Όσλο: Η νέα ταινία του HBO για Ισραήλ-Παλαιστίνη που δίχασε

Η νέα δραματική ταινία του HBO, Oslo, σε μόλις έναν μήνα προβολής έχει καταφέρει να «ταράξει» τα νερά στον χώρο του θεάματος.

Η ιστορία είναι απλή και πολύ… πραγματική. Η πλοκή περιστρέφεται γύρω από τις μυστικές συζητήσεις δύο μεσολαβητών που οδήγησαν στην σύναψη της συμφωνίας του Όσλο, το 1993. Οι μυστικές συνομιλίες τους αφορούν την κόντρα μεταξύ Παλαιστίνης και Ισραήλ και ρίχνουν φως στα τραγικά γεγονότα – πάντα όμως με ουδέτερη στάση – και με ένα μήνυμα που αξίζει να ακουστεί. Ποτέ δεν φταίει μόνο η μία πλευρά. Ισχύει όμως στην συγκεκριμένη περίπτωση;

Σε μια από τις πιο εντυπωσιακές σκηνές της νέας αυτής ταινίας σε σκηνοθεσία του Bartlett Sher, ο Uri Savir, πρώην γενικός διευθυντής του Ισραηλινού Υπουργείου Εξωτερικών, λέει χαρακτηριστικά σε ένα μέλος του Οργανισμού Απελευθέρωσης της Παλαιστίνης (PLO): «Σκοτώσατε τους αθλητές μας στο Μόναχο, δολοφονήσατε τους μαθητές μας στο Maalo, εισβάλλατε και χύσατε το αίμα μας στον Γιομ Κιπούρ».

Σε απάντηση, ο Ahmed Qurei, ο Γενικός Διευθυντής Οικονομικών του PLO, απαντάει «Κάψατε τα σπίτια μας, απομακρύνατε ένα εκατομμύριο ανθρώπους από την Παλαιστίνη και ισχυρίζεστε μέχρι και σήμερα πως δεν υπήρχε η Παλαιστίνη».

Η ταινία είναι βασισμένη στην θεατρική επιτυχία στο Broadway του Rogers, που κέρδισε 2 βραβεία Tony το 2016. Καθ’ όλη τη διάρκεια της ταινίας, ο Sher με τη σκηνοθεσία του και ο J.T. Rogers, με το σενάριό του, τοποθέτησαν τη σύγκρουση μεταξύ Ισραήλ και Παλαιστίνης σε ένα διττό πλαίσιο, επιμένοντας ότι η βλάβη που έχει προκαλέσει η μία πλευρά της σύγκρουσης στην άλλη είναι ίση ως προς τη σοβαρότητα αλλά και τον αντίκτυπό της. Δεν φαίνεται να υπάρχει καμία πλευρά που να έχει το πάνω χέρι σε αυτήν την αιματοβαμμένη διαμάχη…

Και όμως τα πρόσφατα γεγονότα έφεραν στο φως άλλα στοιχεία, που αφήνουν τον μύθο αυτόν στο παρελθόν. Η πρόσφατη βία του Ισραήλ προς την Παλαιστίνη, με τους εκατοντάδες άμαχους νεκρούς, αφύπνισε μεγάλο μέρος του κόσμου για τις αδικίες που έχουν υποστεί οι Παλαιστίνιοι, για περισσότερο από μισό αιώνα. Συνεπώς, η ταινία Όσλο με την ουδέτερη και βασισμένη σε μη αληθινά γεγονότα, είναι πρωταρχικό δείγμα της υπερβολικά απλοποιημένης μεταχείρισης που δίνει το Χόλιγουντ στην αιματοβαμμένη σύγκρουση Ισραήλ-Παλαιστίνης.

Η συνάντηση των δύο πλευρών πραγματοποιήθηκε μετά την παρέμβαση των Νορβηγών διπλωματών Mona Juul και Terje Rod-Larsen. Αφορμή ήταν το σοκ της Juul όταν είδε μπροστά στα μάτια της, κατά τη διάρκεια της Πρώτης Ιντιφάντας, να δολοφονείται ένας μικρός Παλαιστίνιος, άοπλος και χωρίς κάποιο εμφανή λόγο. Μεγαλύτερο σοκ της προκάλεσε η απόγνωση στο βλέμμα του Ισραηλινού που είχε την εντολή να σκοτώσει το παιδί και δεν μπόρεσε να το κάνει, με αποτέλεσμα κάποιος άλλος να πατήσει την σκανδάλη.

«Και οι δύο μοιράστηκαν τον ίδιο φόβο», δήλωσε αργότερα η Juul, σαν να υπήρχε ισοτιμία μεταξύ κάποιου οπλισμένου με πέτρα και κάποιου άλλου με τουφέκι.

Η ιστορία αυτή όμως, στα μάτια του Χόλιγουντ αλλάζει σχεδόν ολοκληρωτική πλεύση και απομακρύνεται από τα αληθινά γεγονότα, μένοντας στάσιμη στην ουδετερότητα. Οι αντιδράσεις των δύο πλευρών μένουν στην τυπική και ειρηνική υπογραφή της συμφωνίας και φαίνεται να ξεχνούν τον πόνο και το αίμα που χύθηκε και συνεχίζει μέχρι και σήμερα να χύνεται για αυτή τη διαμάχη.

Παρ’ όλη την ουδετερότητά του, το Όσλο παρουσιάζει μία απόλυτα θετική εκπροσώπηση της Παλαιστίνης από αυτές που υπάρχουν στον χώρο του Χόλιγουντ. Αυτό που κάνει, για πρώτη φορά στην ιστορία της διαμάχης στον χώρο της μεγάλης οθόνης, είναι να αναγνωρίσει και την ευθύνη του Ισραήλ σε όλα τα τραγικά αυτά γεγονότα. Μπορεί να ακούγεται κάτι απλό, παρ’ όλα αυτά δεν είχε συμβεί μέχρι τώρα.

Σίγουρα, θα είχε μεγαλύτερο αντίκτυπο, αν η ταινία είχε προβληθεί 20 χρόνια πριν. Αυτή την περίοδο, η ουδετερότητα αυτή δεν βοηθάει την Παλαιστίνη, αλλά θα μπορούσε κανείς να πει πως υποβιβάζει όλες τις προσπάθειες που έχουν γίνει για να αναγνωριστούν οι τραγωδίες των τελευταίων ετών.

Το μόνο σίγουρο σε αυτή τη τραγική αιματοχυσία και γεγονός που τονίζουν οι δημιουργοί της ταινίας, είναι πως το αίμα βρίσκεται στα χέρια και των δύο πλευρών. Το ποιος το προκάλεσε εξαρχής το έχει δείξει η ιστορία, όμως οι χιλιάδες πρόσφατα χαμένες αθώες ανθρώπινες ζωές, όπως φάνηκε, δεν μπόρεσαν να σωθούν από την συμφωνία του Όσλο.

Με πληροφορίες από το Middle East Eye.