Η σημαντική εικαστικός Kara Walker μιλά για τη σημερινή βία με “σκιες” από το παρελθόν

Η Kara Walker γεννήθηκε σαν σήμερα στις 26 Νοεμβρίου του 1969 στις ΗΠΑ. Γεννήθηκε στην Καλιφόρνια αλλά από την ηλικία των 13 ετών έζησε στην Ατλάντα. Σπούδασε στο Atlanta College of Art (Bachelor Fine Arts, 1991) και στο Rhode Island School of Design (Masters Fine Arts, 1994). Έχει παραλάβει πολλά βραβεία και υποτροφίες στην καριέρα της, τα πιο αξιοσημείωτα είναι: το John D. and Catherine T. MacArthur Foundation Achievement βραβείο (1997), Eileen Harris Norton υποτροφία (2008).

Η Walker, ζεί και εργάζεται στην Νέα Υόρκη και έχει διδάξει εκτενώς τα τελευταία χρόνια στο πανεπιστήμιο Columbia. Εκτελεί πενταετή θητεία ως Πρόεδρος στις Εικαστικές Τέχνες στη Σχολή Τεχνών Mason Gross, του Πανεπιστημίου Rutgers. Επίσης αξιέπαινο είναι και το γεγονός ότι το 2018 εκλέχθηκε στην Αμερικανική Φιλοσοφική Εταιρεία.

Τα έργα της κοσμούν ορισμένα από τα πιο φημισμένα μουσεία των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής καθώς και της Ευρώπης ενώ επίσης εκπροσώπησε τις ΗΠΑ στη Μπιενάλε του Σάο Πάολο το  2002. Μερικά μόνο από αυτά είναι: το Μουσείο Solomon R. Guggenheim στη Νέα Υόρκη, το Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης στη Νέα Υόρκη, το Μητροπολιτικό Μουσείο Τέχνης της Νέας Υόρκης, η Γκαλερί Tate στο Λονδίνο, το Museo Nazionale delle Arti del XXI Secolo (MAXXI) στη Ρώμη κ.α.

Οι επιρροές της

Η Kara Walker από μικρή ηλικία έδειχνε μια εμφανή κλίση προς το χώρο της τέχνης. Μεγάλωσε βλέποντας τον πατέρα της να ζωγραφίζει στο γκαράζ, κάτι που την ενθάρρυνε να βρει ένα πάθος για την τέχνη. Ο πατέρας της Larry Walker ήταν καλλιτέχνης και πρόεδρος του τμήματος τέχνης στο Πανεπιστήμιο Pacific στο Stockton της California. Όταν μετακόμισαν στην Georgia έναν τόπο που ανέδειξε την Ku Klux Klan, η Walker άρχισε να επικεντρώνεται με την τέχνη της σε φυλετικά θέματα.

Το 1994, αφού είχε ολοκληρώσει τις σπουδές της, ξεκινάει να υιοθετεί το χαρακτηριστικό καλλιτεχνικό στύλ της, δημιουργώντας μαύρες σιλουέτες και κάνοντας αναφορές σε θέματα σκλαβιάς, βίας και σεξ που έβρισκε σε πηγές της εποχής όπως βιβλία, ταινίες και κινούμενα σχέδια.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑRené Magritte: Ο ζωγράφος που μας έκανε να αγαπήσουμε τον σουρεαλισμό12.09.2018

Η τέχνη της Kara Walker είναι επηρεασμένη από την Adrian Piper και το όραμα της ταυτότητας που προωθούσε. Κινήματα όπως ο σουρεαλισμός και η pop art – με έμφαση στον Andy Warhool – έχουν επίσης ασκήσει επιρροή στο καλλιτεχνικό στυλ της Walker. Οι δημιουργίες της προκύπτουν από αληθινά γεγονότα εμπλουτισμένα από την μυθοπλασία και συνδυασμένα με μια εύγλωττη φαντασία και τις βάσεις της παράδοσης της αφήγησης.

Kara Walker, Slaughter of The Innocents (They Might Be Guilty of Something), 2017.

