Αυτό το Σαββατοκύριακο, το Βατικανό παρουσίασε έναν πίνακα του μεγάλου Έλληνα ζωγράφου El Greco που ανακαλύφθηκε πρόσφατα και παρέμενε για καιρό κρυμμένος κάτω από ένα πλαστό έργο. Το μικρό αυτό έργο, λάδι σε ξύλο με τίτλο “The Redeemer” («Ο Λυτρωτής»), που φιλοτεχνήθηκε κάπου ανάμεσα στο 1590–95, βρέθηκε στην κατοικία του Πάπα.
Το νεοανακαλυφθέν κειμήλιο παρουσιάζεται σε μια έκθεση δύο έργων με τίτλο «Ο Ελ Γκρέκο στον καθρέφτη: Δύο πίνακες σε διάλογο», που είναι τώρα ανοιχτή στο Παπικό Παλάτι του Καστέλ Γκαντόλφο, 17 μίλια νοτιοανατολικά της καθολικής πόλης-κράτους.

The Redeemer, El Greco, photo: Museo Vaticani
Ο πίνακας κατέληξε στην Αγία Έδρα χάρη στον Χοσέ Μαρία Σάντσεζ ντε Μουνιαίν Γκιλ, έναν Ισπανό αξιωματούχο, καθηγητή και συγγραφέα, ο οποίος δώρισε το έργο στον Πάπα Παύλο VI το 1967. Για δεκαετίες, κρεμόταν στην Αίθουσα των Πρεσβευτών, μέσα στο διαμέρισμα του Πάπα στον τελευταίο όροφο του Αποστολικού Παλατιού.
«Από την άφιξή του στο Βατικανό, το έργο δεν είχε υποβληθεί ποτέ σε αποκατάσταση ή επιστημονικές μελέτες», είπε στο Artnet η συντηρήτρια Alessandra Zarelli, η οποία μαζί με τον συνάδελφο της Πάολο Βιολίνι συνειδητοποίησαν ότι ένας άγνωστος πλαστογράφος είχε καλύψει την αρχική μορφή του Χριστού στον πίνακα με τη δική του απόδοση.

Ο πίνακας πριν την αποκατάσταση, photo: Museo Vaticani
Μόλις αφαιρέθηκε η επικάλυψη, η ομάδα αποκατάστασης κατάφερε να ανακαλύψει τα αρχικά στρώματα του Ελ Γκρέκο, τα οποία επιβεβαίωσαν ότι το έργο είναι απολύτως αυθεντικό.
Ο Ελ Γκρέκο (1541–1614) ήταν ζωγράφος, γλύπτης και αρχιτέκτονας της ισπανικής Αναγέννησης, γεννημένος στο Ηράκλειο της Κρήτης, γνωστός για τις εξαιρετικά δραματικές, επιμήκεις μορφές του και το συναισθηματικό, πνευματικό του ύφος. Γεννημένος ως Δομήνικος Θεοτοκόπουλος, εκπαιδεύτηκε στη βυζαντινή τέχνη πριν μετακομίσει στη Βενετία και τη Ρώμη, για να εγκατασταθεί τελικά στο Τολέδο της Ισπανίας, όπου δημιούργησε αριστουργήματα όπως «Η ταφή του κόμη του Οργάζ» και «Άποψη του Τολέδο». Το στυλ του, λέγεται ότι άνοιξε τον δρόμο για τη σύγχρονη ζωγραφική.