Ιός του Δυτικού Νείλου: Τι πρέπει να προσέχουμε μετά το πρώτο κρούσμα στην Αττική

Το πρώτο επιβεβαιωμένο κρούσμα λοίμωξης από τον ιό του Δυτικού Νείλου στην Αττική εχθές 9 Ιουλίου, στην περιοχή της Αγίας Παρασκευής, σηματοδοτεί ουσιαστικά την έναρξη της περιόδου κατά την οποία οι υγειονομικές αρχές βρίσκονται σε αυξημένη επιφυλακή.

Ο ΕΟΔΥ υπενθυμίζει ότι ο ιός έχει πλέον εγκατασταθεί στην Ελλάδα, με κρούσματα να καταγράφονται σχεδόν κάθε χρόνο από το 2010 και μετά. Επειδή δεν είναι δυνατό να προβλεφθεί σε ποιες περιοχές θα εμφανιστούν νέα περιστατικά, οι συστάσεις για προστασία από τα κουνούπια αφορούν ολόκληρη τη χώρα.

Ο ιός του Δυτικού Νείλου μεταδίδεται κυρίως μέσω του τσιμπήματος μολυσμένων κοινών κουνουπιών.

Τα κουνούπια μολύνονται όταν τσιμπήσουν άγρια πτηνά που φέρουν τον ιό. Στη συνέχεια μπορούν να μεταδώσουν τη λοίμωξη στον άνθρωπο ή σε άλλα θηλαστικά.

Ο ιός του Δυτικού Νείλου δεν μεταδίδεται από άνθρωπο σε άνθρωπο μέσω της καθημερινής επαφής, ούτε κάποιος που έχει μολυνθεί μπορεί να μεταδώσει τον ιό σε άλλα κουνούπια που μπορεί να τον τσιμπήσουν.

Η παρουσία του ιού στη χώρα μας δεν αποτελεί νέο φαινόμενο. Από το 2010 έως και το 2025 έχουν καταγραφεί συνολικά 2.184 κρούσματα. Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΕΟΔΥ, περιστατικά έχουν εμφανιστεί σε όλες τις Περιφέρειες της Ελλάδας, γεγονός που επιβεβαιώνει ότι η κυκλοφορία του ιού δεν περιορίζεται σε συγκεκριμένες γεωγραφικές ζώνες.

Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι η εξάπλωση επηρεάζεται από πολλούς παράγοντες, όπως οι καιρικές συνθήκες, η αφθονία των κουνουπιών και η κυκλοφορία του ιού στα άγρια πτηνά. Για τον λόγο αυτό, δεν είναι δυνατό να προβλεφθεί εκ των προτέρων πού θα εμφανιστούν τα επόμενα κρούσματα.

Οι περισσότεροι άνθρωποι που μολύνονται δεν παρουσιάζουν κανένα σύμπτωμα ή εμφανίζουν μια ήπια εμπύρετη λοίμωξη.

Σε ένα πολύ μικρό ποσοστό, μικρότερο από το 1% των μολύνσεων, ο ιός μπορεί να προκαλέσει σοβαρή νόσο του κεντρικού νευρικού συστήματος, όπως εγκεφαλίτιδα ή μηνιγγίτιδα.

Μεγαλύτερο κίνδυνο αντιμετωπίζουν:

• άτομα άνω των 50 ετών
• άνθρωποι με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα
• ασθενείς με χρόνια νοσήματα, όπως καρδιαγγειακές παθήσεις, σακχαρώδη διαβήτη ή νεφρική νόσο.

Τα συχνότερα συμπτώματα, όταν εμφανίζονται, περιλαμβάνουν πυρετό, πονοκέφαλο, μυϊκούς πόνους, έντονη κόπωση, εξάνθημα και ναυτία ή εμετούς.

Άμεση ιατρική αξιολόγηση απαιτείται όταν εμφανιστούν υψηλός πυρετός σε συνδυασμό με δυσκαμψία στον αυχένα, σύγχυση, υπνηλία, σπασμοί ή αδυναμία στα άκρα, καθώς τα συμπτώματα αυτά μπορεί να υποδηλώνουν προσβολή του νευρικού συστήματος.

Οι ειδικοί τονίζουν ότι η καλύτερη άμυνα απέναντι στον ιό είναι η αποφυγή των τσιμπημάτων.

Στην καθημερινότητα αυτό σημαίνει:

• χρήση εγκεκριμένων εντομοαπωθητικών
• τοποθέτηση σήτας σε πόρτες και παράθυρα
• χρήση κουνουπιέρας όπου χρειάζεται
• μακριά και ανοιχτόχρωμα ρούχα, ιδιαίτερα από το σούρουπο και μετά
• απομάκρυνση στάσιμων νερών από αυλές, βεράντες και κήπους
• τακτικό καθαρισμό υδρορροών, φρεατίων και λουκιών
• συχνή ανανέωση του νερού σε δοχεία και ποτίστρες.

Όπως επισημαίνουν όλοι οι ειδικοί, η παρουσία ενός κρούσματος δεν σημαίνει ότι υπάρχει λόγος πανικού. Μας υπενθυμίζει, όμως, ότι ο ιός του Δυτικού Νείλου αποτελεί πλέον μια εποχική απειλή στη χώρα μας.

Η εφαρμογή απλών μέτρων προστασίας από τα κουνούπια, ιδιαίτερα τους καλοκαιρινούς και τους πρώτους φθινοπωρινούς μήνες, παραμένει το αποτελεσματικότερο μέσο πρόληψης, ειδικά για τους ηλικιωμένους και όσους αντιμετωπίζουν προβλήματα υγείας.