Είδαμε μια ξεχωριστή θεατρική πρεμιέρα στο Άσυλο Ανιάτων

Στα χέρια μου κρατάω τα ισχνά χέρια της κυρίας Ασπασίας∙ ηλικιωμένη, ντυμένη στη σκούρα μπλε ρόμπα της ασθενούς αλλά με μάτια ορθάνοιχτα που αστράφτουν από παιδική περιέργεια. Τρόφιμος του Ασύλου Ανιάτων στην Κυψέλη, ίσως σε καλύτερη κατάσταση από κάθε άλλο φιλοξενούμενο του ιδρύματος, έχει γαντζωθεί από την κουπαστή της σκάλας. Κι εκεί αμετακίνητη, όρθια για κάτι λιγότερο από μια ώρα, παρακολουθεί την παράσταση του «Γλάρου Ιωνάθαν». Δεν θα πάρει το βλέμμα από τους ζωηρούς πρωταγωνιστές του, παρά μόνο όταν η παράσταση τελειώσει. Τότε θα τους σφίξει εγκάρδια τα χέρια – όπως και τα δικά μου. Σαν να κρύβει εκεί μέσα τη χαρά της.

Ήταν η δεύτερη ημέρα που ο «Γλάρος Ιωνάθαν» άνοιγε τα φτερά του για το ίδρυμα της Κυψέλης, εκεί που τα ανθρώπινα σώματα στέκουν καθηλωμένα σε αναπηρικά αμαξίδια μα οι ψυχές χορεύουν σαν πούπουλα απ’ τον αέρα που ανοίγει τα παράθυρα.

Κι ήταν η δεύτερη φορά που η Στέγη Γραμμάτων και Τεχνών – μετά την περιπατητική παράσταση «X-apartments» της περασμένης Ανοιξης – έβρισκε ένα τρόπο να διακόψει αυτή τη βασανιστική ακινησία που βασιλεύει στο Άσυλο Ανιάτων.

«Έρχεται η στιγμή που αναρωτιέσαι μήπως αυτό που κάνουμε δεν έχει νόημα. Μήπως κανείς δεν το καταλαβαίνει. Όμως, δεν είναι καθόλου έτσι» λέει η Μαρία Μοσχούρη που μαζί με τέσσερις ακόμα ηθοποιούς (Αντρη Θεοδότου, Κωνσταντίνος Καϊκής, Θεοδώρα Ντούσκα, Ουσίκ Χανικιάν) πρωταγωνιστούν στην «παράσταση – βαλίτσα» σε σκηνοθεσία Πάρη Μέξη και αναφέρεται σε ειδικές συνθήκες και ομάδες κοινού, όλων των ηλικιών, με σοβαρό πρόβλημα μετακίνησης.

Κι έχει νόημα γιατί ο τρόφιμος με τα ολόλευκα μαλλιά θα δακρύσει και στιγμιαία θα παρηγορηθεί. Γιατί ο τετραπληγικός άνδρας θα ανοίξει τα χέρια του σαν θαρραλέος γλάρος. Γιατί η καθηλωμένη γιαγιά στο καροτσάκι θα σταθεί όρθια στα πόδια της με την άσβεστη επιθυμία να χορέψει. Γιατί η χαμογελαστή γυναίκα που σου συστήνεται με το όνομα Ελένη θα ξαναζήσει, χάρη σ’ αυτή τη σύναξη ανθρώπων γύρω της, τις μέρες που το σώμα της δεν την είχε προδώσει, που έφερνε βόλτα το κομμωτήριο της και θεωρούσε την επικοινωνία με τους άλλους αυτονόητη.

«Η παράσταση εκπέμπει πολλά σήματα. Ο καθένας παίρνει αυτό που μπορεί. Η επικοινωνία με τον θεατή μας, όποιος κι αν είναι αυτός, μας ενδιαφέρει πιο πολύ από οτιδήποτε άλλο» παρατηρεί ο Πάρις Μέξης.

Ο «Γλάρος Ιωνάθαν» (βασισμένο στο διάσημο παραμύθι του Ρίτσαρντ Μπαχ), ένα γενναίο πλάσμα που ξεπερνά τη φύση του, που «κοιτάζει πιο μακριά απ’ ότι ήταν φτιαγμένος» και κατακτά μεγάλα ύψη στη «γλαρίσια» ζωή του, παρασύρει την πράξη του θεάτρου σε παρόμοιες υπερβάσεις. Φτιάχτηκε για να ταξιδέψει όσο πιο μακριά γίνεται, σε γωνιές της ακριτικής Ελλάδας, να μπει σε φυλακές με το ίδιο πέταγμα ελευθερίας, σε ορφανοτροφεία, σε ειδικά σχολεία και ιδρύματα.