρεά της Συλλογής Δ. Δασκαλόπουλου στην Tate και από το Estate του Βλάση Κανιάρη και, σε συνεργασία με τη Γκαλερί Καλφαγιάν, η έκθεση αποτελεί την πρώτη ατομική παρουσίαση του έργου του στο Λονδίνο μετά από την ιστορική έκθεση «Μετανάστες», στο Institute of Contemporary Arts, το 1976.

Flag Bearer. Courtesy the artist’s estate and Kalfayan Galleries, Athens – Thessaloniki

Γεννημένος το 1928, ο Βλάσης Κανιάρης παραμένει ένας από τους σημαντικότερους έλληνες καλλιτέχνες της γενιάς του. Πολύγλωσσος και κοσμοπολίτης, έφυγε από την Ελλάδα στα τέλη της δεκαετίας του 1950 για να ζήσει και να σπουδάσει στη Ρώμη και το Παρίσι, έζησε κι εργάστηκε στο Βερολίνο στις αρχές της δεκαετίας του 1970, για να επιστρέψει το 1976, μετά την πτώση της δικτατορίας, στην Αθήνα, όπου παρέμεινε μέχρι τον θάνατό του, το 2011.

Koppel. Courtesy Kalfayan Galleries, Athens – Thessaloniki

Ο Κανιάρης εγκατέλειψε τα παραδοσιακά υλικά της τέχνης για χάρη του γύψου, του χαρτιού και του σύρματος, για να δημιουργήσει έργα που αποκαλούσε «σχεδόν γλυπτά». Οι μεγάλης κλίμακας εγκαταστάσεις του διαμορφώθηκαν από καθημερινά αντικείμενα, εφημερίδες, ρούχα (συχνά τα δικά του και της οικογένειάς του), βαλίτσες και παιδικά παιχνίδια, προκειμένου να συλλάβει και να απεικονίσει τις εμπειρίες των μεταναστών εργατών και των οικογενειών τους τη δεκαετία του 1970. Οι όρθιες ανθρώπινες μορφές του χωρίς πρόσωπο θυμίζουν τους ανθρώπους που, από τότε, δεν έχουν πάψει να αφήνουν για διάφορους λόγους τον τόπο τους και να καταλήγουν σε άγνωστα μέρη παντού στον κόσμο.

Η έκθεση, εκτός από τις μεγάλης κλίμακας εγκαταστάσεις, περιλαμβάνει και μικρότερα έργα τοποθετημένα στον τοίχο, που πραγματεύονται τα πάντα επίκαιρα ζητήματα της μετανάστευσης και της κοινωνικής ανισότητας, τα οποία απασχόλησαν τον Κανιάρη σε όλη τη διάρκεια της ζωής του.

Image. © Tate

Εστιασμένες στις συνθήκες εργασίας και διαβίωσης των «φιλοξενούμενων εργατών» –των μεταναστών που ταξίδεψαν στη Δυτική Ευρώπη μετά τις διακρατικές συμφωνίες της δεκαετίας του 1950– οι «mises-en-scène» του αντικατοπτρίζουν την ασταθή πραγματικότητα της αποδημίας, του κοινωνικού αποκλεισμού, της εθνικής ταυτότητας και της αμφισβητούμενης υπηκοότητας. Ξαναβλέποντας τα έργα του, τον 21ο αιώνα, εκτιμούμε με ακόμη μεγαλύτερο ενδιαφέρον την καίρια μαρτυρία του για το φαινόμενο της μετανάστευσης, που δοκιμάζει σήμερα περισσότερο από ποτέ τις κοινωνίες μας και, στο κέντρο τους, τον άνθρωπο, τα παντοτινά θέματα του Βλάση Κανιάρη.

Η έκθεση «Βλάσης Κανιάρης: Επιλεγμένα έργα των δεκαετιών 1960-1980» θα φιλοξενείται έως τις 18 Νοεμβρίου 2023 στο Ελληνικό Κέντρο, στην περιοχή Marylebone του κεντρικού Λονδίνου. Η είσοδος είναι ελεύθερη.