Γιορτές με ένα ποτήρι στο χέρι – Πότε η κοινωνική συνήθεια γίνεται κάτι πιο γκρίζο;

Φώτα, μουσική, γέλια, φίλοι, τραπέζια, έξοδοι. Και μαζί με αυτά ένα γεμάτο ποτήρι: Ένα κρασί για το καλωσόρισμα, ένα κοκτέιλ στην έξοδο, ένα τελευταίο «στο πόδι» πριν γυρίσουμε σπίτι. Όλα μοιάζουν αθώα, και συνήθως είναι. Μέχρι που δεν είναι. Γιατί το ποτό στις γιορτές μπορεί να συνοδεύει τη χαρά και τις κοινωνικές εκδηλώσεις, αλλά πολλές φορές συνοδεύει και την κούραση, τη μοναξιά, την πίεση, εκείνα που δεν φαίνονται στις φωτογραφίες με τα πλατιά χαμόγελα.

Στις γιορτές πίνουμε συχνά όχι γιατί το θέλουμε πραγματικά, αλλά γιατί «έτσι συνηθίζεται». Ή γιατί θέλουμε να χαλαρώσουμε πιο γρήγορα. Ή να ξεχαστούμε. Ή να αντέξουμε. Το ποτό αποκτά τότε έναν πιο λειτουργικό ρόλο και λιγότερο απόλαυσης. Σύμφωνα με τον αμερικανικό φορέα National Institute on Alcohol Abuse and Alcoholism, όταν το αλκοόλ χρησιμοποιείται για τη ρύθμιση της διάθεσης και του άγχους, αυξάνεται σημαντικά ο κίνδυνος υπερκατανάλωσης.

Μία από τις μεγάλες παγίδες της υπερκατανάλωσης αλκοόλ είναι ότι δεν υπάρχει μία γραμμή που τη περνάμε και ξαφνικά «έχουμε πρόβλημα». Υπάρχουν όμως μικρές αλλαγές που επισημαίνουν οι ειδικοί και αξίζει να προσέχουμε:

• το ποτό εμφανίζεται σχεδόν σε κάθε έξοδο
• γίνεται ο πιο εύκολος τρόπος χαλάρωσης
• νιώθουμε δυσφορία ή ενοχές μετά την κατανάλωση
• νιώθουμε άβολα όταν δεν πίνουμε
• ακούμε σχόλια από ανθρώπους γύρω μας

Ένα ποτό αρχικά μας χαλαρώνει. Λίγη ώρα και λίγα ποτήρια όμως μετά αρχίζει να επηρεάζει αρνητικά τον ύπνο, τη διάθεση, την αντοχή μας στο στρες. Ξυπνάμε πιο κουρασμένοι, πιο ευερέθιστοι, πιο επιβαρυμμένοι συναισθηματικά. Το Royal College of Psychiatrists επισημαίνει ότι ακόμη και χωρίς εξάρτηση, η συστηματική κατανάλωση αλκοόλ μπορεί να επιδεινώσει το άγχος και την καταθλιπτική διάθεση, επηρεάζοντας τη μνήμη, τη συγκέντρωση και τη συναισθηματική σταθερότητα. Παράλληλα, οι ειδικοί σημειώνουν ότι ακόμη και ένα επεισόδιο υπερβολικής κατανάλωσης αλκοόλ μπορεί να επιβαρύνει τον εγκέφαλο, το νευρικό και το ανοσοποιητικό μας σύστημα.

Χωρίς αυστηρούς κανόνες και χωρίς αποκλεισμούς, μπορούμε να κρατήσουμε πιο καθαρά όρια της κατανάλωσης αλκοόλ:

• δεν πίνουμε με άδειο στομάχι
• βάζουμε νερό ανάμεσα στα ποτά
• αποφασίζουμε από πριν πόσο θέλουμε να πιούμε
• ακούμε το σώμα μας
• νιώθουμε άνετα να πούμε «όχι, ευχαριστώ»