Robert Downey Jr: Το success story – Από τους δαίμονες των καταχρήσεων μέχρι το πολυπόθητο Όσκαρ

“Θέλω να ευχαριστήσω την τραυματική παιδική μου ηλικία. Και την Ακαδημία. Με αυτήν τη σειρά”. Με αυτά τα λόγια ο Robert Downey Jr παραλαμβάνει το πρώτο του Όσκαρ Β’ Ανδρικού ρόλου για την ερμηνεία του ως Lewis Strauss στο Oppenheimer.

Πριν προχωρήσω, παρατήρησα πως κυριαρχούν τρεις κατηγορίες ανθρώπων τις τελευταίες μέρες στα social media: α) εκείνοι που ζητωκραυγάζουν για τη νίκη του RDJ και πιστεύουν ότι το άξιζε 100% και επιτέλους αναγνωρίστηκε το ταλέντο του, β) εκείνοι που πιστεύουν ότι ο RDJ ήταν καλός, αλλά ο Robert De Niro ήταν καλύτερος, γ) εκείνοι που πιστεύουν ότι ο Mark Ruffalo ήταν ασυζητητί εκείνος που άξιζε το Όσκαρ περισσότερο.

Προσωπικά, βρίσκομαι ανάμεσα στο Α και το Γ. Ο Mark Ruffalo έδωσε πραγματικά την ερμηνεία της χρονιάς σε έναν ρόλο που δεν τον έχουμε ξαναδεί και δεν μπορούσαμε να τον φανταστούμε ποτέ. Ωστόσο, είχε την ατυχία (όπως και όλοι εκείνοι που στάθηκαν απέναντι από όλη την παραγωγή του Oppenheimer) να βρίσκεται στην ίδια κατηγορία με τον χρόνια φίλο κι αδελφό Robert.

Όσοι ανήκουμε στο πιστό του φαν κλαμπ και ακολουθούμε τις καλλιτεχνικές του κινήσεις χρόνια τώρα, ξέρουμε πως άξιζε την συγκεκριμένη αναγνώριση και ο ρόλος του στη ταινία του Christopher Nolan ήταν η καλύτερη απόπειρα για να την κερδίσει. Και το έκανε. Αρκετά άκομψα, βέβαια, καθώς αγνώησε παντελώς τον προκάτοχό του, Ke Huy Quan, κατά την απονομή, λαμβάνοντας πλήθος αρνητικών σχολίων. Ωστόσο, όπως φάνηκε στην συνέχεια από τις εικόνες που δημοσιοποιήθηκαν, και χειραψία έκαναν και αγκαλιάστηκαν και φωτογραφία μαζί τράβηξαν.

Η περίπτωση RDJ ανήκει σε μια όχι και τόσο συχνή κατηγορία καλλιτεχνών, οι οποίοι καταφέρνουν να υπερνικήσουν τους δαίμονές τους και να επιστρέψουν δυναμικά, κατακτώντας την κορυφή και φτάνοντας στο πικ της καριέρας τους. Ανήκει σε αυτά τα παραδείγματα ανθρώπων που σε διδάσκουν πως ποτέ δεν είναι αργά και πως όσο βαθιά κι αν εισαι χαμένος, μπορείς πάντα να βρεις ξανά τον εαυτό σου.

Γεννήθηκε σε μια οικογένεια ηθοποιών: ο πατέρας του, Robert Downey ο πρεσβύτερος, ήταν σκηνοθέτης, παραγωγός και ηθοποιός, ενώ η μητέρα του, Elsie Downey, επίσης ηθοποιός. Μεγάλωσε σε ένα περιβάλλον, όπου οι καταχρήσεις ήταν κάτι το καθημερινό, ενώ σε ηλικία μόλις οκτώ χρόνων δοκίμασε για πρώτη φορά μαριχουάνα. Την οποία παρεμπιπτόντως του είχε προσφέρει ο πατέρας του. Μετέπειτα, ο RDJ θα δήλωνε πως η κατάχρηση ουσιών που ο πατέρας του ουσιαστικά κληροδότησε, ήταν ένας τρόπος σύνδεσης των δύο, ίσως ο μοναδικός τρόπος που περνούσαν χρόνο μαζί.

