Κρις Γιανάκος: “Διαδρομές” στη γκαλερί Citronne στον Πόρο

Η γκαλερί Citronne ξεκινά το εκθεσιακό της πρόγραμμα για το καλοκαίρι του 2021 το Σάββατο 12 Ιουνίου, με την ατομική έκθεση «Διαδρομές» του Κρις Γιανάκου. Η έκθεση εγκαινιάζεται το Σάββατο 12 Ιουνίου και θα διαρκέσει έως τις 11 Σεπτεμβρίου.

Ο Κρις Γιανάκος, Έλληνας της Διασποράς, πρωτοπόρος καλλιτέχνης με ευρεία καταξίωση, ζει και εργάζεται στη Νέα Υόρκη. Η έκθεση «Διαδρομές» στην Citronne περιλαμβάνει ζωγραφικά έργα / σταθμούς της περιόδου 1980 – 2020· έργα «της πανδημίας», ως αντίδραση στον covid· δύο νέες εγκαταστάσεις του 2021, έργα ad hoc για την συγκεκριμένη έκθεση.

Η έκθεση «Διαδρομές» είναι η τρίτη ατομική έκθεση του Κρις Γιανάκου, την οποία οργανώνει η γκαλερί. Έχουν προηγηθεί μια ατομική του έκθεση στον χώρο της το 2008 και μία ακόμη στο Αρχαιολογικό Μουσείο του Πόρου το 2013.

Κρις Γιανάκος, Samaria Gorge Intervention, 2008. | Ευγενική παραχώρηση CITRONNE Gallery.

«Σε αυτήν την έκθεση στην Citronne, η Τατιάνα και εγώ συνενώνουμε 4 δεκαετίες καλλιτεχνικής πρακτικής μου, από το 1981 έως το 2020. Η έκθεση περιλαμβάνει σχέδια που έγιναν ως αντίδραση στον covid και δύο νέες εγκαταστάσεις του 2021, που κατασκευάστηκαν ειδικά για την γκαλερί του Πόρου.

Ο τίτλος της έκθεσης «Διαδρομές» υποδηλώνει ένα πέρασμα από έργα που έγιναν με διαφορετικά μέσα σε διαφορετικό χρόνο. Όταν τα βλέπετε, ανεξάρτητα από το μέσον ή τον χρόνο γίνεται αντιληπτή η κίνηση του χεριού μου και αισθάνεστε τους προβληματισμούς μου γύρω από την αρχιτεκτονική, τους αρχαίους ελληνικούς τόπους και την Μηχανική. Η δουλειά μου περιστρέφεται συνεχώς γύρω από ράμπες, μεγάλες εγκαταστάσεις στο περιβάλλον, μια εννοιολογική προσέγγιση που συνδυάζει την μορφή με έναν συγκεκριμένο χώρο.

Το ταξίδι, η μεταβατική διαδρομή ήταν και είναι πάντα το καθοριστικό κίνητρο στην ζωή και την δουλειά μου. Εκεί πρέπει να αναζητηθούν τα «μυστικά». Πήρα όσα μπορούσα να πάρω· ελπίζω ότι τα χειρίστηκα με σύνεση.»

Κρις Γιανάκος, Pandemic Series, 2020 | Ευγενική παραχώρηση CITRONNE Gallery.

Η βάση του έργου του Κρις Γιανάκου είναι ένα πεδίο έρευνας γύρω από έναν άξονα Γεωμετρίας. «Διαδράμει» τον χώρο με νοητές προεκτάσεις τις οποίες δημιουργεί η γεωμετρική γραφή μέσα στο περιβάλλον – προσέγγιση την οποία καθιέρωσε εξ αρχής στην εικαστική του πορεία. «Διαδράμει», επίσης, τον χρόνο, καθώς έλκεται από τον χαρακτήρα της αρχαίας Τέχνης, της κλασικής αρχιτεκτονικής και, κυρίως, τον λόγο, δηλαδή την σχέση της με την γεωμετρία.

