H Γέφυρα Μουσικής πάνω από τη Συγγρού Vol. 8: Στη Μικρή Σκηνή της Στέγης με αφιέρωμα στον Maurice Ohana

Η συνεργασία της Στέγης και του Παντείου Πανεπιστημίου δημιουργεί κάθε χρόνο μια Γέφυρα Μουσικής πάνω από τη Συγγρού. Τα δύο ιδρύματα μηδενίζουν τη μεταξύ τους χωροταξική απόσταση και μοιράζονται το κοινό ενδιαφέρον τους για τον πολιτισμό, με επίκεντρο τη σύγχρονη μουσική. Συνθέτες και εκτελεστές, που ως επί το πλείστον βρίσκονται στην αρχή της σταδιοδρομίας τους, παρουσιάζουν έργα μετά από ανάθεση της Στέγης, έργα που ακούγονται σε πρώτη εκτέλεση στην Ελλάδα και έργα ρεπερτορίου, σε διαφορετικές θεματικές ενότητες κάθε χρονιά.

Η φετινή διοργάνωση τιμά τη διπλή επετειακή συγκυρία των 110 χρόνων από τη γέννηση και των 30 από τον θάνατο του Maurice Ohana, ενός συνθέτη του οποίου το έργο είναι βαθιά ριζωμένο στις μουσικές παραδόσεις της Μεσογείου. Η αραβοανδοαλουσιανή μουσική, το φλαμένκο, η ποίηση του Λόρκα, αλλά και η ελληνική μυθολογία, η τζαζ και τα αφρικάνικα κρουστά τροφοδοτούν τη συνθετική του έμπνευση, μαζί με τη μουσική των Claude Debussy, Manuel de Falla και Béla Bartók. Έργα του για σόλο πιάνο και σύνολα μουσικής δωματίου θα ακουστούν σε τρείς συναυλίες, μαζί με μουσικές που ανήκουν στο προσωπικό του σύμπαν.

Αφιερωμένη στον συνθέτη Maurice Ohana (1913-1992), η φετινή «Γέφυρα», λοιπόν, την Τετάρτη 10 Μαϊου στις 20:00, στη Μικρή Σκηνή της Στέγης του Ιδρύματος Ωνασης ιχνηλατεί με τρείς συναυλίες τις προσωπικές και καλλιτεχνικές διαδρομές ενός –άγνωστου, για πολλούς στην Ελλάδα– μουσικού δημιουργού. Κάθε συναυλία και όλες μαζί, με τον γενικό τίτλο «Γεωγραφίες, φιλίες, αναφορές», συνθέτουν μια ιδιαίτερη μουσικογεωγραφία.

Η σύνθεση έργων για πιάνο που μαρτυρούν τα ίχνη της «κληρονομιάς» της γραφής του Κλωντ Ντεμπυσσύ είναι το θέμα αυτής της συναυλίας. Ο Παναγιώτης Δημόπουλος, με τη διπλή ιδιότητα του πιανίστα και του συνθέτη, ερμηνεύει το νέο έργο του –ανάθεση της Στέγης–, μεταφέροντάς μας στη μυθική Ταγγέρη και το Μαρόκο, γενέθλια χώρα του Οανά. Ο ίδιος ο Οανά στα «24 Πρελούδια», αλλά και η φίλη του Μπέτσυ Ζολάς στο «Κομμάτι για» (αποσιωπώντας το πρόσωπο της αφιέρωσης), χειρίζονται με τον δικό τους τρόπο την αντήχηση του οργάνου και τα αναρίθμητα ηχοχρώματα που προέρχονται από την πιανιστική παλέτα του Ντεμπυσσύ.

Πρόγραμμα:
Παναγιώτης Δημόπουλος (γενν. 1977): «Τίγγις»* (2023), ανάθεση της Στέγης
Βetsy Jolas (γενν. 1926): “Pièce pour”** (1997)
Maurice Ohana: «24 Πρελούδια» (αποσπάσματα)** (1972-1973)

Παναγιώτης Δημόπουλος: πιάνο

Τα πρώτα μουσικά ερεθίσματα του γεννημένου στην Καζαμπλάνκα Γάλλου συνθέτη, με γονείς ισπανικής και εβραϊκής (σεφαραδιτικής) καταγωγής, είναι η αραβοανδαλουσιανή μουσική, το κλασικό φλαμένκο και το cante jondo. Στη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου πολέμου, ο Οανά βρίσκεται στρατευμένος σε βρετανικές αποικίες της Αφρικής και εντυπωσιάζεται βαθιά από τον ρυθμικό πλούτο της παραδοσιακής μουσικής που πρωτακούει εκεί. Το πρόγραμμα της δεύτερης συναυλίας, ανιχνεύοντας τις αρχικές ρίζες της έμπνευσής του, συνδέει παραδοσιακά τραγούδια από την Ισπανία και τη Νιγηρία με τα έργα δύο μαθητών και φίλων του: της Γαλλίδας Εντίτ Λεζέ, με την οποία γνωρίστηκαν χάρη στο αμοιβαίο τους ενδιαφέρον για τον Λόρκα, και του βασκικής καταγωγής Ισπανού Φέλιξ Ιμπαρρόντο. H βραβευμένη συνθέτρια Ισμήνη Μπεκ, με την ανάθεση της Στέγης για φωνή και πιάνο, προσθέτει τη δική της συνεισφορά σε αυτό το μουσικό σύμπαν.