Το έργο της Walker

Η Walker έχει δημιουργήσει ένα αξιέπαινο και άμεσα αναγνωρίσιμο καλλιτεχνικό στύλ. Πέρα απο σημαντικές αναφορές σε ζητήματα ρατσισμού, σκλαβιάς και βίας, δίνει στο έργο της μια αμφισημία που μπερδεύει τον θεατή. Τον αναγκάζει να αναρωτηθεί τι γνωρίζει και βλέπει καταλήγοντας να δημιουργεί μια αινιγματική ατμόσφαιρα. Ένα βασικό χαρακτηριστικό των έργων της, είναι ότι κατασκευάζει μαύρες χάρτινες σιλουέτες (σε μεγάλες διαστάσεις), οι οποίες δημιουργούν σκιές. Αυτές οι σκιές με την σειρά τους λειτουργούν ως μέσα για την μεταφορά φυλετικών στεροτύπων.

Οι σιλουέτες συνηθίζουν να θολώνουν την όραση του θεατή καθώς τοποθετούνται με απώτερο σκοπό να δημιουργήσουν πανικό και να δυσκολέψουν την ευδιάκριτη παρατήρηση του έργου. Το πλαίσιο των έργων της είναι συνήθως ο αμερικανικός εμφύλιος πόλεμος ή η δουλεία. Ο ρατσισμός και οι οικονομικές και κοινωνικές ανισότητες που εξακολουθούν να υφίστανται στις ΗΠΑ και να επηρεάζουν μεγάλο μέρος του πληθυσμού σχολιάζονται έντονα στα έργα της.

Τα έργα της υιοθετούν στοιχεία απο την ευρωπαϊκή ιστορική ζωγραφική. Η ίδια συνηθίζει να αναπαριστά στιγμές του παρελθόντος βασισμένες στην βίβλο ή την λογοτεχνία. Τις προσαρμόζει στην σύγχρονη πραγματικότητα και δημιουργεί εναν διάλογο ανάμεσα στους προβληματισμούς του παρελθόντος και σε αυτούς που εξακολουθούν να υφίστανται και σήμερα. Γι’αυτον τον λόγο τα περισσότερα έργα της Walker έχουν λογοτεχνικούς/ιστορικούς τίτλους.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΑColumbia: Αντί για μουσείο, «γκαλερί βανδαλισμών»12.09.2018

Στην πορεία της καριέρας της έχει πειραματιστεί με πολλές τεχνικές και μεθόδους προκειμένου να δημιουργήσει τα έργα της και να περάσει σημαντικά μηνύματα στο κοινό της. Σε αρκετές εκθέσεις της, έχει συνδυάσει με ιδιαίτερο τρόπο, το λευκό φώντο με τις μάυρες σιλουέτες και τους φωτισμούς προκειμένου να εισάγει στο έργο της και το κοινό. Με αυτόν τον τρόπο η καλλιτέχνιδα θεωρεί ότι αντανακλά το παρελθόν και το παρόν στα έργα της.

Χαρακτηριστικά έργα της Walker:

African/American, 1998

Christ’s entry into journalism, 2017

Gone: An Historical Romance of Civil War as it Occurred Between the Dusky Thighs of a Young Negress and Her Heart (1994)

Harper’s Pictorial History of the Civil War: Exodus of Confederates from Atlanta, 2005

Resurrection Story with Patrons, 2017.

Η Kara Walker δημιουργέι μέσω των έργων της εφιαλτικές-φανταστικές εικόνες, οι οποίες απορρέουν μια κινηματογραφική αίσθηση. Με την τέχνη της, προσπαθεί να εξαλείψει την ρομαντική εικόνα που περιτριγυρίζει το παρελθόν. Αποσκοπεί να αποκαλύψει την πραγματική και έντονα σκληρή ζωή των αφροαμερικανών που συνεχίζει μέχρι και σήμερα. Αποκαλύπτει τον βάρβαρο κόσμο της αμερικανικής ανισότητας και του ρατσισμού που αποτελεί καθημερινή πραγματικότητα για πολλούς. Εγείρει ζητήματα ταυτότητας και φύλου ειδικότερα με έμφαση στις αφροαμερικανές γυναίκες. Δημιουργεί μια κρυφή αφήγηση με τα έργα της, προσπαθώντας να φέρει στο προσκήνιο μια φανερή “κρυφή” ιστορία που επαναλαμβάνεται.

Αυτή είναι μια από τις φράσεις με τις οποίες η Walker εξηγεί ακριβώς το διπλό νόημα των έργων της: «Είμαι γοητευμένη από τις ιστορίες που λέμε, οι πραγματικές ιστορίες γίνονται φαντασιώσεις και παραμύθια, παραμύθια ηθικής και μύθων».