Στις αρχές της δεκαετίας ’90 ξεκίνησε να τροποποιεί φωτογραφίες αρχαίων έργων τέχνης, όπως και φωτογραφίες αρχαιολογικών χώρων. Συχνά τα έργα του συνιστούν μια επανανάγνωση αρχαιολογικών τόπων και μνημείων, πάντα με γνώμονα τα βασικά γεωμετρικά σχήματασύμβολα. Πάνω σε φωτογραφίες από αρχαιολογικούς χώρους, ιστορικούς τόπους και αγάλματα τοποθετεί γεωμετρικά σχήματα τα οποία, κατά την δική του ερμηνεία, εκφράζουν το θεμελιώδες πνεύμα του πολιτισμού σε διάφορες εκφάνσεις.

Κρις Γιανάκος, Epidauros with Equilateral Triangle, 2012. | Ευγενική παραχώρηση CITRONNE Gallery.

Στις πρόσφατες ενότητες «Pandemic Series» και «Dystopia Series», όμως, η γεωμετρία και ο λόγος, ο δομημένος κόσμος αναστρέφεται. Δεν εξαφανίζεται ο τόπος μέσα στον χώρο, αλλά δυσχεραίνει, καθώς χάνει τα διακριτά του στοιχεία. Μπλε ή κόκκινη, η «δυστοπία», η δυσφορία, κυριαρχεί ως σύμπτωμα μιας μεγάλης ανατροπής.

Πρόκειται για έργα που πηγάζουν από το υποσυνείδητο και χαρακτηρίζονται από μία χειρονομιακή (gestural) εικαστική γραφή- εξαίρεση ερμηνεύσιμη στην συνήθη δουλειά του καλλιτέχνη.   Η εντύπωση που δημιουργούν τα έργα αυτά είναι μια α-ταξία, σε πλήρη δυσαρμονία με την καθησυχαστική και αναγνωρίσιμη τάξη. Αντανακλά έναν κόσμο που έχασε αιφνιδιαστικά τον ρυθμό, την κίνηση, την αναλογία και την συνοχή του.

Ο Κρις Γιανάκος είναι διεθνώς αναγνωρισμένος καλλιτέχνης της Ελληνικής διασποράς. Γεννήθηκε το 1934 στη Νέα Υόρκη από Έλληνες γονείς. Εξακολουθεί να ζει και να εργάζεται στην Νέα Υόρκη. Φοίτησε στη Σχολή Εικαστικών Τεχνών (SVA) στο Μανχάταν, όπου διδάσκει έως και σήμερα. Έχει λάβει επιχορηγήσεις και βραβεία από το Εθνικό Κληροδότημα για τις Τέχνες (ΝΕΑ), από το Ίδρυμα Pollock-Krasner, από το Ίδρυμα Καλών Τεχνών της Νέας Υόρκης (NYFA), κ.α.

Η σχέση του με την Ελλάδα έγινε στενότερη από το 1990 και άρχισε να μοιράζεται τον χρόνο του μεταξύ της Νέας Υόρκης και της Κρήτης, όπου ζει και εργάζεται τους καλοκαιρινούς μήνες.

Παρουσίασε το έργο του σε εκατοντάδες ατομικές και ομαδικές εκθέσεις σε όλο τον κόσμο. Έργα του βρίσκονται σε σημαντικά μουσεία και συλλογές (ενδεικτικά, στην Αμερική: The Museum of Modern Art, New York – Fogg Art Museum, Harvard University, Cambridge – Iris & B. Gerald Cantor Center for Visual Arts at Stanford University, Palo Alto – Brooklyn Museum of Art, Brooklyn, NY – Hammer Museum, UCLA, Los Angeles – Contemporary Museum, Honolulu.

Στην Ευρώπη: Moderna Museet, Stockholm – Gothenburg Art Museum, Sweden. Στην Ελλάδα: στο Μακεδονικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης – Κρατικό Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης, Θεσσαλονίκη, Ευρωπαικό Κέντρο Δελφών – Μουσείο Άλεξ Μυλωνά κ.α.)

*Στον χώρο της γκαλερί CITRONNE στην Αθήνα (Πατρ. Ιωακείμ 19, Κολωνάκι) συνεχίζεται η ατομική έκθεση του Στήβεν Αντωνάκου «Οροθετώντας τον χρόνο», έως τις 31 Ιουλίου, 2021.