Πρόγραμμα:
Federico García Lorca (1898-1936)
Canciones Españolas Antiguas
“Las morillas de Jaén”
“El café de chinitas”
“Nana de Sevilla”

Maurice Ohana
Chansons Populaires Espagnoles
“Cuando paso por el Puente”
“Nana” (1947)
“Tango el mariquita” (1947)
“Neige sur les orangers”

Édith Lejet (γενν. 1941): “Fleurs d’Opale”** (1997)

Félix Ibarrondo (γενν. 1943): “Preludio”** (2006)

Akin Euba (1935-2020): “Six Yoruba Folk Songs”**

Ισμήνη Μπεκ (γενν. 1997): “where are you going”* (2023), ανάθεση της Στέγης. Πηγή του κειμένου της σύνθεσης: Rainer Maria Rilke, «Ελεγείες του Ντουίνο», μτφρ. Μαρία Μπούκουρα, Εκδόσεις Ηριδανός, 2013, σ. 136

Χρυσάνθη Σπιτάδη: μέτζο σοπράνο

Παύλος Κόρδης: πιάνο

Τα έργα της συναυλίας μάς προσκαλούν σε ένα υπερατλαντικό ταξίδι με όχημα το όμποε και το πιάνο. Ο Οανά λάτρευε τον ωκεανό και συνέθετε ακούγοντας τους ήχους του από το σπίτι του στις ακτές της Βρετάνης. Η μαθήτριά του και μελετήτρια του έργου του, Εντίτ Κανά ντε Σιζύ, φέρνει στα αυτιά μας τον παφλασμό των κυμάτων «σαλπάροντας» με ένα πιάνο. Ο Αντρέ Ζολιβέ, φίλος και μουσικός συνοδοιπόρος του Οανά, μας μεταφέρει στη Βενεζουέλα, υπό τους ήχους του τραγουδιού ενός ντόπιου βαρκάρη. Παραμένοντας στη Λατινική Αμερική, ο Tιερύ Πεκού ακολουθεί τα βήματα του Οανά και αξιοποιεί τον ρυθμικό πυρήνα της αφροκουβανικής μουσικής. Τα έργα σε ελληνική και σε πρώτη παγκόσμια εκτέλεση των Αντώνη Ρουβέλα και Μιχάλη Παλαιολόγου, δύο ταλαντούχων νέων συνθετών, συμπληρώνουν το ταξίδι.

Πρόγραμμα:
Αντώνης Ρουβέλας (γενν. 1987): “Viomata I (short version)”, για σόλο όμποε** (2015)
André Jolivet (1905-1974): “Chant pour les piroguiers de l’Orénoque”, για όμποε και πιάνο** (1953)
Thierry Pécou (γενν. 1965): “Perroquets d’Azur”, για σόλο όμποε** (1993)
Maurice Ohana: “Neumes”, για όμποε και πιάνο** (1965)
Edith Canat de Chizy (γενν. 1950): “Sailing”, για σόλο πιάνο** (2020)

Μιχάλης Παλαιολόγου (γενν. 1981): “Introspections”, για σόλο όμποε* (2023)

Xρήστος Τσόγιας-Ραζάκοβ: όμποε

Κατερίνα Κωνσταντούρου: πιάνο

Η παρουσίαση του προγράμματος «Μια Γέφυρα Μουσικής πάνω από τη Συγγρού vol. 8» πραγματοποιήθηκε το Σάββατο 18 Μαρτίου στο αμφιθέατρο «Στέφανος Δραγούμης» του Μουσείου Βυζαντινού Πολιτισμού, στη Θεσσαλονίκη. Την ίδια μέρα παρουσιάστηκαν τα έργα της συναυλίας «Σαλπάροντας για την Αμερική», με τη συμμετοχή του Xρήστου Τσόγια-Ραζάκοβ στο όμποε και της Κατερίνας Κωνσταντούρου στο πιάνο. Το συνολικό πρόγραμμα παρουσίασαν η Λορέντα Ράμου και η Φωτεινή Σαλμούκα.

Η διοργάνωση γίνεται σε συνεργασία με το Εργαστήριο Σύγχρονης Μουσικής του Τμήματος Μουσικών Σπουδών ΑΠΘ.