Η ζωγραφική κάνει «ρειstart» και μεταμορφώνεται σε γλυπτική περφόρμανς

Στην πρόσοψή του επί της Συγγρού το παλιό συνεργείο της Peugeot δεν είναι παρά ένα ακόμη απρόσωπο κτίριο με λευκές ορθομαρμαρώσεις, κλειστό εδώ και καιρό, θύμα κι αυτό της πλασματικής ευωχίας των χρόνων πριν από την κρίση. Πλησιάζοντάς το όμως από την πίσω πλευρά, επί της οδού Φαλήρου 97-99, απ’ όπου και η είσοδος στον χώρο της έκθεσης, αντικρίζει ένα τελείως διαφορετικό πρόσωπο: ένα χαμηλό κτίριο, με στέγη από κεραμίδια, χτισμένο στη δεκαετία του 1920, προκειμένου να στεγάσει την πρώτη αντιπροσωπεία και συνεργείο της Fiat στην Ελλάδα. Ένα κτίσμα στα μέτρα του ανθρώπου και όχι του καταναλωτή, όπως ακριβώς και το ρειstart της Μαριάννας Λύρα.

Η έκθεση – περφόρμανς αρθρώνεται γύρω από ένα κεντρικό έργο, έναν πίνακα ζωγραφικής με θέμα ένα οικογενειακό δείπνο που εκτυλίσσεται σε κάποια φανταστική πόλη. Δείπνο που διακόπτει μια ξαφνική αστραπή, ένα λαμπερό φως που ανατρέπει τα δεδομένα, κάνοντας τις ζωγραφισμένες μορφές να πηδήξουν έξω από τον καμβά και να διαχυθούν στον ατμοσφαιρικό εσωτερικό χώρο του συνεργείου. Μορφές που, μέσα από το παιχνίδι ανάμεσα στο φως και τη σκιά, αποκτούν μια επιπλέον διάσταση, μεταπηδώντας στη γλώσσα της γλυπτικής…

Κάθε μια από αυτές τις ενότητες αφηγείται τη δική της ιστορία, λειτουργώντας σε ένα επίπεδο ως αυτόνομο έργο, η οποία ολοκληρώνεται μέσα από οπτικοακουστικές προβολές, αλλά και τη δράση των περφόρμερ, που ως κινούμενες πηγές φωτός ξεναγούν τους θεατές σε επιπλέον αφηγήσεις, μέσα από τις σκιές δημιουργεί η κίνησή τους στον χώρο.

Η αρχική ιδέα παραπέμπει στη ρήση του Ηράκλειτου «Τα πάντα ρει, μηδέποτε κατά τ’ αυτό μένειν», δηλαδή στον χρόνο που είναι ταυτόχρονα παρελθόν και παρόν, καθώς και στο αγγλικό «start», που αφορά το τώρα και την επιτακτική ανάγκη μιας εκκίνησης στο παρόν. Όμως και η επιστροφή της καλλιτέχνιδας στα δημόσια εικαστικά δρώμενα παίρνει τον χαρακτήρα μιας «επανεκκίνησης», όχι μόνο του παλαιότερου ζωγραφικού έργου αλλά και τη ίδιας, κάτι που επίσης υπονοεί ο τίτλος “ρειstart” που επέλεξε.

Έχοντας αρχικά σπουδάσει γλυπτική, η καλλιτέχνιδα στο έργο της διερευνά τους τρόπους επικοινωνίας της με το δρώμενο και τη θεατρική πράξη (είχε άλλωστε συνεργαστεί ως σκηνογράφος και ηθοποιός στην παράσταση Πάθη της Ελένης, στο Θέατρο Αμόρε το 1994, ενώ στα 1995-96 είχε παρουσιάσει την γλυπτική-δρώμενο Καρέκλες, στο Θέατρο Φούρνος και στον Μύλο της Θεσσαλονίκης).

Τα τελευταία είκοσι χρόνια απείχε από τα εκθεσιακά δρώμενα, έχοντας αφιερωθεί στη λειτουργία της εναλλακτικής μουσικής σκηνής «Φωνές Café Live», στον Νέο Κόσμο, αλλά και στη δημιουργία ενός χώρου αειφόρου διαβίωσης στην Εύβοια (έργο με το οποίο εξακολουθεί να ασχολείται). Έτσι, η επιστροφή της στα δημόσια εικαστικά δρώμενα παίρνει τον χαρακτήρα μιας «επανεκκίνησης», κάτι που υπονοεί και ο τίτλος ρειstart που επέλεξε.