Pulp Fiction: Πώς η αφίσα της ταινίας έγινε αντικείμενο διαμάχης για τα πνευματικά δικαιώματα

Η Ούμα Θέρμαν ξαπλωμένη στο κρεβάτι καπνίζοντας ένα τσιγάρο και περιστοιχισμένη από ένα όπλο και ένα pulp περιοδικό, αποτελεί αδιαμφισβήτητα μια εμβληματική εικόνα, ωστόσο, ποιος αξίζει τα εύσημα για αυτό που θα γινότανε η αφίσα της ταινίας του Κουέντιν Ταραντίνο «Pulp Fiction»; Χάρη στο γεγονός ότι οι υπάλληλοι της Disney και της Miramax δεν είναι σε θέση να εντοπίσουν τα σχετικά έγγραφα, η υπόθεση πνευματικών δικαιωμάτων μιας από τις πιο φημισμένες αφίσες της κινηματογραφικής ιστορίας έφτασε στο Ομοσπονδιακό Δικαστήριο των Η.Π.Α.

Ο Φιρούζ Ζαχέντι, ένας διάσημος φωτογράφος του οποίου οι φωτογραφίες διασημοτήτων εκτίθενται σε πολυάριθμες γκαλερί του Λος Άντζελες, είναι ο προσφέυγων στην υπόθεση. Απαθανάτισε τη Θέρμαν στο ιδιωτικό του στούντιο, στις 7 Απριλίου 1994, και τώρα «κυνηγάει» τη Miramax με την κατηγορία ότι χρησιμοποίησε τη δουλειά του «σε χιλιάδες καταναλωτικά προϊόντα».

Σύμφωνα με τη Miramax, ωστόσο, ο Ζαχέντι εκπλήρωνε την ιδέα κάποιου άλλου, όταν τραβούσε τη φωτογραφία, η οποία ήταν έργο κατά παραγγελία. Τα σχετικά έγγραφα, όμως, έχουν χαθεί. Ένας υπάλληλος της Ντίσνεϊ, σύμφωνα με τον δικηγόρο της Miramax, ισχυρίζεται ότι δεν υπάρχει πιθανότητα η VHS κασέτα του «Pulp Fiction» να κυκλοφόρησε χωρίς να έχει ξεκαθαριστεί η κυριότητα του εξωφύλλου.

Ενώ από την μεριά της, η νομική ομάδα του Φιρούζ Ζαχέντι διατείνεται ότι έχει τον δικό της πληροφοριοδότη μέσα από το κινηματογραφικό στούντιο, ο οποίος προτίθεται να καταθέσει για το πως «Οι επιχειρηματικές πρακτικές της Miramax, το 1994, δεν συμπεριλάμβαναν τις εκτελέσεις συμβολαίων με φωτογράφους».

Για τη δουλειά του ο Ζαχέντι έλαβε αμοιβή δέκα χιλιάδων δολαρίων, για την οποία δηλώνει ότι ήταν πολύ κάτω από τη στάνταρ του. Παράλληλα, προσθέτει ότι δέχθηκε επειδή του άρεσε το σενάριο και επειδή του υποσχέθηκαν ότι θα είχε την ελευθερία να πραγματώσει το δικό του κόνσεπτ. Ο φωτογράφος δηλώνει ότι δημιούργησε ως σκηνικό ένα «εξαθλιωμένο δωμάτιο μοτέλ» και είχε αντλήσει την έμπνευση του από τα «φιλμ νουάρ» – παλπ μυθιστορήματα των δεκαετιών του 1950 και του 1960, καθώς και από τους αρχετυπικούς «femme fatale» χαρακτήρες.

Φιρούζ Ζαχέντι | Φωτογραφία: DARIAN ZAHEDI

Η Miramax, η οποία αναρωτιέται με μένος πως ξαφνικά ο Ζαχέντι εμφανίστηκε για να διεκδικήσει τα πνευματικά του δικαιώματα (αμφισβητώντας την ικανότητα του φωτογράφου να το κάνει μετά από τόσα χρόνια), λέει μια διαφορετική ιστορία. Πριν ο Ζαχέντι εμπλακεί με το πρότζεκτ, η ομάδα μάρκετινγκ της Miramax, προχώρησε σε ανταλλαγή ιδεών μεταξύ των μελών της και κατέληξε στο κόνσεπτ να χρησιμοποιήσει την Ούμα Θέρμαν ως ηρωίδα «Femme Fatale» στηριζόμενη σε ένα κρεβάτι, ενώ παράλληλα δημιούργησε και μια σειρά σκίτσων γι’ αυτό.

Τότε ο Φιρούζ Ζαχέντι προσελήφθη «για να ακολουθήσει το πλάνο όπως σχεδιάστηκε από τη Miramax», και τελικά η αφίσα του «Pulp Fiction» πήρε έγκριση από τα «μεγάλα κεφάλια», συμπεριλαμβανομένου και του Χάρβεϊ Γουαϊνστάιν, καθώς και από τον Ταραντίνο και τον συνεργάτη του στην παραγωγή Λόρενς Μπέντερ.

Ο Ζαχέντι απάντησε ισχυριζόμενος ότι το μόνο που έλαβε ήταν ορισμένες «ιδέες» και ότι «ήταν ο μοναδικός που πήρε όλες τις δημιουργικές αποφάσεις» για το πως αυτές οι ιδέες να γίνουν φωτογραφία. «Ο Ζαχέντι αναγνωριζόταν ως ο δημιουργός της εν λόγω φωτογραφίας, ακόμη και στα βραβεία που έλαβε η διαφημιστική καμπάνια του φιλμ», προσθέτει ο δικηγόρος του. «Το 2003 η Miramax καταχώρησε την αφίσα στην υπηρεσία πνευματικών δικαιωμάτων, δηλώνοντας στην αίτηση της ότι δεν διεκδικεί την πατρότητα ή την κυριότητα της φωτογραφίας του Ζαχέντι».

Η ακρόαση ενώπιον του δικαστηρίου θα συνεχιστεί στις 22 Οκτωβρίου.

Πηγή: The Hollywood Reporter