Στην αυγή της δεκαετίας του 1980, ο χαρισματικός ηθοποιός γνώρισε τις πρώτες του μεγάλες επιτυχίες. Οι ταινίες Weird Science και Less Than Zero, τον ανέδειξαν ως έναν από τους πιο ταλαντούχους ανερχόμενους ηθοποιούς στο Hollywood. Η πρώτη μεγάλη επιτυχία ήρθε το 1992, με την βιογραφική ταινία “Chaplin”, η οποία του εξασφάλισε την πρώτη του υποψηφιότητα στα Όσκαρ.

Ωστόσο, πίσω από την μεγάλη επιτυχία την δεκαετία του ’90 κρυβόταν μια ακόμα μεγαλύτερη μάχη με την κατάχρηση ουσιών, η οποία τον κυνηγούσε ακόμα από την τραυματική παιδική του ηλικία. Ηρωίνη και κοκαΐνη ταυτόχρονα, ενώ στο φάσμα μερικών ετών είχε συλληφθεί για παράνομες και προβληματικές συμπεριφορές. Το τελειωτικό χτύπημα ήρθε το 1999, όπου καταδικάστηκε σε 36 μήνες φυλάκισης, από τους οποίους εξέτισε τους 12. Του πήρε μερικές συλλήψεις ακόμα, την εγκατάλειψη της γυναίκας και του γιου του, την απόλυση του από δουλειές και μια παρ’ ολίγον χρεοκοπία, για να συνειδητοποιήσει ότι είχε βρει τον δικό του πάτο και έπρεπε να ανακάμψει όσον το δυνατόν γρηγορότερα.

Το διάστημα 2003 – 2005 ξεκίνησε να περνάει και πάλι από casting, τα οποία του χάρισαν μερικούς από τους πιο εμβληματικούς του ρόλους. Zodiac, Tropic Thunder (η ταινία για την οποία κέρδισε την δεύτερη υποψηφιότητα στα Oscar), Sherlock Holmes και φυσικά ο πιο επιτυχημένος και αγαπητός ρόλος· εκείνος του Iron Man. Αν εξαιρέσουμε τις πρώιμες απόπειρες με τους X-men και τα Spider Man με τον Tobey Maguire, ο Iron Man aka Tony Stark, ήταν εκείνος που ξεκίνησε επίσημα την περίοδο κυριαρχίας του Κινηματογραφικού Σύμπαντος της Marvel. Ένας ρόλος που σε έκανε να νιώθεις ότι είναι κομμένος και ραμμένος για τον Robert Downey Jr και που κρίνοντας από την συμπεριφορά του στην πραγματική ζωή, σε έκανε να αμφιβάλεις για το αν ο Robert υποδύεται τον Tony ή ο Tony τον Robert. Μετά από μια δεκαετία και κάτι, μας χάρισε μερικές από τις καλύτερες ταινίες της Marvel μέχρι σήμερα, αφήνοντάς μας παράλληλα ένα τεράστιο και αναντικατάστατο κενό, το οποίο δεν πρόκειται να αποκατασταθεί κρίνοντας από τις τελευταίες απόπειρες των κινηματογραφικών εκδοχών των ηρώων κόμικ.

Ο Christopher Nolan έδωσε την ευκαιρία τόσο στον ίδιο τον ηθοποιό, όσο και σε όλον τον κόσμο να τον δουν να ξεδιπλώνει όλο το εύρος του ταλέντου του και να μας παρουσιάσει μια πτυχή που δεν έχουν ξαναδεί. Έναν ρόλο-αποκάλυψη που ξέφυγε από τους καλοκαρδισμένους κωμικούς χαρακτήρες που τον έχουμε συνηθίσει. Ο ίδιος ο Downey τόσο σε συνεντεύξεις, όσο και στον λόγο του στα Όσκαρ, δήλωσε πως είχε ανάγκη αυτόν τον ρόλο, περισσότερο από ό,τι χρειαζόταν ο ρόλος τον ίδιο. Εκτός από τα Όσκαρ, ο Robert κυριάρχησε σε κάθε τελετή κινηματογραφικών βραβείων της σεζόν, προσθέτοντας στην συλλογή του, μια Χρυσή Σφαίρα, ένα BAFTA και ένα βραβείο SAG.

Η νίκη στα βραβεία Όσκαρ, σφράγισε το success story του Robert Downey Jr, προσφέροντάς του την αναγνώριση που έλειπε από μια πολυτάραχη, αλλά λαμπρή καριέρα.